Η ευθύνη για την ασφάλεια μέσα σε ένα όχημα δεν περιορίζεται πλέον μόνο στον οδηγό. Ο νέος Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας προβλέπει κυρώσεις και για τους επιβάτες, ενώ σε συγκεκριμένες περιπτώσεις η παράβαση του συνεπιβάτη μπορεί να οδηγήσει σε πρόστιμο και αφαίρεση άδειας οδήγησης για τον οδηγό.
Οι αλλαγές εντάσσονται στη γενικότερη προσπάθεια αυστηροποίησης των κανόνων οδικής ασφάλειας, με τους ελέγχους στους δρόμους να έχουν ενταθεί και την αξιοποίηση καμερών και ραντάρ να διευρύνεται σταδιακά.
Ο νέος ΚΟΚ δεν περιορίζεται στην αυστηροποίηση των ποινών για τους οδηγούς. Περιλαμβάνει διατάξεις που καθορίζουν με μεγαλύτερη σαφήνεια και τις υποχρεώσεις όσων επιβαίνουν σε ένα όχημα, ιδιαίτερα όταν η συμπεριφορά τους μπορεί να επηρεάσει άμεσα την ασφάλειά τους.
Κράνος: Πρόστιμο και στον συνεπιβάτη
Χαρακτηριστική περίπτωση αποτελεί η υποχρεωτική χρήση κράνους στις μοτοσικλέτες και στα άλλα δίκυκλα. Η σχετική υποχρέωση δεν αφορά μόνο το άτομο που βρίσκεται στη θέση του οδηγού, αλλά και τον συνεπιβάτη.
Ο νέος ΚΟΚ, στο άρθρο 16, προβλέπει ότι οδηγοί και επιβάτες μοτοποδηλάτων, μοτοσικλετών και τρίτροχων οχημάτων χωρίς κουβούκλιο οφείλουν να φορούν προστατευτικό κράνος. Το κράνος πρέπει, μάλιστα, να είναι σωστά δεμένο, ώστε να παρέχει την προβλεπόμενη προστασία σε περίπτωση σύγκρουσης.
Για τον οδηγό δικύκλου που κινείται χωρίς κράνος προβλέπεται διοικητικό πρόστιμο 350 ευρώ, ενώ ταυτόχρονα προβλέπεται αφαίρεση της άδειας οδήγησης και των στοιχείων κυκλοφορίας του οχήματος για 30 ημέρες.
Η ίδια υποχρέωση ισχύει όμως και για τον συνεπιβάτη. Εάν ο επιβάτης μοτοσικλέτας δεν φορά κράνος, αντιμετωπίζει και ο ίδιος πρόστιμο 350 ευρώ.
Η συγκεκριμένη διάταξη αποκτά ιδιαίτερη σημασία επειδή η νομοθεσία δεν σταματά στην ατομική ευθύνη του συνεπιβάτη. Ορίζει παράλληλα ότι ο οδηγός έχει υποχρέωση να διασφαλίζει την προστασία όσων μεταφέρει.
Η ευθύνη του οδηγού για τον συνεπιβάτη
Στο άρθρο 37 του νέου ΚΟΚ προβλέπεται ότι ο οδηγός μοτοσικλέτας οφείλει να μεριμνά για την ασφάλεια των συνεπιβατών του. Στο πλαίσιο αυτό περιλαμβάνεται και η υποχρέωση να εξασφαλίζει ότι ο επιβάτης χρησιμοποιεί το προβλεπόμενο προστατευτικό κράνος.
Έτσι, ακόμη και στην περίπτωση που ο ίδιος ο οδηγός φορά κανονικά το κράνος του, η μη χρήση κράνους από τον συνεπιβάτη μπορεί να δημιουργήσει ξεχωριστή παράβαση και για τον οδηγό.
Με βάση το κυρωτικό πλαίσιο, η μη χρήση κράνους από τον επιβάτη συνεπάγεται για τον οδηγό κυρώσεις κατηγορίας Ε3-Β. Αυτό σημαίνει πρόστιμο 350 ευρώ, αλλά και αφαίρεση της άδειας οδήγησης και των στοιχείων κυκλοφορίας του οχήματος για 30 ημέρες.
