Η βελτίωση των εταιρικών κερδών, οι παγκόσμιες επενδύσεις στην τεχνητή νοημοσύνη, η ισχυρή πορεία των τραπεζών, οι δημόσιες δαπάνες και η απότομη αντιστροφή της πορείας των τιμών πετρελαίου αποτέλεσαν τους βασικούς παράγοντες που τροφοδότησαν την άνοδο των αγορών σε διαφορετικές φάσεις του εξαμήνου για τις ευρωπαϊκές μετοχές
Στατιστικά, ολοκλήρωσαν το πρώτο εξάμηνο του 2026 με ισχυρή άνοδο, καθώς το δεύτερο τρίμηνο αποτέλεσε τον βασικό μοχλό της επιτάχυνσης. Ο δείκτης MSCI Europe, ο οποίος καλύπτει 397 εταιρείες υψηλής και μεσαίας κεφαλαιοποίησης από 15 ανεπτυγμένες ευρωπαϊκές αγορές, κατέγραψε συνολική καθαρή απόδοση 10,75% στο εξάμηνο έως τις 30 Ιουνίου, εκ των οποίων το 11,80% στο δεύτερο τρίμηνο. Ο δείκτης τιμών STOXX Europe 600 ενισχύθηκε κατά 10% στο β’ τρίμηνο, σημειώνοντας τη μεγαλύτερη τριμηνιαία άνοδο από τον Οκτώβριο του 2020.
Η άνοδος των δεικτών δεν αντικατοπτρίζει πλήρως την ευρωπαϊκή οικονομία
Ωστόσο, σύμφωνα με ανάλυση του internationalbanker.com, η συνολική επίδοση των ευρωπαϊκών μετοχών υπερβάλλει ως προς τη δυναμική της εγχώριας εταιρικής οικονομίας.
Ο δείκτης MSCI Europe Small Cap σημείωσε καθαρή συνολική απόδοση μόλις 5,41% στο πρώτο εξάμηνο, περίπου το μισό της ανόδου που κατέγραψαν οι μεγάλες και μεσαίες κεφαλαιοποιήσεις.
Παράλληλα, η STOXX εκτιμά ότι σχεδόν το 50% των σταθμισμένων εσόδων των εταιρειών του Europe 600 προέρχεται από δραστηριότητες εκτός Ευρώπης.
Την ίδια στιγμή, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προέβλεπε τον Μάιο ότι το ΑΕΠ της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα αυξηθεί μόλις κατά 1,1% το 2026.
Ως αποτέλεσμα, το ράλι των ευρωπαϊκών μετοχών αντανακλά περισσότερο τη σύνθεση των κερδών των εισηγμένων εταιρειών παρά την ισχύ της περιφερειακής οικονομίας.
Από τις πρώτες ύλες στην τεχνητή νοημοσύνη και τις τράπεζες
Η σύνθεση των μεγάλων κερδισμένων στις ευρωπαϊκές αγορές άλλαξε σημαντικά μέσα στη χρονιά.
Έως το τέλος Φεβρουαρίου, οι βασικοί ευρωπαϊκοί δείκτες είχαν ενισχυθεί περίπου 6% έως 8%, με οδηγούς τους κλάδους των πρώτων υλών, των τηλεπικοινωνιών, του πετρελαίου και φυσικού αερίου και των εταιρειών κοινής ωφέλειας.
Στη συνέχεια, η σύγκρουση στον Περσικό Κόλπο αύξησε το ενεργειακό κόστος, επιβάρυνε τις μετοχές ταξιδιών και καταναλωτικών προϊόντων και εξάλειψε μεγάλο μέρος των αρχικών κερδών.
Κατά το δεύτερο τρίμηνο, ο τεχνολογικός κλάδος σημείωσε τη μεγαλύτερη τριμηνιαία άνοδο από το 2001, καθώς η αισιοδοξία για τις υποδομές τεχνητής νοημοσύνης επεκτάθηκε πέρα από τις ΗΠΑ και την Ασία.
