Με απώλειες που έφθασαν έως και το 10% έκανε το χρηματιστηριακό της ντεμπούτο στο Χονγκ Κονγκ η Shein Global Holdings, επισφραγίζοντας μια πολυετή και γεμάτη εμπόδια προσπάθεια εισαγωγής στο χρηματιστήριο. Η αποτίμηση με την οποία έφθασε τελικά στην αγορά αποτελεί πλέον ένα κλάσμα των σχεδόν 100 δισ. δολαρίων που άγγιζε η αξία της εταιρείας στην κορύφωση της ανάπτυξής της.
Η μετοχή υποχώρησε στις πρώτες συναλλαγές έως τα 43,72 δολάρια Χονγκ Κονγκ, έναντι τιμής διάθεσης 48,56 δολαρίων Χονγκ Κονγκ, προτού περιορίσει μέρος των απωλειών. Οι πωλητές κυριάρχησαν από την έναρξη της συνεδρίασης, με τις εντολές πώλησης να εκτελούνται περίπου τρεις φορές συχνότερα από τις εντολές αγοράς.
Η πρεμιέρα της Shein αποτελεί παράλληλα ένα σημαντικό τεστ για τη διάθεση των επενδυτών απέναντι στις εταιρείες διαδικτυακού λιανεμπορίου, έναν κλάδο που βρίσκεται αντιμέτωπος με τον πληθωρισμό, τις αναταράξεις στο παγκόσμιο εμπόριο και την αυξημένη επιφυλακτικότητα των καταναλωτών.
Την ίδια στιγμή, μεγάλο μέρος των επενδυτικών κεφαλαίων στο Χονγκ Κονγκ έχει στραφεί προς την τεχνητή νοημοσύνη και την τεχνολογία, περιορίζοντας την ελκυστικότητα εταιρειών που βασίζονται περισσότερο στο παραδοσιακό ηλεκτρονικό εμπόριο και στον ανταγωνισμό μέσω χαμηλών τιμών.
Από τα 100 δισ. στα 26 δισ. δολάρια
Η Shein άντλησε 13,6 δισ. δολάρια Χονγκ Κονγκ, περίπου 1,7 δισ. δολάρια, μέσω της δημόσιας προσφοράς, η οποία έδωσε στην εταιρεία χρηματιστηριακή αξία λίγο μεγαλύτερη από 26 δισ. δολάρια.
Πρόκειται για θεαματική υποχώρηση σε σχέση με την αποτίμηση των σχεδόν 100 δισ. δολαρίων που είχε πετύχει το 2022, όταν η έκρηξη του ηλεκτρονικού εμπορίου της περιόδου της πανδημίας είχε εκτοξεύσει την ανάπτυξη της Shein.
Παρά τη δραστική μείωση της αποτίμησης, η εταιρεία εξακολουθεί να συγκαταλέγεται μεταξύ των μεγαλύτερων εισηγμένων επιχειρήσεων ένδυσης και μόδας παγκοσμίως. Παραμένει, ωστόσο, χαμηλότερα από τη σουηδική H&M, η χρηματιστηριακή αξία της οποίας διαμορφώνεται περίπου στα 30 δισ. δολάρια.
Οι επενδυτές εμφανίζονται επιφυλακτικοί καθώς η Shein βρίσκεται αντιμέτωπη με έναν ολοένα δυσκολότερο συνδυασμό προκλήσεων: υψηλότερους δασμούς, αυστηρότερο ρυθμιστικό έλεγχο και εντεινόμενο ανταγωνισμό από πλατφόρμες όπως η Temu της PDD Holdings και η AliExpress της Alibaba.
Ακριβότερη από την PDD
Ένα ακόμη ζήτημα είναι η ίδια η αποτίμηση της Shein. Η IPO τιμολόγησε την εταιρεία σε επίπεδο άνω των 15 φορές τα εκτιμώμενα μελλοντικά κέρδη, σύμφωνα με υπολογισμούς του Bloomberg Intelligence.
