Η τεχνητή νοημοσύνη αλλάζει ριζικά τον τρόπο με τον οποίο οι καταναλωτές αναζητούν, συγκρίνουν και αγοράζουν προϊόντα, δημιουργώντας νέα δεδομένα για το παγκόσμιο λιανεμπόριο ενόψει της εορταστικής περιόδου. Οι παραδοσιακές αναζητήσεις στο διαδίκτυο δεν αποτελούν πλέον τη μοναδική αφετηρία των αγορών, καθώς ολοένα περισσότεροι καταναλωτές στρέφονται σε AI assistants, μέσα κοινωνικής δικτύωσης και εξατομικευμένες ψηφιακές υπηρεσίες.
Την ίδια στιγμή, τα φυσικά καταστήματα διατηρούν σημαντικό ρόλο, διαμορφώνοντας ένα νέο, περισσότερο σύνθετο μοντέλο κατανάλωσης, στο οποίο η online έρευνα συνδυάζεται με την επίσκεψη στο κατάστημα πριν από την τελική αγορά.
Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της Salesforce, η χρήση της τεχνητής νοημοσύνης ως αρχικού σημείου αναζήτησης προϊόντων αυξήθηκε κατά 200% μέσα σε έναν χρόνο. Παράλληλα, ένας στους δύο καταναλωτές χρησιμοποιεί πλέον κάποιον AI assistant σε τουλάχιστον ένα στάδιο της αγοραστικής διαδικασίας.
Η εξέλιξη αυτή υποχρεώνει τις επιχειρήσεις να επανεξετάσουν τόσο τη στρατηγική ψηφιακής παρουσίας τους όσο και τον τρόπο με τον οποίο επικοινωνούν με τους πελάτες τους.
Η τεχνητή νοημοσύνη γίνεται η νέα «βιτρίνα» του εμπορίου
Μέχρι πρόσφατα, η αναζήτηση ενός προϊόντος ξεκινούσε συνήθως από μια μηχανή αναζήτησης ή από την ιστοσελίδα ενός καταστήματος. Πλέον, σημαντικό μέρος των καταναλωτών προτιμά να απευθύνεται σε εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης, ζητώντας προτάσεις, συγκρίσεις τιμών και πληροφορίες για συγκεκριμένες κατηγορίες προϊόντων.
Η Salesforce προβλέπει ότι κατά τη φετινή εορταστική περίοδο το 20% της παγκόσμιας διαδικτυακής επισκεψιμότητας στο λιανεμπόριο θα προέρχεται από AI chat agents.
Η αυξανόμενη επιρροή αυτών των εργαλείων συνδέεται και με την εμπιστοσύνη που δείχνουν οι χρήστες στις απαντήσεις τους. Σύμφωνα με την έρευνα, το 74% των καταναλωτών δηλώνει ότι εμπιστεύεται τις προτάσεις προϊόντων που λαμβάνει μέσω συνομιλιών με AI.
Για τις επιχειρήσεις, η αλλαγή είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς η διαδικασία ανακάλυψης προϊόντων δεν εξαρτάται πλέον αποκλειστικά από την παρουσία τους στις παραδοσιακές μηχανές αναζήτησης.
Το SEO από μόνο του δεν επαρκεί πλέον για να εξασφαλίσει την προβολή ενός προϊόντος. Οι λιανέμποροι καλούνται να παρέχουν ακριβή, δομημένα και διαρκώς ενημερωμένα δεδομένα σχετικά με τις τιμές, τα χαρακτηριστικά και τη διαθεσιμότητα των προϊόντων τους.
Με αυτόν τον τρόπο, οι ψηφιακοί βοηθοί μπορούν να εντοπίζουν τις διαθέσιμες επιλογές και να τις συμπεριλαμβάνουν στις προτάσεις που παρουσιάζουν στους καταναλωτές.
Ένα στα τρία ηλεκτρονικά καταστήματα με δικό του AI agent
Η τεχνολογική αλλαγή δεν αφορά μόνο τα γενικής χρήσης εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης. Όλο και περισσότερες εμπορικές επιχειρήσεις αναπτύσσουν δικούς τους εξειδικευμένους AI shopping agents, οι οποίοι ενσωματώνονται στις ψηφιακές πλατφόρμες τους.
Οι δύο κατηγορίες ψηφιακών βοηθών εξυπηρετούν διαφορετικές ανάγκες.
Οι γενικοί AI assistants χρησιμοποιούνται κυρίως κατά τα πρώτα στάδια μιας αγοράς, όταν ο καταναλωτής αναζητεί ιδέες, συγκρίνει προϊόντα ή προσπαθεί να εντοπίσει συμφέρουσες προσφορές.