Παράλληλα, η πτώση κατά 38% στις τιμές πετρελαίου στο ίδιο τρίμηνο έδωσε ώθηση στις μετοχές ταξιδιών και αναψυχής, οι οποίες ενισχύθηκαν περισσότερο από 19%.
Το αποτέλεσμα ήταν μια σειρά από εναλλαγές μεταξύ κλάδων μέσα στο πρώτο εξάμηνο.
Τα εταιρικά κέρδη θεμέλιο της ανόδου
Τα εταιρικά κέρδη αποτέλεσαν καθοριστικό παράγοντα για τη δυναμική των ευρωπαϊκών αγορών.
Τα στοιχεία της LSEG I/B/E/S, που δημοσιεύθηκαν στις 23 Ιουλίου, προέβλεπαν αύξηση κερδών κατά 17,3% σε ετήσια βάση για τις εταιρείες του STOXX Europe 600 στο δεύτερο τρίμηνο, με βάση τα αποτελέσματα 77 εταιρειών και τις εκτιμήσεις αναλυτών για όσες δεν είχαν ακόμη ανακοινώσει μεγέθη.
Η ενέργεια συνέβαλε σημαντικά στην εικόνα, με αναμενόμενη αύξηση κερδών 122,6%, αν και ακόμη και χωρίς τον ενεργειακό κλάδο τα κέρδη εκτιμάται ότι θα αυξάνονταν κατά 7,2%.
Τα έσοδα αναμενόταν να αυξηθούν κατά 11,5%, ο υψηλότερος ρυθμός από το τελευταίο τρίμηνο του 2022, μετά από 13 τρίμηνα στασιμότητας ή πτώσης.
Η επιστροφή της αύξησης του κύκλου εργασιών έκανε την ανάκαμψη των κερδών λιγότερο εξαρτημένη από μειώσεις κόστους.
Η τεχνητή νοημοσύνη ο μεγάλος καταλύτης για την Ευρώπη
Η τεχνητή νοημοσύνη αποτέλεσε έναν απρόσμενα ισχυρό μοχλό ανάπτυξης για την Ευρώπη. Η Morgan Stanley εκτίμησε στις αρχές Ιουλίου ότι οι εταιρείες που συνδέονται με τις επενδύσεις σε υποδομές AI αντιπροσώπευαν περίπου το 70% της απόδοσης του δείκτη MSCI Europe το 2026. Η αλυσίδα αυτή εκτείνεται από τους ημιαγωγούς έως τα ηλεκτρικά δίκτυα, τις τουρμπίνες, τα συστήματα ψύξης και τον εξοπλισμό των data centers.
Η ολλανδική ASML, παραγωγός συστημάτων λιθογραφίας για προηγμένα chips, ήταν η μεγαλύτερη συμμετοχή του MSCI Europe, με βάρος 5,43% στις 30 Ιουνίου. Η μετοχή της ενισχύθηκε κατά 60% έως τις 20 Ιουλίου, αυξάνοντας την κεφαλαιοποίησή της κοντά στα 700 δισ. δολάρια.
Η πορεία της ASML και η βαρύτητά της στον δείκτη βοήθησαν σημαντικά ώστε ο παγκόσμιος κύκλος τεχνολογίας που κυριαρχείται από την AI να μεταφραστεί σε κέρδη για την Ευρώπη.
Η βιομηχανική βάση της Ευρώπης ενισχύει το στοίχημα AI
Η βιομηχανική βάση της Ευρώπης διεύρυνε ακόμη περισσότερο την έκθεση στην τεχνητή νοημοσύνη. Η Infineon Technologies προμηθεύει ημιαγωγούς ισχύος, ενώ οι Schneider Electric, Siemens Energy και Legrand διαθέτουν εξοπλισμό διανομής ενέργειας, συστήματα ψύξης και άλλα εξαρτήματα για data centers. Η Siemens Energy κατέγραψε παραγγελίες ύψους 17,75 δισ. ευρώ στο τρίμηνο έως τις 31 Μαρτίου, αυξημένες κατά 29,5% σε ετήσια βάση, ενώ έκλεισε το τρίμηνο με ιστορικό ανεκτέλεστο υπόλοιπο παραγγελιών 154 δισ. ευρώ.