Ο πολλαπλασιαστής αυτός είναι περίπου διπλάσιος από τις 7,4 φορές στις οποίες διαπραγματεύεται η PDD και υψηλότερος από τις 10,7 φορές του δείκτη Hang Seng.
Αναλυτές εκτιμούν ότι, σε μια αγορά όπου οι επενδυτές προτιμούν πλέον εταιρείες που συνδέονται με την AI και την τεχνολογία, η Shein έχει δυσκολότερο έργο να δικαιολογήσει μια υψηλή αποτίμηση. Το επιχειρηματικό της μοντέλο εξακολουθεί να στηρίζεται σε μεγάλο βαθμό στον ανταγωνισμό τιμών, την ώρα που οι εμπορικές εντάσεις μεταξύ ΗΠΑ και Κίνας αυξάνουν τα κόστη.
Χρονιά-ρεκόρ για τις IPO στο Χονγκ Κονγκ
Παρά την αρνητική πρεμιέρα της Shein, η δημόσια προσφορά προστίθεται σε μια εξαιρετικά ισχυρή χρονιά για την αγορά IPO του Χονγκ Κονγκ.
Τα συνολικά κεφάλαια από νέες εισαγωγές ξεπέρασαν τα 45 δισ. δολάρια, καθιστώντας ήδη το 2026 την τρίτη καλύτερη χρονιά στην ιστορία της αγοράς. Το Χονγκ Κονγκ βρίσκεται μάλιστα σε τροχιά υπέρβασης του ιστορικού ρεκόρ των 57,8 δισ. δολαρίων, που είχε καταγραφεί το 2010.
Η συνέχεια αναμένεται εξίσου δραστήρια. Μεταξύ των εταιρειών που προετοιμάζουν εισαγωγές βρίσκονται κινεζικές επιχειρήσεις ημιαγωγών και οπτικών συστημάτων, ενώ στον ορίζοντα βρίσκονται επίσης η DeepSeek, η Syngenta Group και η μονάδα κατασκευής chips της Baidu, Kunlunxin.
Ωστόσο, οι μεγάλες IPO στο Χονγκ Κονγκ εμφανίζουν τελευταία δυσκολίες στις πρώτες συνεδριάσεις τους. Η Shein βρίσκεται σε τροχιά να γίνει η τρίτη συνεχόμενη εταιρεία που άντλησε πάνω από 1 δισ. δολάρια και ξεκίνησε με απώλειες.
Η Zhongji Innolight είχε υποχωρήσει κατά 2% τον Ιούλιο, ενώ η Luxshare Precision Industry, προμηθεύτρια της Apple, είχε ολοκληρώσει την πρώτη συνεδρίασή της με πτώση 1,6%.
Εάν η Shein έκλεινε κοντά στο χαμηλό της συνεδρίασης, θα επρόκειτο για τη χειρότερη πρεμιέρα IPO άνω του 1 δισ. δολαρίων στο Χονγκ Κονγκ από το 2019.
Το επιχειρηματικό μοντέλο που άλλαξε τη fast fashion
Η Shein ιδρύθηκε στην Κίνα και σήμερα έχει την έδρα της στη Σιγκαπούρη. Κατάφερε μέσα σε λίγα χρόνια να δημιουργήσει έναν παγκόσμιο κολοσσό της fast fashion, αξιοποιώντας μια εφοδιαστική αλυσίδα βασισμένη στα δεδομένα, η οποία της επιτρέπει να σχεδιάζει, να παράγει και να αποστέλλει πολύ γρήγορα φθηνά ενδύματα απευθείας στους καταναλωτές.
Το μοντέλο αυτό την ανέδειξε σε έναν από τους μεγαλύτερους κερδισμένους της έκρηξης του ηλεκτρονικού εμπορίου κατά την πανδημία και οδήγησε την αποτίμησή της κοντά στα 100 δισ. δολάρια το 2022.
