Δείτε περισσότερα άρθρα μας στα αποτελέσματα αναζήτησης

Add Newmoney.gr on Google

Έως 600 εκατομμύρια τόνοι διοξειδίου του άνθρακα θα μπορούσαν να εξοικονομούνται κάθε χρόνο στην Ευρωπαϊκή Ένωση με την ευρεία εγκατάσταση αντλιών θερμότητας, σύμφωνα με νέα ανάλυση που αναδεικνύει τον καθοριστικό ρόλο της τεχνολογίας στην ενεργειακή μετάβαση. Η αξιοποίηση των αντλιών θερμότητας σε κατοικίες, επαγγελματικά κτίρια και κατάλληλες βιομηχανικές εγκαταστάσεις θα μπορούσε να περιορίσει περίπου κατά ένα τέταρτο τις εκπομπές που συνδέονται με την κατανάλωση ενέργειας στην ΕΕ, μειώνοντας παράλληλα την εξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα.

Η εκτίμηση περιλαμβάνεται σε νέα ανάλυση της Ευρωπαϊκής Ένωσης Αντλιών Θερμότητας (European Heat Pump Association – EHPA), η οποία εξετάζει τα περιβαλλοντικά και ενεργειακά οφέλη από την εκτεταμένη χρήση της συγκεκριμένης τεχνολογίας.

Σύμφωνα με την οργάνωση, εάν κάθε κατάλληλο κτίριο και κάθε συμβατή βιομηχανική διαδικασία χρησιμοποιούσαν αντλίες θερμότητας που τροφοδοτούνται από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, όπως η ηλιακή και η αιολική, η μείωση των εκπομπών θα μπορούσε να φτάσει τα 600 εκατομμύρια τόνους CO₂ ετησίως.

Πρόκειται για ποσότητα μεγαλύτερη από τις ετήσιες εκπομπές της Γερμανίας, της μεγαλύτερης οικονομίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά και από τις συνολικές εκπομπές των 17 μικρότερων κρατών-μελών.

Η συγκεκριμένη εκτίμηση αφορά ένα σενάριο ευρείας εφαρμογής της τεχνολογίας και όχι μειώσεις που έχουν ήδη επιτευχθεί. Ωστόσο, αναδεικνύει τις δυνατότητες των αντλιών θερμότητας να συμβάλουν στην απανθρακοποίηση της θέρμανσης και στην προστασία νοικοκυριών και επιχειρήσεων από τις διακυμάνσεις των τιμών των ορυκτών καυσίμων.

Πώς λειτουργούν οι αντλίες θερμότητας και γιατί εξοικονομούν ενέργεια

Σε αντίθεση με τους συμβατικούς λέβητες πετρελαίου ή φυσικού αερίου, οι αντλίες θερμότητας δεν βασίζονται στην καύση καυσίμων για την παραγωγή θερμότητας.

Αντλούν θερμική ενέργεια από το περιβάλλον, αξιοποιώντας τον αέρα, το έδαφος ή το νερό, και τη μεταφέρουν στο εσωτερικό ενός κτιρίου. Ανάλογα με τον τύπο και τις δυνατότητες της εγκατάστασης, μπορούν επίσης να χρησιμοποιηθούν για ψύξη κατά τους θερινούς μήνες.

Η αρχή λειτουργίας τους μοιάζει με εκείνη ενός ψυγείου, αλλά με αντίστροφη κατεύθυνση μεταφοράς της θερμότητας.

Ένα ειδικό ψυκτικό μέσο κυκλοφορεί στο σύστημα, απορροφώντας θερμότητα από το περιβάλλον. Στη συνέχεια συμπιέζεται, με αποτέλεσμα να αυξάνεται η θερμοκρασία του και να μπορεί να μεταφέρει τη θερμική ενέργεια στο σύστημα θέρμανσης του κτιρίου.

Αφού αποδώσει τη θερμότητα, το ψυκτικό μέσο επανέρχεται στην αρχική του κατάσταση και ο κύκλος επαναλαμβάνεται.