«Η ισχυρή δυναμική της αγοράς συνεχίζεται παρά τη γεωπολιτική αβεβαιότητα, οδηγώντας σε ακόμη ένα εξαιρετικά ισχυρό τρίμηνο και πρώτο εξάμηνο», δήλωσε ο διευθύνων σύμβουλος της Siemens Energy, Κρίστιαν Μπρουχ.
Οι παραγγελίες που ξεπέρασαν τα έσοδα κατά 72% δημιουργούν προοπτικές για μελλοντικές πωλήσεις.
Οι τράπεζες επιστρέφουν ως βασικός μοχλός ανάπτυξης
Οι χρηματοοικονομικές εταιρείες αποτέλεσαν έναν ακόμη σημαντικό κινητήρα ανάπτυξης για τις ευρωπαϊκές αγορές, ιδιαίτερα στη Βρετανία, την Ισπανία και την Ιταλία.
Υψηλότερα περιθώρια δανεισμού, αύξηση χορηγήσεων, έσοδα από προμήθειες, trading και περιορισμένες πιστωτικές απώλειες ενίσχυσαν τα κέρδη και τις διανομές προς τους μετόχους.
Η Santander, για παράδειγμα, ανακοίνωσε αύξηση 10% στα καθαρά έσοδα από τόκους δεύτερου τριμήνου στα 11,69 δισ. ευρώ, ενώ η μετοχή της είχε ενισχυθεί κατά 18% έως τα τέλη Ιουλίου.
«Βλέπουμε τις χρηματοοικονομικές εταιρείες ως τον κλάδο με τις περισσότερες αναβαθμίσεις εκτιμήσεων σε σχέση με τις υποβαθμίσεις», ανέφερε η Κάρολιν Ρααμπ, στρατηγικός αναλυτής ευρωπαϊκών μετοχών και cross-asset στη Deutsche Bank.
Οι δημόσιες δαπάνες στηρίζουν άμυνα και υποδομές
Οι κρατικές δαπάνες αποτέλεσαν ακόμη έναν παράγοντα στήριξης των ευρωπαϊκών αγορών, μετατρέποντας τα επενδυτικά θέματα της άμυνας και των υποδομών σε πραγματικές επιχειρηματικές παραγγελίες.
Τα κράτη-μέλη της ΕΕ αναμένεται να δαπανήσουν 454 δισ. ευρώ για την άμυνα το 2026, ποσό αυξημένο κατά 8,6% σε σχέση με το 2025 και κατά 75,3% έναντι του 2021.
Η Thales Group ανακοίνωσε παραγγελίες 12,47 δισ. ευρώ στο πρώτο εξάμηνο, αυξημένες κατά 21% σε ετήσια βάση, συμπεριλαμβανομένων 18 συμβολαίων άνω των 100 εκατ. ευρώ το καθένα.
Στη Γερμανία, οι ομοσπονδιακές επενδυτικές δαπάνες αυξήθηκαν κατά 11,1% ή 2,3 δισ. ευρώ στο πρώτο εξάμηνο, με εταιρείες άμυνας, βιομηχανίας και μηχανικού εξοπλισμού να βρίσκονται σε θέση να προμηθεύσουν στρατιωτικές, μεταφορικές, ενεργειακές και ψηφιακές υποδομές.
Το πετρέλαιο άλλαξε τους πρωταγωνιστές των αγορών
Οι τιμές ενέργειας επηρέασαν επανειλημμένα το ποιοι κλάδοι και ποιες αγορές ηγήθηκαν.
