Αντιμέτωπη με μια ιδιαίτερα έντονη στενότητα προσφοράς βρίσκεται η παγκόσμια αγορά αλουμινίου, καθώς η ταχεία συρρίκνωση των αποθεμάτων οδηγεί σε σημαντικές ανατιμήσεις για τις ποσότητες που είναι διαθέσιμες προς άμεση παράδοση. Οι αγοραστές καλούνται να καταβάλουν ολοένα υψηλότερα τιμήματα για να εξασφαλίσουν το μέταλλο, την ώρα που δεν διαφαίνεται άμεση αποκλιμάκωση των πιέσεων.
Η εικόνα είναι ιδιαίτερα χαρακτηριστική στα χρηματιστήρια μετάλλων του Λονδίνου και της Σαγκάης, όπου οι τιμές άμεσης παράδοσης διαμορφώνονται υψηλότερα από εκείνες των συμβολαίων μελλοντικής εκπλήρωσης. Πρόκειται για το φαινόμενο του backwardation, το οποίο αντανακλά την περιορισμένη διαθεσιμότητα φυσικού μετάλλου στην αγορά.
Στο London Metal Exchange (LME), τα αποθέματα αλουμινίου έχουν μειωθεί κατά 56% από τις αρχές του έτους, υποχωρώντας στο χαμηλότερο επίπεδο από το 1990. Η εξέλιξη αυτή εντείνει τις ανησυχίες για την επάρκεια της προσφοράς, παρά τις προσδοκίες ότι η αύξηση της παραγωγής στην Ινδονησία θα οδηγήσει τα επόμενα χρόνια σε πλεόνασμα.
Premium έως 101,50 δολάρια για άμεση παράδοση
Οι πιέσεις αποτυπώνονται με ιδιαίτερη ένταση στη διαφορά μεταξύ των τιμών άμεσης παράδοσης και των προθεσμιακών συμβολαίων.
Τη Δευτέρα, το premium των συμβολαίων άμεσης παράδοσης έναντι των τρίμηνων συμβολαίων στο LME έφτασε έως τα 101,50 δολάρια ανά τόνο, πλησιάζοντας τα υψηλά πολλών ετών που είχαν καταγραφεί νωρίτερα μέσα στο 2026, όταν το ξέσπασμα του πολέμου στη Μέση Ανατολή περιόρισε σημαντικά τις εξαγωγές από την περιοχή.
Όπως επισημαίνει η Έβα Μάνθεϊ, αναλύτρια εμπορευμάτων της ING, η έντονη διαφορά στις τιμές αποτελεί σαφή ένδειξη της στενότητας που επικρατεί στη φυσική αγορά.
Σύμφωνα με την ίδια, υπάρχουν ελάχιστες διαθέσιμες πηγές αλουμινίου από τις οποίες θα μπορούσαν να διοχετευθούν γρήγορα πρόσθετες ποσότητες στις αποθήκες του χρηματιστηρίου του Λονδίνου.
Η κατάσταση αυτή δημιουργεί σημαντικές δυσκολίες για τις βιομηχανίες που χρειάζονται άμεσα πρώτη ύλη, αλλά και για τους traders που καλούνται να καλύψουν τις υποχρεώσεις παράδοσης των συμβολαίων τους.
Η Μέση Ανατολή και οι περιορισμοί στην Κίνα
Σημαντικό μέρος των προβλημάτων στην εφοδιαστική αλυσίδα συνδέεται με τις συνέπειες της πολεμικής σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή.
Παρότι οι παραγωγοί του Περσικού Κόλπου έχουν αναπτύξει εναλλακτικές διαδρομές μεταφοράς, οι εξαγωγές εξακολουθούν να πραγματοποιούνται με υψηλότερο κόστος, μεγαλύτερους χρόνους παράδοσης και αυξημένους κινδύνους.
Παράλληλα, ορισμένες μονάδες παραγωγής αλουμινίου στην περιοχή εξακολουθούν να ανακάμπτουν από τις άμεσες επιθέσεις που δέχθηκαν κατά τα πρώτα στάδια του πολέμου.
Την ίδια στιγμή, το ρυθμιστικό ανώτατο όριο στην παραγωγή αλουμινίου της Κίνας περιορίζει τη δυνατότητα ταχείας ενίσχυσης της παγκόσμιας προσφοράς.
Οι εμπορικοί φραγμοί που ισχύουν στις Ηνωμένες Πολιτείες και στην Ευρώπη επιδεινώνουν περαιτέρω την κατάσταση, περιορίζοντας τη διαθεσιμότητα μετάλλου στις συγκεκριμένες αγορές.
Υπό κανονικές συνθήκες, τα υψηλά premium θα ενθάρρυναν τους εμπόρους να μεταφέρουν επιπλέον ποσότητες στις αποθήκες του LME, προκειμένου να επωφεληθούν από τις υψηλές τιμές.
Ωστόσο, η έλλειψη πλεονάζοντος αλουμινίου στη φυσική αγορά καθιστά δύσκολη την αναπλήρωση των αποθεμάτων, ακόμη και όταν τα οικονομικά κίνητρα είναι ιδιαίτερα ισχυρά.