Οι προσπάθειες εισαγωγής της στο χρηματιστήριο, όμως, προσέκρουσαν σε πολιτικά και ρυθμιστικά εμπόδια. Τα σχέδια για IPO στις ΗΠΑ και τη Βρετανία δεν προχώρησαν και τελικά η εταιρεία επέλεξε το Χονγκ Κονγκ.
Το τέλος του «de minimis» αλλάζει τα δεδομένα
Καθοριστικό πλήγμα για το επιχειρηματικό μοντέλο της Shein αποτέλεσε η αλλαγή των εμπορικών κανόνων στις μεγαλύτερες αγορές της.
Οι ΗΠΑ κατάργησαν πέρυσι την εμπορική εξαίρεση «de minimis», η οποία επέτρεπε σε εισαγόμενα προϊόντα αξίας μικρότερης των 800 δολαρίων να εισέρχονται στη χώρα χωρίς την επιβολή δασμών.
Η συγκεκριμένη εξαίρεση είχε αποτελέσει σημαντικό πλεονέκτημα για το μοντέλο της Shein, το οποίο βασίζεται στην απευθείας αποστολή μεγάλου αριθμού προϊόντων χαμηλής αξίας στους καταναλωτές.
Ακολούθησε η Ευρωπαϊκή Ένωση, η οποία τον Ιούλιο κατάργησε τη δική της αντίστοιχη εξαίρεση και επέβαλε δασμό 3 ευρώ σε προϊόντα αξίας έως 150 ευρώ, με στόχο να περιορίσει την τεράστια εισροή φθηνών εμπορευμάτων.
Οι αλλαγές αυτές δημιουργούν ερωτήματα για το κατά πόσο η Shein μπορεί να συνεχίσει να στηρίζεται στο μοντέλο του εξαιρετικά φθηνού fast fashion για να εξασφαλίσει την επόμενη φάση ανάπτυξής της.
Ορισμένοι αναλυτές θεωρούν μάλιστα ότι υπάρχει περιθώριο για περαιτέρω πτώση της μετοχής, εάν η διοίκηση δεν παρουσιάσει στους επενδυτές ένα πειστικό σχέδιο ανάπτυξης πέρα από το υφιστάμενο μοντέλο.
Ποιοι επενδυτές στήριξαν την IPO
Παρά τις αμφιβολίες, η Shein εξασφάλισε τη στήριξη σειράς μεγάλων cornerstone investors, μεταξύ των οποίων οι Boyu Capital, Tiger Global Management, General Atlantic, Tencent Holdings και UBS Asset Management Singapore.
Υφιστάμενοι επενδυτές συμμετείχαν επίσης στους βασικούς υποστηρικτές της δημόσιας προσφοράς, δεσμευόμενοι να μην πουλήσουν τις μετοχές που απέκτησαν μέσω της IPO για έξι μήνες, σε μια προσπάθεια να στείλουν μήνυμα εμπιστοσύνης προς την αγορά.
Το τμήμα της δημόσιας προσφοράς που απευθυνόταν στους ιδιώτες επενδυτές υπερκαλύφθηκε κατά 5,6 φορές, ενώ οι θεσμικοί επενδυτές υπέβαλαν προσφορές για 2,6 φορές τον αριθμό των διαθέσιμων μετοχών.
Τα κεφάλαια που αντλήθηκαν θα χρησιμοποιηθούν για την ενίσχυση των τεχνολογικών δυνατοτήτων της εταιρείας, την επέκταση της παγκόσμιας παρουσίας του brand, δράσεις εταιρικής υπευθυνότητας και γενικούς εταιρικούς σκοπούς.
Το πραγματικό τεστ έρχεται τον Μάρτιο του 2027
Παρά την πτώση της πρώτης ημέρας, ορισμένοι αναλυτές θεωρούν ότι η πραγματική δοκιμασία για την αποτίμηση της Shein δεν είναι η χρηματιστηριακή της πρεμιέρα.