Η αρχική άνοδος των εμπορευμάτων ευνόησε τις πετρελαϊκές εταιρείες και τις μεταλλευτικές επιχειρήσεις, στηρίζοντας τον βρετανικό δείκτη FTSE 100, ενώ το ακριβό πετρέλαιο αύξησε το κόστος για αεροπορικές, βιομηχανίες και νοικοκυριά στην ηπειρωτική Ευρώπη.
Η πτώση του πετρελαίου κατά 38% στο δεύτερο τρίμηνο έφερε αντιστροφή του σκηνικού, μειώνοντας το κόστος μεταφορών και παραγωγής, περιορίζοντας τις πληθωριστικές πιέσεις και ενισχύοντας την αγοραστική δύναμη των καταναλωτών.
«Οι χαμηλότερες τιμές πετρελαίου ενισχύουν το επενδυτικό επιχείρημα για την Ευρώπη, ιδιαίτερα έναντι μιας ενεργειακά εξαγωγικής οικονομίας όπως οι ΗΠΑ», δήλωσε ο Άντρας Βιγκ, επενδυτικός στρατηγικός της Invesco.
Οι αποτιμήσεις παραμένουν πλεονέκτημα
Η σχετική ελκυστικότητα των ευρωπαϊκών αποτιμήσεων παραμένει σημαντικός παράγοντας. Στις 30 Ιουνίου, ο δείκτης MSCI Europe διαπραγματευόταν στις 15 φορές τα εκτιμώμενα κέρδη, προσφέροντας μερισματική απόδοση 2,80%.
Αντίθετα, ο ευρύτερος δείκτης MSCI World διαπραγματευόταν στις 19,17 φορές τα κέρδη, με μερισματική απόδοση 1,52%.
«Οι ευρωπαϊκές μετοχές δεν είναι πλέον φθηνές, αλλά ούτε ακριβές», δήλωσε ο Μάικλ Φιλντ, επικεφαλής στρατηγικής ευρωπαϊκών μετοχών της Morningstar.
Ωστόσο, όπως σημείωσε, το περιθώριο ασφαλείας που είχαν προηγουμένως οι επενδυτές έχει πλέον μειωθεί.
Λιγότερη συγκέντρωση σε σχέση με τις ΗΠΑ
Οι ευρωπαϊκοί δείκτες προσφέρουν επίσης μεγαλύτερη διαφοροποίηση.
Οι 10 μεγαλύτερες εταιρείες του MSCI Europe αντιπροσώπευαν μόλις 21,68% του δείκτη στο τέλος Ιουνίου, με καμία εταιρεία να μην ξεπερνά το βάρος της ASML στο 5,43%.
«Η απάντηση είναι ναι. Είναι πολύ λιγότερο συγκεντρωμένος από τον αμερικανικό δείκτη», ανέφερε η Σάρον Μπελ, στρατηγικός αναλυτής ευρωπαϊκών χαρτοφυλακίων στη Goldman Sachs Research. Αυτό σημαίνει ότι περισσότερες εταιρείες μπορούν να συμβάλουν ουσιαστικά στις αποδόσεις, αν και τα κέρδη τους εξακολουθούν να εξαρτώνται από ευρύτερους παράγοντες, όπως οι επενδύσεις στην AI, οι τιμές ενέργειας και τα επιτόκια.
Είναι όμως η Ευρώπη ο ελκυστικότερος επενδυτικός προορισμός; Η απάντηση είναι «όχι απαραίτητα».
Την εβδομάδα έως τις 19 Ιουνίου, τα ευρωπαϊκά ETFs προσέλκυσαν περίπου 1,5 δισ. δολάρια, σύμφωνα με στοιχεία της Morningstar που επικαλείται το Reuters.
Ήταν η πρώτη εβδομαδιαία καθαρή εισροή μετά από 10 συνεχόμενες εβδομάδες εκροών, γεγονός που δείχνει ότι η συνολική επενδυτική εμπιστοσύνη παραμένει εύθραυστη. Μέρος της αδυναμίας αποδίδεται σε τμήματα της αγοράς που συνεχίζουν να υποαποδίδουν.