Με άλλα λόγια, ο οδηγός δεν αρκεί να τηρεί ο ίδιος τους κανόνες. Έχει και την ευθύνη να διασφαλίζει ότι ο άνθρωπος που μεταφέρει στο δίκυκλο τηρεί τις βασικές προϋποθέσεις ασφαλούς μετακίνησης.
Η λογική αυτή επεκτείνεται και στα αυτοκίνητα, όπου το αντίστοιχο βασικό μέτρο προστασίας δεν είναι το κράνος αλλά η ζώνη ασφαλείας.
Ζώνη ασφαλείας: Κυρώσεις και για οδηγό και επιβάτη
Ο νέος ΚΟΚ προβλέπει επίσης αυστηρές κυρώσεις για τη μη χρήση ζώνης ασφαλείας. Όταν ο ίδιος ο οδηγός δεν φορά ζώνη, προβλέπεται πρόστιμο 350 ευρώ και αφαίρεση της άδειας οδήγησης για 30 ημέρες.
Η υποχρέωση, ωστόσο, δεν εξαντλείται στον οδηγό. Εάν εκείνος φορά τη ζώνη του, αλλά κάποιος από τους συνεπιβάτες δεν κάνει το ίδιο, η παράβαση αφορά τόσο τον επιβάτη όσο και τον οδηγό.
Για τον επιβάτη που δεν χρησιμοποιεί τη ζώνη προβλέπεται πρόστιμο 150 ευρώ. Παράλληλα, επιβάλλεται πρόστιμο 150 ευρώ και στον οδηγό, καθώς θεωρείται υπεύθυνος για τη λήψη των απαραίτητων μέτρων ασφαλείας κατά τη μεταφορά των συνεπιβατών.
Η πρόβλεψη αυτή μπορεί να αυξήσει σημαντικά το συνολικό κόστος μιας παράβασης όταν υπάρχουν περισσότεροι επιβάτες μέσα στο ίδιο όχημα.
Έως 800 ευρώ το συνολικό πρόστιμο
Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα ενός αυτοκινήτου με τέσσερις επιβάτες. Εάν ο οδηγός δεν φορά ζώνη ασφαλείας και κανένας από τους τρεις συνεπιβάτες δεν χρησιμοποιεί τη δική του, οι κυρώσεις αθροίζονται.
Στην περίπτωση αυτή, ο οδηγός επιβαρύνεται με 350 ευρώ, ενώ επιβάλλονται επιπλέον 150 ευρώ για καθέναν από τους τρεις επιβάτες που δεν φορούν ζώνη.
Το συνολικό ποσό φτάνει έτσι τα 800 ευρώ.
Η συγκεκριμένη πρόβλεψη δείχνει τη διαφορετική φιλοσοφία του νέου ΚΟΚ, ο οποίος επιχειρεί να μεταφέρει την ευθύνη για την οδική ασφάλεια σε όλους όσοι βρίσκονται μέσα στο όχημα και όχι αποκλειστικά στο πρόσωπο που βρίσκεται πίσω από το τιμόνι.
Για τους οδηγούς, επομένως, η συμμόρφωση δεν περιορίζεται πλέον στη δική τους συμπεριφορά. Η ασφάλεια των συνεπιβατών αποτελεί επίσης υποχρέωση, με τις παραβάσεις να μπορούν να έχουν άμεσο οικονομικό και διοικητικό κόστος.
Διαβάστε ακόμη
Ευρωπαϊκές IPO: Η κρίσιμη μάχη του φθινοπώρου και το στοίχημα των $17 δισ. (γράφημα)
ΗΠΑ: Βαρύ το κόστος του πολέμου με το Ιράν – 33,4 δισ. δολάρια και απώλειες σε αεροσκάφη και βάσεις
Νέες χρηματοδοτήσεις 2027-2034: Πάνω από 100 δισ. ευρώ για επενδύσεις
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