Καμπανάκι κινδύνου για το μέλλον της ακτοπλοϊκής εξυπηρέτησης των Κυκλάδων κρούει ο διευθύνων σύμβουλος της Fast Ferries, Θεολόγος Παναγιωτάκης, με επιστολή που απέστειλε προς τους δημάρχους των Κυκλάδων και τον πρόεδρο του Επιμελητηρίου Κυκλάδων. Υπό τον τίτλο «Το δικαίωμα των νησιών να έχουν μέλλον», ο επικεφαλής της ακτοπλοϊκής εταιρείας αναδεικνύει τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει ο κλάδος, εστιάζοντας στη βιωσιμότητα των συμβατικών πλοίων που εξυπηρετούν τα νησιά σε ετήσια βάση, στις απαιτήσεις της πράσινης μετάβασης, αλλά και στον κίνδυνο υπερσυγκέντρωσης της αγοράς σε περιορισμένο αριθμό επιχειρηματικών σχημάτων.
Ο κ. Παναγιωτάκης υποστηρίζει ότι η ακτοπλοΐα δεν αποτελεί απλώς μια εμπορική δραστηριότητα, αλλά κρίσιμη δημόσια υποδομή για τη συνοχή και την ανάπτυξη της νησιωτικής Ελλάδας. Παράλληλα, ζητεί τη διαμόρφωση ενός νέου θεσμικού πλαισίου που θα διασφαλίζει υγιή ανταγωνισμό, θα στηρίζει τα πλοία δωδεκάμηνης δρομολόγησης και θα δημιουργεί τις προϋποθέσεις για επενδύσεις και ανανέωση του στόλου ενόψει των νέων περιβαλλοντικών απαιτήσεων.
Πιο συγκεκριμένα, όπως επισημαίνει, για τα νησιά η ακτοπλοΐα δεν αφορά μόνο τη μεταφορά επιβατών και τουριστών, αλλά συνδέεται άμεσα με την τροφοδοσία, την πρόσβαση στην υγεία και την εκπαίδευση, την οικονομική δραστηριότητα και συνολικά την ποιότητα ζωής των κατοίκων. «Τα πλοία δεν ενώνουν μόνο λιμάνια. Ενώνουν ανθρώπους, οικογένειες και ολόκληρες κοινωνίες», αναφέρει χαρακτηριστικά.
Η πρόκληση της γήρανσης του στόλου
Ιδιαίτερη αναφορά κάνει στις επενδυτικές ανάγκες που δημιουργεί η μετάβαση της ακτοπλοΐας σε πιο «πράσινες» μορφές λειτουργίας από το 2030 και μετά. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παραθέτει, ο μέσος όρος ηλικίας των 87 πλοίων που δραστηριοποιούνταν στην ελληνική ακτοπλοΐα το 2006 ήταν 12 έτη, ενώ σήμερα πλησιάζει τα 30 χρόνια. Παράλληλα, μόλις το 17% του στόλου είναι ηλικίας κάτω των 20 ετών, γεγονός που, όπως σημειώνει, καταδεικνύει το μέγεθος της πρόκλησης που έχει μπροστά της η ελληνική ακτοπλοΐα.
Ο κ. Παναγιωτάκης χαρακτηρίζει την ανανέωση του στόλου και την πράσινη μετάβαση «εθνικό στοίχημα», τονίζοντας ωστόσο ότι προϋπόθεση για την πραγματοποίηση των αναγκαίων επενδύσεων είναι η διατήρηση ενός υγιούς και οικονομικά βιώσιμου ακτοπλοϊκού κλάδου.
Προβληματισμός για τα συμβατικά πλοία
Στην επιστολή του εκφράζει έντονη ανησυχία για τη βιωσιμότητα των συμβατικών πλοίων, τα οποία εξυπηρετούν τις νησιωτικές γραμμές σε δωδεκάμηνη βάση. Όπως αναφέρει, τα πλοία αυτά επωμίζονται το βάρος της εξυπηρέτησης των νησιών κατά τους χειμερινούς μήνες, όταν η επιβατική κίνηση είναι περιορισμένη και τα δρομολόγια συχνά ζημιογόνα. Πρόκειται, όπως σημειώνει, για τα πλοία που παραμένουν δίπλα στους νησιώτες όταν οι τουριστικές ροές έχουν εκλείψει και οι ανάγκες των κατοίκων παραμένουν αμετάβλητες.
Κατά τον ίδιο, το πρόβλημα ανακύπτει όταν, κατά τη θερινή περίοδο, τα πλοία αυτά καλούνται να ανταγωνιστούν εποχικά δρομολογούμενα ταχύπλοα, τα οποία δραστηριοποιούνται σχεδόν αποκλειστικά κατά την περίοδο υψηλής ζήτησης και επικεντρώνονται στις πλέον εμπορικές γραμμές. Έτσι, όπως υποστηρίζει, δημιουργείται μια «δομική ανισορροπία», καθώς τα πλοία που εξυπηρετούν τα νησιά όλο τον χρόνο επωμίζονται ένα κόστος που οι εποχικοί παίκτες της αγοράς δεν αναλαμβάνουν.