Οι μικρότερες ευρωπαϊκές εταιρείες έχουν μείνει πίσω, ενώ οι κλάδοι της αυτοκινητοβιομηχανίας, της πολυτέλειας, των μέσων ενημέρωσης και μέρος του λογισμικού αντιμετωπίζουν πιέσεις από την αδύναμη κινεζική ζήτηση, τους δασμούς και πιθανές ανατροπές από την τεχνητή νοημοσύνη.
Ενδεικτικά, σήμερα λίγο μετά το άνοιγμα των ευρωαγορών, ο δείκτης των ευρωπαϊκών εταιρειών πολυτελών αγαθών και προϊόντων προσωπικής φροντίδας υποχώρησε κατά 0,4%, καθώς οι υψηλότερες αποδόσεις των ομολόγων εξακολουθούν να επηρεάζουν τις αποτιμήσεις των μετοχών.
Παράλληλα, ενώ οι εταιρείες ημιαγωγών παρουσιάζουν ισχυρά αποτελέσματα, οι αυξημένες αποτιμήσεις σημαίνουν ότι οι μετοχές εξαρτώνται όλο και περισσότερο από το αν τα κέρδη θα ξεπεράσουν ήδη υψηλές προσδοκίες.
Οι επενδυτές αμφισβητούν επίσης εάν οι μεγάλοι τεχνολογικοί όμιλοι θα μπορέσουν να δημιουργήσουν επαρκή έσοδα από υπηρεσίες AI ώστε να δικαιολογήσουν τις τεράστιες επενδύσεις σε chips, data centers και ενεργειακές υποδομές.
Μια επιβράδυνση αυτών των δαπανών θα μπορούσε να επηρεάσει ολόκληρη την αλυσίδα αξίας των ημιαγωγών και των υποδομών τεχνητής νοημοσύνης.
Ποιοι στήριξαν τα κέρδη
Συνολικά, η φετινή ισχύς των ευρωπαϊκών μετοχών προήλθε κυρίως από τις μεγαλύτερες εισηγμένες, οι οποίες συμμετέχουν σε μερικούς από τους ισχυρότερους κύκλους κερδοφορίας παγκοσμίως.
Η ολλανδική τεχνολογία, ο γερμανικός και γαλλικός εξοπλισμός ενέργειας, οι βρετανικές, ισπανικές και ιταλικές τράπεζες, οι ευρωπαϊκές αμυντικές παραγγελίες και τα διεθνή έσοδα των εταιρειών στήριξαν τα κέρδη, παρά τη χαμηλή εγχώρια ανάπτυξη και τις αδυναμίες στους καταναλωτικούς κλάδους.
Οι σχετικά ελκυστικές αποτιμήσεις και οι υψηλές μερισματικές αποδόσεις ενίσχυσαν περαιτέρω το θετικό επενδυτικό αφήγημα.
Για να διατηρηθεί όμως η θετική δυναμική των ευρωπαϊκών αγορών, θα πρέπει να αντιμετωπιστούν σημαντικές προκλήσεις: οι δημοσιονομικές δεσμεύσεις να μετατραπούν σε πραγματικές παραγγελίες, οι επενδύσεις στην τεχνητή νοημοσύνη να δημιουργήσουν διατηρήσιμα κέρδη για τους προμηθευτές, η ποιότητα των τραπεζικών δανείων να παραμείνει ισχυρή και το ενεργειακό κόστος να παραμείνει διαχειρίσιμο.
Διαβάστε ακόμη
FT: Ας απολαύσουμε την ιδιαίτερη στιγμή όπου η Ελλάδα μπορεί και συμβουλεύει τη Γερμανία
Τράπεζες: Ανοίγει η βεντάλια των χορηγήσεων – Νέοι παίκτες θα διεκδικήσουν μερίδιο αγοράς
Γιατί είναι δύσκολο να πάρουμε αποφάσεις
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