Αντίθετα, οι AI agents των ίδιων των εμπορικών σημάτων αποκτούν μεγαλύτερη σημασία όταν ο πελάτης χρειάζεται συγκεκριμένες πληροφορίες για τη διαθεσιμότητα, την ολοκλήρωση μιας παραγγελίας, τις επιστροφές, τα προγράμματα επιβράβευσης ή την εξυπηρέτηση μετά την πώληση.
Η Salesforce επισημαίνει ότι κατά την προηγούμενη εορταστική περίοδο οι επιχειρήσεις που διέθεταν δικούς τους ψηφιακούς βοηθούς αγορών κατέγραψαν αύξηση πωλήσεων κατά 6,2%, έναντι 3,9% για εκείνες που δεν είχαν υιοθετήσει αντίστοιχες λύσεις.
Πρόκειται για 59% υψηλότερο ρυθμό ανάπτυξης, στοιχείο που αναδεικνύει τη δυναμική της τεχνολογίας στην εμπορική δραστηριότητα.
Με βάση τις προβλέψεις της εταιρείας, έως τη Cyber Week του 2026, ένα στα τρία ηλεκτρονικά καταστήματα θα διαθέτει τον δικό του εξατομικευμένο AI shopping agent.
Η Gen Z μεταφέρει τις αγορές στα social media
Παράλληλα με την εξάπλωση της τεχνητής νοημοσύνης, τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης εξελίσσονται σε ολοένα σημαντικότερο κανάλι πωλήσεων.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της Salesforce, οι αγορές μέσω social media αυξήθηκαν κατά 17% σε ετήσια βάση, με τη μεταβολή να είναι ιδιαίτερα αισθητή στις νεότερες ηλικιακές ομάδες.
Σχεδόν ένας στους δύο καταναλωτές της Gen Z, ποσοστό 48%, χαρακτηρίζεται πλέον ως social shopper, δηλαδή χρησιμοποιεί τα κοινωνικά δίκτυα ως μέρος της διαδικασίας αγορών του.
Το αντίστοιχο ποσοστό για τους Millennials διαμορφώνεται στο 37%.
Οι πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης δεν λειτουργούν πλέον αποκλειστικά ως χώροι προβολής προϊόντων και διαφημιστικών μηνυμάτων, αλλά αποκτούν ολοένα μεγαλύτερη σημασία στην ίδια την αγοραστική διαδικασία.
Για τη φετινή εορταστική περίοδο, η Salesforce προβλέπει ότι το social commerce θα αναπτυχθεί με εννέα φορές ταχύτερο ρυθμό από το παραδοσιακό ηλεκτρονικό εμπόριο.
Η εξέλιξη αυτή δημιουργεί νέα δεδομένα για τις επιχειρήσεις, οι οποίες καλούνται να ενσωματώσουν πιο ενεργά τις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης στη στρατηγική πωλήσεών τους.
Τα φυσικά καταστήματα παραμένουν ισχυρά
Παρά τη μεγάλη ανάπτυξη των ψηφιακών καναλιών, το παραδοσιακό κατάστημα εξακολουθεί να κατέχει κεντρική θέση στις καταναλωτικές συνήθειες.
Το 77% των καταναλωτών σχεδιάζει να πραγματοποιήσει αγορές σε φυσικά καταστήματα κατά την εορταστική περίοδο, σύμφωνα με την έρευνα.
Ωστόσο, ο τρόπος με τον οποίο πραγματοποιούνται αυτές οι επισκέψεις έχει αλλάξει.
Πολλοί πελάτες φτάνουν πλέον στο κατάστημα έχοντας ήδη πραγματοποιήσει εκτεταμένη έρευνα στο διαδίκτυο. Συγκεκριμένα, το 42% έχει αναζητήσει προηγουμένως πληροφορίες για προϊόντα online, πριν επισκεφθεί το φυσικό σημείο πώλησης.
Ακόμη πιο χαρακτηριστική είναι η χρήση του κινητού τηλεφώνου κατά τη διάρκεια της επίσκεψης.
Σύμφωνα με τη Salesforce, το 79% των καταναλωτών συνεχίζει να χρησιμοποιεί το smartphone του μέσα στο κατάστημα, προκειμένου να συγκρίνει τιμές, να ελέγξει προσφορές ή να αναζητήσει πρόσθετες πληροφορίες.
Η συμπεριφορά αυτή διαμορφώνει ένα υβριδικό μοντέλο εμπορίου, στο οποίο τα φυσικά και τα ψηφιακά κανάλια λειτουργούν συμπληρωματικά.