Το σημαντικότερο πλεονέκτημα είναι η υψηλή ενεργειακή απόδοση.

Για κάθε μία κιλοβατώρα ηλεκτρικής ενέργειας που καταναλώνει μια αντλία θερμότητας, μπορεί συνήθως να αποδίδει τρεις έως τέσσερις κιλοβατώρες θερμότητας.

Αυτό σημαίνει ότι μεγάλο μέρος της ενέργειας που χρησιμοποιείται για τη θέρμανση προέρχεται από το περιβάλλον και όχι από την ηλεκτρική κατανάλωση.

Η πραγματική απόδοση εξαρτάται από παράγοντες όπως η εξωτερική θερμοκρασία, η ποιότητα της μόνωσης, οι απαιτήσεις θέρμανσης και ο σχεδιασμός του συστήματος.

Πόσο φυσικό αέριο και CO₂ εξοικονομεί κάθε εγκατάσταση

Η EHPA υπολογίζει ότι κάθε οικιακή αντλία θερμότητας μπορεί να αντικαθιστά κατά μέσο όρο περίπου 1.100 κυβικά μέτρα φυσικού αερίου ετησίως, όταν εγκαθίσταται στη θέση συστήματος θέρμανσης που χρησιμοποιεί το συγκεκριμένο καύσιμο.

Παράλληλα, η εξοικονόμηση εκπομπών μπορεί να φτάσει περίπου τους δύο τόνους διοξειδίου του άνθρακα ανά κατοικία τον χρόνο, υπό την προϋπόθεση ότι η ηλεκτρική ενέργεια που απαιτείται για τη λειτουργία της προέρχεται από ανανεώσιμες πηγές.

Το όφελος είναι διπλό: από τη μία πλευρά περιορίζεται η κατανάλωση ορυκτών καυσίμων και από την άλλη μειώνονται οι εκπομπές που σχετίζονται με τη θέρμανση.

Επιπλέον, η αντικατάσταση συστημάτων που χρησιμοποιούν πετρέλαιο ή φυσικό αέριο μπορεί να περιορίσει την έκθεση των νοικοκυριών στις διακυμάνσεις των διεθνών ενεργειακών τιμών.

Ωστόσο, το οικονομικό όφελος για τον καταναλωτή δεν είναι ίδιο σε όλες τις περιπτώσεις, καθώς επηρεάζεται από το κόστος του ηλεκτρικού ρεύματος, την τιμή του καυσίμου που αντικαθίσταται, την ενεργειακή απόδοση του κτιρίου και το αρχικό κόστος της εγκατάστασης.

Στα 30 εκατομμύρια οι αντλίες θερμότητας στην Ευρώπη

Η αγορά των αντλιών θερμότητας έχει αναπτυχθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια, καθώς ολοένα περισσότερα νοικοκυριά και επιχειρήσεις αναζητούν εναλλακτικές λύσεις θέρμανσης.

Σύμφωνα με την EHPA, περίπου 30 εκατομμύρια οικιακές αντλίες θερμότητας έχουν ήδη εγκατασταθεί στην Ευρώπη, αποτυπώνοντας την αυξανόμενη διείσδυση της τεχνολογίας.

Μόνο το 2025 προστέθηκαν περίπου τρία εκατομμύρια νέες εγκαταστάσεις.

Παρότι πρόκειται για σημαντικό αριθμό, η επίδοση υπολείπεται του στόχου των τεσσάρων εκατομμυρίων ετήσιων εγκαταστάσεων που είχε θέσει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Η απόκλιση αναδεικνύει τις δυσκολίες που εξακολουθεί να αντιμετωπίζει η ευρωπαϊκή αγορά, παρά το αυξανόμενο ενδιαφέρον για λύσεις θέρμανσης με χαμηλότερο περιβαλλοντικό αποτύπωμα.

