Η αγορά πολυτελών κατοικιών του Λονδίνου παρουσιάζει μια εικόνα πλήρους διχοτόμησης. Τα ακίνητα που προορίζονται για «απλώς» εκατομμυριούχους παραμένουν εγκλωβισμένα σε μια από τις πιο παρατεταμένες περιόδους ύφεσης των τελευταίων ετών, την ώρα που τα υπερπολυτελή ακίνητα των δισεκατομμυριούχων σημειώνουν εντυπωσιακή ανάκαμψη. Αυτή η απόκλιση αποτυπώνει ανάγλυφα την ανάκαμψη τύπου «Κ», όπου η ανώτατη βαθμίδα των υπερπλουσίων συνεχίζει να επενδύει ακάθεκτη, ενώ η αμέσως χαμηλότερη κατηγορία πιέζεται από οικονομικά και φορολογικά εμπόδια.
Τα αριθμητικά δεδομένα της αγοράς
Σύμφωνα με στοιχεία της εταιρείας έρευνας κατοικιών LonRes, η δραστηριότητα στις δημοφιλείς περιοχές της βρετανικής πρωτεύουσας υποχώρησε σε όλες τις τιμολογιακές κατηγορίες σε σύγκριση με την τελευταία πενταετία. Εξαίρεση αποτέλεσαν μόνο τα ακίνητα αξίας 30 εκατομμυρίων λιρών (40 εκατομμυρίων δολαρίων) και άνω.
Παράλληλα, ανάλυση του μεσιτικού γραφείου Beauchamp Estates αποκαλύπτει ότι κατά το πρώτο εξάμηνο πραγματοποιήθηκαν 34 πωλήσεις κατοικιών άνω των 15 εκατομμυρίων λιρών, με τη συνολική αξία των συναλλαγών να αγγίζει τα 1,24 δισεκατομμύρια λίρες, καταγράφοντας κατακόρυφη αύξηση ξεπερνώντας το 78% σε σχέση με την αντίστοιχη περσινή περίοδο.
Deal-Ρεκόρ που Αλλάζουν το Τοπίο
Αν και ο αριθμός των λεγόμενων «super prime» συναλλαγών είναι παραδοσιακά μικρός, οι πρόσφατες αγορές-μαμούθ επιβεβαιώνουν την ισχυρή ζήτηση στην κορυφή. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η πώληση-ρεκόρ της έπαυλης «Providence House» στο Τσέλσι από τον Νικ Κάντι στον ιδρυτή της Quadrature Capital, Σουνίλ Σετίγια, έναντι 270 εκατομμυρίων λιρών. Η συγκεκριμένη αγοραπωλησία ολοκληρώθηκε μέσα από μια διαδικασία πολλαπλών κλειστών προσφορών, αναδεικνύοντας τη μεγάλη ζήτηση για σπάνια ακίνητα που προσφέρουν ιδιωτικότητα και μεγάλους κήπους.
Επιπλέον, η πώληση της λευκής έπαυλης «Holme» 40 δωματίων στο Regent’s Park έναντι 195 εκατομμυρίων λιρών —με πριμ περίπου 40% σε σχέση με την τιμή πώλησής της πριν από μόλις 18 μήνες— επιβεβαίωσε την επιστροφή του αγοραστικού ενδιαφέροντος στο ανώτατο επίπεδο μετά τη μεταπανδημική κάμψη.
Η παρατεταμένη πίεση στους εκατομμυριούχους
Στον αντίποδα, οι εντυπωσιακές αυτές αγορές «τρόπαιων» δεν αρκούν για να μεταστρέψουν το κλίμα στην ευρύτερη αγορά πολυτελών κατοικιών. Στις παραδοσιακά ακριβές περιοχές όπως το Mayfair, το St. James’s, το Belgravia, το Knightsbridge, το Chelsea και το Kensington, οι τιμές παραμένουν μειωμένες κατά περισσότερο από 25% σε σχέση με το υψηλό τους σημείο το 2014, σύμφωνα με τη Savills.
Όπως επισημαίνει ο Richard Gutteridge, επικεφαλής του τμήματος πολυτελών ακινήτων στο κεντρικό Λονδίνο της Savills, ο ακραίος πλούτος δεν επηρεάζεται ουσιαστικά από μικρές αυξήσεις στη φορολογία. Οι αγοραστές ακινήτων άνω των 15 εκατομμυρίων λιρών διαθέτουν συνήθως περιουσία που ξεπερνά τα 100 εκατομμύρια λίρες και διατηρούν διεθνή χαρτοφυλάκια, περνώντας συχνά λίγες εβδομάδες τον χρόνο στο Λονδίνο.
Αντίθετα, οι μόνιμοι κάτοικοι και οι αγοραστές στη χαμηλότερη κλίμακα των πολυτελών ακινήτων βρίσκονται αντιμέτωποι με διαδοχικά οικονομικά εμπόδια. Η ριζική αναμόρφωση του φόρου μεταβίβασης ακινήτων (stamp duty), οι αυξήσεις φόρων για επενδυτές και ιδιοκτήτες δεύτερης κατοικίας, το αυστηρότερο πλαίσιο για τις υπεράκτιες δομές, αλλά και οι γενικότερες αναταράξεις από το Brexit έως τον πόλεμο στην Ουκρανία, έχουν πλήξει καίρια αυτή την κατηγορία.
Το Τέλος του «Non-Dom» και η Πολιτική Αβεβαιότητα
Καταλυτικός στάθηκε και ο τερματισμός του ειδικού φορολογικού καθεστώτος «non-dom» τον Απρίλιο του 2025, το οποίο παρείχε φοροαπαλλαγές σε εύπορους κατοίκους με εγγεγραμμένη φορολογική έδρα στο εξωτερικό. Στους 12 μήνες που ακολούθησαν, οι συναλλαγές στις προνομιούχες περιοχές του κεντρικού Λονδίνου σημείωσαν βουτιά άνω του 32%, ενώ οι τιμές υποχώρησαν κατά 7%.
Καθώς ο νέος Πρωθυπουργός Άντι Μπέρναμ αναλαμβάνει καθήκοντα αυτόν τον μήνα και διαμορφώνει το νέο δημοσιονομικό πλάνο μαζί με τον υπουργό Οικονομικών Τζον Χίλι, η αγορά προετοιμάζεται για έναν νέο κύκλο αναμονής. Όπως τονίζουν τα στελέχη της Savills, η παρατεταμένη αβεβαιότητα και το ερώτημα του «τι θα συμβεί μετά» οδηγούν τους δυνητικούς αγοραστές των χαμηλότερων βαθμίδων σε στάση αναμονής έως ότου ξεκαθαρίσει το τοπίο.
Διαβάστε επίσης
OpenAI: Δώρα στους υπαλλήλους ελβετικά ρολόγια αξίας 1 εκατ. ευρώ
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