Η εταιρεία εκτιμά ότι το 38% της συνολικής αξίας των εορταστικών λιανικών πωλήσεων θα προέλθει από υβριδικές αγορές, δηλαδή συναλλαγές που συνδυάζουν την ψηφιακή αναζήτηση ή αλληλεπίδραση με την παρουσία σε φυσικό κατάστημα.
Δύο διαφορετικές ταχύτητες στην κατανάλωση
Η τεχνολογική αλλαγή δεν αποτελεί τη μοναδική παράμετρο που επηρεάζει τη φετινή εορταστική αγορά.
Οι οικονομικές πιέσεις διαμορφώνουν ολοένα μεγαλύτερες διαφοροποιήσεις στη συμπεριφορά των καταναλωτών, ανάλογα με το εισόδημά τους.
Η Salesforce διαπιστώνει ότι η έννοια του «μέσου καταναλωτή» χάνει σταδιακά τη σημασία της, καθώς οι διαφορετικές εισοδηματικές ομάδες ακολουθούν αποκλίνουσες αγοραστικές στρατηγικές.
Συγκεκριμένα, το 49% των καταναλωτών χαμηλότερου εισοδήματος δηλώνει ότι περιορίζει τις αγορές του και αναζητεί οικονομικότερες επιλογές.
Αντίστοιχη συμπεριφορά εμφανίζει και το 36% των καταναλωτών μεσαίου εισοδήματος, οι οποίοι προσπαθούν να συγκρατήσουν τις δαπάνες τους.
Στον αντίποδα, το 32% των καταναλωτών υψηλού εισοδήματος αναφέρει ότι αυξάνει τις αγορές του, δίνοντας μεγαλύτερη έμφαση σε προϊόντα και εμπειρίες υψηλότερης αξίας.
Οι διαφοροποιήσεις αυτές δημιουργούν μια αγορά στην οποία η αναζήτηση χαμηλότερων τιμών συνυπάρχει με την αυξανόμενη ζήτηση για premium προϊόντα και υπηρεσίες.
Τα 3 δισ. δολάρια για τις δωρεάν αποστολές
Παρά τις διαφορετικές καταναλωτικές δυνατότητες, υπάρχει ένας παράγοντας που εξακολουθεί να επηρεάζει σχεδόν οριζόντια τις αγοραστικές αποφάσεις: η δωρεάν αποστολή των παραγγελιών.
Οι καταναλωτές αντιμετωπίζουν το κόστος μεταφοράς ως σημαντικό κριτήριο κατά την επιλογή ηλεκτρονικού καταστήματος, γεγονός που αναγκάζει τις επιχειρήσεις να αναλαμβάνουν μεγαλύτερο μέρος των σχετικών εξόδων.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της Salesforce, οι λιανέμποροι παγκοσμίως θα δαπανήσουν επιπλέον 3 δισ. δολάρια για την κάλυψη του κόστους δωρεάν αποστολών κατά τη φετινή εορταστική περίοδο.
Το ποσό αυτό είναι αυξημένο κατά 7% σε σύγκριση με το 2025, αναδεικνύοντας τη σημασία που εξακολουθεί να έχει η συγκεκριμένη παροχή στην προσπάθεια προσέλκυσης και διατήρησης πελατών.
Η νέα πραγματικότητα για τις επιχειρήσεις
Οι προβλέψεις της Salesforce αποτυπώνουν μια αγορά που εξελίσσεται ταυτόχρονα σε πολλά επίπεδα.
Η τεχνητή νοημοσύνη αποκτά καθοριστικό ρόλο στην αναζήτηση προϊόντων, τα social media μετατρέπονται σε ολοένα ισχυρότερα κανάλια πωλήσεων και τα φυσικά καταστήματα προσαρμόζονται σε καταναλωτές που χρησιμοποιούν συνεχώς ψηφιακά εργαλεία.
Την ίδια στιγμή, οι εισοδηματικές ανισότητες επηρεάζουν τις αγοραστικές προτεραιότητες, ενώ οι επιχειρήσεις επιβαρύνονται με πρόσθετο κόστος προκειμένου να διατηρήσουν ανταγωνιστικές τις υπηρεσίες τους.
Η εορταστική αγορά του 2026 αναμένεται να αποτελέσει ένα σημαντικό πεδίο δοκιμής για το νέο μοντέλο λιανεμπορίου, στο οποίο η αποτελεσματική σύνδεση τεχνητής νοημοσύνης, ψηφιακών υπηρεσιών και φυσικής παρουσίας αποκτά ολοένα μεγαλύτερη σημασία.
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.