Αιχμές για την τιμολογιακή πολιτική
Ο επικεφαλής της Fast Ferries αφήνει επίσης σαφείς αιχμές για τις τιμολογιακές πρακτικές που εφαρμόζονται σε ορισμένες γραμμές. Όπως αναφέρει, παρατηρούνται περιπτώσεις στις οποίες τα εισιτήρια εποχικών ταχυπλόων πωλούνται σε τιμές ίσες ή ακόμη και χαμηλότερες από εκείνες των συμβατικών πλοίων, παρά το σημαντικά υψηλότερο λειτουργικό τους κόστος. Παράλληλα, σημειώνει ότι στις ίδιες γραμμές και σε διαφορετικές ώρες αναχώρησης οι ίδιες εταιρείες εφαρμόζουν αισθητά υψηλότερες τιμές, γεγονός που, όπως υποστηρίζει, δημιουργεί ερωτήματα για το κατά πόσο η τιμολόγηση εξυπηρετεί αποκλειστικά εμπορικούς σκοπούς ή λειτουργεί ως μέσο πίεσης προς τις εταιρείες με ετήσια παρουσία στις συγκεκριμένες γραμμές.
Ανησυχία για τη συγκέντρωση της αγοράς
Κεντρικό σημείο της επιστολής αποτελεί και ο προβληματισμός για την αυξανόμενη συγκέντρωση της ακτοπλοϊκής αγοράς σε έναν επιχειρηματικό όμιλο. Ο κ. Παναγιωτάκης υποστηρίζει ότι οι εξελίξεις των τελευταίων ετών δημιουργούν εύλογες ανησυχίες για περιορισμό του πραγματικού ανταγωνισμού, μείωση των διαθέσιμων επιλογών για επιβάτες και τοπικές κοινωνίες και ενδεχόμενη αύξηση του κόστους μετακίνησης στο μέλλον.
Επικαλούμενος τη διεθνή εμπειρία, σημειώνει ότι όταν η αγορά μεταφορών συγκεντρώνεται σε περιορισμένο αριθμό επιχειρηματικών σχημάτων, οι πολίτες χάνουν σταδιακά την ελευθερία επιλογής, ενώ τα νησιά χάνουν μέρος της αυτονομίας τους.
Έκκληση για νέο θεσμικό πλαίσιο
Ο επικεφαλής της Fast Ferries τονίζει ότι η ακτοπλοΐα αποτελεί κρίσιμη δημόσια υποδομή για τη νησιωτική Ελλάδα και ζητεί την επανεξέταση του θεσμικού πλαισίου με στόχο τη στήριξη των πλοίων δωδεκάμηνης δρομολόγησης και τη διασφάλιση πραγματικά ισότιμων όρων ανταγωνισμού. Όπως επισημαίνει, το ζητούμενο δεν είναι η προστασία συγκεκριμένων επιχειρήσεων αλλά η διασφάλιση της δυνατότητας των νησιών να διαθέτουν αξιόπιστη σύνδεση καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους.
Απευθυνόμενος προς τους δημάρχους των Κυκλάδων, υπογραμμίζει ότι εκείνοι γνωρίζουν καλύτερα από τον καθένα τη σημασία της ακτοπλοϊκής σύνδεσης κατά τους χειμερινούς μήνες, όταν τα πλοία μεταφέρουν φάρμακα, τρόφιμα, καύσιμα, μαθητές, ασθενείς και εργαζόμενους, διατηρώντας ζωντανή την καθημερινότητα των νησιών.
Οι προτάσεις προς Δήμους και Επιμελητήριο
Στο κλείσιμο της επιστολής του καλεί τους δημάρχους και το Επιμελητήριο Κυκλάδων να ενώσουν τις δυνάμεις τους, όχι για την υπεράσπιση μιας εταιρείας, αλλά για τη διασφάλιση του μέλλοντος των νησιών.
Μεταξύ άλλων ζητεί:
- τη διατήρηση πραγματικού και υγιούς ανταγωνισμού στην ακτοπλοΐα,
- την αποτροπή συνθηκών υπερσυγκέντρωσης της αγοράς,
- τη δημιουργία ενός νέου, σύγχρονου και δίκαιου θεσμικού πλαισίου,
- την παροχή κινήτρων για την ανανέωση και την πράσινη μετάβαση του στόλου,
- την ουσιαστική στήριξη των συμβατικών πλοίων που εξυπηρετούν τα νησιά όλο τον χρόνο,
- την ενίσχυση των ενδονησιωτικών και των συνδέσεων με τα λιμάνια της Αττικής,
- και τη διασφάλιση πραγματικών επιλογών για τους νησιώτες τόσο σήμερα όσο και στο μέλλον.
«Τα νησιά δεν ζητούν προνόμια. Ζητούν ίσες ευκαιρίες, επιλογές και τη δυνατότητα να παραμείνουν ζωντανά», καταλήγει ο Θεολόγος Παναγιωτάκης, υπογραμμίζοντας ότι όταν τα νησιά χάνουν τη δυνατότητα επιλογής, δεν φτωχαίνουν μόνο τα ίδια αλλά και η χώρα συνολικά.
Διαβάστε ακόμη
Ηχηρή νίκη της GENCO απέναντι στη Diana Shipping, αλλά η μάχη εξαγοράς συνεχίζεται
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.