Οι επενδυτές πριν από την IPO και οι cornerstone investors έχουν δεχθεί εξάμηνη περίοδο lockup, γεγονός που περιορίζει την ποσότητα μετοχών που μπορεί άμεσα να διοχετευθεί στην αγορά.
Για τον λόγο αυτό, η λήξη του lockup τον Μάρτιο του 2027 θεωρείται ενδεχομένως σημαντικότερη δοκιμασία για την πραγματική χρηματιστηριακή αξία της εταιρείας.
Οι τέσσερις ιδρυτές της Shein θα εξακολουθήσουν να ελέγχουν σχεδόν το 60% της εταιρείας και περίπου το 90% των δικαιωμάτων ψήφου, ενώ οι δικές τους μετοχές υπόκεινται σε lockup 24 μηνών.
Ζημιές $99 εκατ. στο πρώτο τρίμηνο
Την επιφυλακτικότητα των επενδυτών ενισχύουν και οι μεγάλες διακυμάνσεις στις οικονομικές επιδόσεις της εταιρείας.
Η Shein εμφάνισε ζημιές 99 εκατ. δολαρίων στο πρώτο τρίμηνο, έναντι κερδών 395 εκατ. δολαρίων την αντίστοιχη περίοδο του προηγούμενου έτους, ενώ ο ρυθμός αύξησης των εσόδων της έχει επιβραδυνθεί.
Οι δασμολογικές αλλαγές στις ΗΠΑ έχουν ήδη αυξήσει το κόστος, ενώ οι νέοι ευρωπαϊκοί κανόνες για τις εισαγωγές προϊόντων χαμηλής αξίας απειλούν ένα από τα βασικότερα ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα των διασυνοριακών πλατφορμών ηλεκτρονικού εμπορίου.
Στο κόστος προστίθενται και οι διαταραχές που συνδέονται με τη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, οι οποίες έχουν επιβαρύνει τις διεθνείς μεταφορές και τα logistics.
Νέος ρυθμιστικός πονοκέφαλος στις ΗΠΑ
Η Shein εξακολουθεί παράλληλα να βρίσκεται υπό στενή ρυθμιστική παρακολούθηση στις ΗΠΑ, μία από τις σημαντικότερες αγορές της.
Η Επιτροπή Ξένων Επενδύσεων στις Ηνωμένες Πολιτείες (CFIUS) εξετάζει την εξαγορά της εταιρείας ένδυσης Everlane από τη Shein για πιθανούς κινδύνους εθνικής ασφάλειας που συνδέονται με τα προσωπικά δεδομένα Αμερικανών καταναλωτών.
Η εξαγορά της Everlane είναι σχετικά μικρή σε σύγκριση με την αποτίμηση της Shein, ωστόσο η έρευνα αναδεικνύει το ευρύτερο γεωπολιτικό και ρυθμιστικό ρίσκο που εξακολουθεί να συνοδεύει τη διεθνή επέκταση της εταιρείας.
Για τους επενδυτές, το ερώτημα μετά τη δύσκολη πρεμιέρα στο Χονγκ Κονγκ είναι πλέον κατά πόσο η τεράστια κλίμακα της Shein και οι φιλοδοξίες της για περαιτέρω ανάπτυξη μπορούν να αντισταθμίσουν τις πιέσεις από δασμούς, νέους εμπορικούς κανόνες, γεωπολιτικές εντάσεις, επιβράδυνση της ανάπτυξης και σκληρό ανταγωνισμό στο ηλεκτρονικό εμπόριο.
Διαβάστε ακόμη
Ο άνθρωπος που εμπνεύστηκε το Velcro από τα αγκάθια
Online στοίχημα: Το λάθος που «ρίχνει» φόρο 33% στα κέρδη
Χρύσα Ταβουλτζίδου: Το στοίχημα της νέας επικεφαλής της H&M στην Ελλάδα (pics)
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