Οι προκλήσεις συνδέονται με το αρχικό κόστος αγοράς και εγκατάστασης, την πρόσβαση σε χρηματοδοτικά κίνητρα, την επάρκεια εξειδικευμένων τεχνικών και τις διαφορές στις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας μεταξύ των ευρωπαϊκών χωρών.

Οι μύθοι για το κρύο, τον θόρυβο και τα παλιά κτίρια

Η διεύρυνση της χρήσης των αντλιών θερμότητας συνοδεύεται και από έντονη δημόσια συζήτηση γύρω από την αποτελεσματικότητά τους.

Ένα από τα συνηθέστερα ερωτήματα αφορά στο κατά πόσο μπορούν να λειτουργήσουν αποδοτικά σε περιοχές με ιδιαίτερα χαμηλές θερμοκρασίες.

Άλλες επιφυλάξεις σχετίζονται με τον θόρυβο της εξωτερικής μονάδας ή με τη δυνατότητα εγκατάστασης σε παλαιότερα κτίρια που διαθέτουν συμβατικά θερμαντικά σώματα.

Η τεχνολογία μπορεί να λειτουργήσει ακόμη και σε ψυχρά κλίματα, αν και η απόδοσή της μεταβάλλεται ανάλογα με τις εξωτερικές συνθήκες και τα χαρακτηριστικά της εγκατάστασης.

Αντίστοιχα, η εγκατάσταση σε παλαιότερα κτίρια είναι τεχνικά εφικτή σε πολλές περιπτώσεις, αλλά ενδέχεται να απαιτεί προηγούμενη ενεργειακή αξιολόγηση ή παρεμβάσεις βελτίωσης της μόνωσης και του συστήματος θέρμανσης.

Η EHPA έχει επισημάνει ότι η διάδοση ανακριβών ή υπερβολικών ισχυρισμών γύρω από τις αντλίες θερμότητας μπορεί να αποθαρρύνει τους καταναλωτές από την υιοθέτησή τους.

Επομένως, καθοριστική σημασία έχει η σωστή ενημέρωση και η επιλογή συστημάτων προσαρμοσμένων στις ανάγκες κάθε κτιρίου.

Το μήνυμα προς τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις

Ο γενικός διευθυντής της EHPA, Πολ Κένι, ζητεί από τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις να επιταχύνουν την υιοθέτηση της τεχνολογίας, υποστηρίζοντας ότι οι διαθέσιμες λύσεις μπορούν ήδη να αποφέρουν ουσιαστικά αποτελέσματα.

«Οι ηγέτες πρέπει να σταματήσουν να χάνουν χρόνο όσο ο κόσμος καίγεται και να κάνουν αυτό που λειτουργεί», δηλώνει χαρακτηριστικά.

Όπως τονίζει, οι αντλίες θερμότητας συμβάλλουν ήδη στη μείωση των εκπομπών, ενώ παράλληλα προσφέρουν προστασία από τις τιμές των ορυκτών καυσίμων.

Ο ίδιος καλεί τα κράτη να δημιουργήσουν ευνοϊκότερες συνθήκες για την εγκατάσταση αντλιών θερμότητας σε κατοικίες και σε βιομηχανικές εφαρμογές χαμηλών θερμοκρασιών.

Στις βασικές προϋποθέσεις περιλαμβάνονται η οικονομική υποστήριξη των καταναλωτών, η πρόσβαση σε προσιτή ηλεκτρική ενέργεια από καθαρές πηγές και η απλούστευση των διαδικασιών σύνδεσης με το δίκτυο.

Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται και στην ανάγκη διαμόρφωσης σταθερού πλαισίου κινήτρων, ώστε νοικοκυριά και επιχειρήσεις να μπορούν να προγραμματίζουν με μεγαλύτερη ασφάλεια τις επενδύσεις τους.

Ο Πολ Κένι συνοψίζει την ανάγκη για ταχύτερη δράση επισημαίνοντας ότι «η κλιματική αλλαγή δεν περιμένει και ούτε εμείς πρέπει να περιμένουμε».