Η Ινδονησία αλλάζει τις ισορροπίες, αλλά όχι ακόμη την εικόνα
Η σημαντική αύξηση της παραγωγικής δυναμικότητας της Ινδονησίας αποτελεί τον βασικό παράγοντα που αναμένεται να αλλάξει τις ισορροπίες στην παγκόσμια αγορά αλουμινίου.
Οι νέες ποσότητες έχουν ήδη αρχίσει να εισέρχονται στην αγορά, δημιουργώντας προϋποθέσεις για μετάβαση από τη σημερινή στενότητα σε πλεόνασμα προσφοράς τα επόμενα χρόνια.
Η προοπτική αυτή έχει ασκήσει πιέσεις στις διεθνείς τιμές τους τελευταίους μήνες, καθώς οι επενδυτές προεξοφλούν τη σταδιακή ενίσχυση της διαθεσιμότητας.
Ωστόσο, υπάρχει ένα σημαντικό εμπόδιο: το αλουμίνιο της Ινδονησίας δεν έχει ακόμη καταχωριστεί ως αποδεκτό για παράδοση στο LME.
Αυτό σημαίνει ότι η αυξανόμενη παραγωγή της χώρας δεν μπορεί προς το παρόν να προσφέρει άμεση ανακούφιση στην αγορά των χρηματιστηριακών συμβολαίων.
Επιπλέον, οι παραγωγοί σε άλλες περιοχές έχουν τη δυνατότητα να εξασφαλίζουν υψηλότερα έσοδα πουλώντας απευθείας σε βιομηχανικούς πελάτες στην Ευρώπη και στις ΗΠΑ, οι οποίοι προσφέρουν σημαντικά premium πάνω από τις χρηματιστηριακές τιμές για να εξασφαλίσουν τις απαραίτητες ποσότητες.
Η πρακτική αυτή περιορίζει ακόμη περισσότερο τις ποσότητες που θα μπορούσαν να καταλήξουν στις αποθήκες του Λονδίνου.
Η αναλύτρια της ING εκτιμά ότι το backwardation ενδέχεται να διευρυνθεί περαιτέρω, προκειμένου να δημιουργηθούν επαρκή κίνητρα για την παράδοση μετάλλου στο χρηματιστήριο. Σε μεγαλύτερο χρονικό ορίζοντα, πάντως, η τράπεζα βλέπει αυξημένους κινδύνους υποχώρησης των τιμών του αλουμινίου.
Πιέσεις στους επενδυτές και στενότητα έως το 2028
Η ιδιαίτερη διάρθρωση των τιμών δημιουργεί σημαντικές διαφοροποιήσεις μεταξύ των επενδυτών που διατηρούν θέσεις στην αγορά παραγώγων.
Για όσους έχουν ανοίξει θέσεις πώλησης (short positions), το backwardation μπορεί να προκαλέσει σημαντικές ζημιές, καθώς ενδέχεται να αναγκαστούν να μετακυλίσουν τα συμβόλαιά τους σε μεταγενέστερες ημερομηνίες με δυσμενείς όρους, εφόσον δεν μπορούν να εξασφαλίσουν το φυσικό μέταλλο που απαιτείται για την παράδοση.
Αντίθετα, οι επενδυτές που διατηρούν θέσεις αγοράς (long positions) μπορούν να αποκομίσουν σημαντικά κέρδη από τη μετακύλιση των συμβολαίων τους.
Σύμφωνα με στοιχεία του LME, τέσσερις μη κατονομαζόμενοι κάτοχοι θέσεων αγοράς ελέγχουν συνολικά τουλάχιστον το 25% των ανοιχτών θέσεων στα συμβόλαια αλουμινίου Νοεμβρίου, τα οποία λήγουν την επόμενη εβδομάδα.
Το κρίσιμο ερώτημα για τις επόμενες συνεδριάσεις είναι πόσο θα χρειαστεί να διευρυνθεί η διαφορά των τιμών ώστε οι συγκεκριμένοι επενδυτές να μετακυλίσουν τις θέσεις τους, περιορίζοντας τις πιέσεις στους κατόχους short συμβολαίων που δυσκολεύονται να εξασφαλίσουν μέταλλο.
Η προθεσμιακή καμπύλη του LME δείχνει, πάντως, ότι η στενότητα στην αγορά ενδέχεται να διατηρηθεί για αρκετούς ακόμη μήνες, καθώς τα συμβόλαια παραμένουν σε καθεστώς backwardation έως και το 2028.
Στη συνεδρίαση της Δευτέρας, το βασικό τρίμηνο συμβόλαιο αλουμινίου στο χρηματιστήριο του Λονδίνου παρέμενε σχεδόν αμετάβλητο, στα 3.057,50 δολάρια ανά τόνο.
Την ίδια ώρα, ο χαλκός, ο οποίος αντιμετωπίζει επίσης σημαντικούς περιορισμούς στην προσφορά λόγω των συνθηκών που επικρατούν στην Κίνα, ενισχυόταν κατά 0,5%, στα 13.820 δολάρια ανά τόνο.
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.