Η ενέργεια εξελίσσεται σε έναν από τους βασικούς πυλώνες της νέας σχέσης Άγκυρας και Δαμασκού, με την Τουρκία να επιχειρεί να αποκτήσει ενεργό ρόλο στην αξιοποίηση του υπεδάφους και στην αποκατάσταση των ενεργειακών υποδομών της Συρίας. Στο επίκεντρο βρίσκονται πλέον οι έρευνες για πετρέλαιο και φυσικό αέριο, με τουρκικές εταιρείες να εμφανίζονται έτοιμες να αναλάβουν σεισμικές εργασίες και γεωτρήσεις τόσο στην ξηρά όσο και στη θάλασσα.
Η κίνηση εντάσσεται στη γενικότερη προσπάθεια οικονομικής προσέγγισης των δύο χωρών μετά την πτώση του καθεστώτος Άσαντ και δείχνει ότι η Άγκυρα επιδιώκει να αποκτήσει θέση από νωρίς στην επόμενη ημέρα της συριακής οικονομίας. Παράλληλα με τους υδρογονάνθρακες, στο τραπέζι μπαίνουν η ηλεκτρική ενέργεια και τα ορυκτά, διαμορφώνοντας ένα ευρύτερο πλαίσιο συνεργασίας.
Την πρόθεση της Τουρκίας να συνδράμει τη Συρία στην αναζήτηση ενεργειακών πόρων παρουσίασε ο Τούρκος υπουργός Ενέργειας Αλπαρσλάν Μπαϊρακτάρ, κατά την επίσκεψή του στη Δαμασκό και τις συνομιλίες με τον Σύρο ομόλογό του, Μοχάμεντ αλ-Μπασίρ.
Έτοιμες για σεισμικές έρευνες και γεωτρήσεις οι τουρκικές εταιρείες
Η TPAO, η κρατική πετρελαϊκή εταιρεία της Τουρκίας, καθώς και ιδιωτικές τουρκικές επιχειρήσεις μπορούν να αναλάβουν σεισμικές έρευνες και ερευνητικές γεωτρήσεις σε συριακές περιοχές, εφόσον προχωρήσουν οι σχετικές συμφωνίες.
Το ενδιαφέρον δεν περιορίζεται στις χερσαίες εκτάσεις. Στο σχεδιασμό περιλαμβάνεται και η δυνατότητα δραστηριοποίησης σε υπεράκτιες περιοχές, γεγονός που θα μπορούσε να ανοίξει ένα νέο κεφάλαιο στην ενεργειακή παρουσία της Τουρκίας στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η Άγκυρα διαθέτει ήδη σημαντική τεχνογνωσία στον συγκεκριμένο τομέα. Τα τελευταία χρόνια έχει επενδύσει στη δημιουργία στόλου γεωτρητικών και ερευνητικών πλοίων βαθέων υδάτων, αποκτώντας δυνατότητες που επιτρέπουν επιχειρήσεις πέρα από τα τουρκικά ύδατα.
Η εμπειρία αυτή έχει ήδη αξιοποιηθεί σε άλλες αγορές. Τουρκικά μέσα πραγματοποιούν έρευνες ανοικτά της Σομαλίας, ενώ η TPAO έχει αποκτήσει δικαιώματα για υπεράκτια δραστηριότητα στη Λιβύη. Η Συρία μπορεί επομένως να αποτελέσει τον επόμενο κρίκο μιας στρατηγικής με την οποία η Τουρκία επιχειρεί να διευρύνει το ενεργειακό της αποτύπωμα εκτός συνόρων.
Για τη Δαμασκό, από την άλλη πλευρά, η αξιοποίηση πιθανών κοιτασμάτων υδρογονανθράκων μπορεί να αποκτήσει ιδιαίτερη σημασία στην προσπάθεια ανασυγκρότησης μιας οικονομίας και ενός ενεργειακού συστήματος που έχουν υποστεί τεράστιες απώλειες έπειτα από χρόνια πολέμου.
Τριπλασιασμός της ηλεκτρικής διασύνδεσης
Η ενεργειακή συνεργασία έχει και περισσότερο άμεση διάσταση. Τουρκία και Συρία σχεδιάζουν σημαντική ενίσχυση της μεταξύ τους ηλεκτρικής διασύνδεσης, με νέες υποδομές που αναμένεται να τεθούν σε λειτουργία μέσα στις προσεχείς εβδομάδες.
Η μεταφορική ικανότητα προβλέπεται να αυξηθεί σε πάνω από 800 MW, δηλαδή περίπου στο τριπλάσιο των σημερινών δυνατοτήτων. Η εξέλιξη μπορεί να προσφέρει σημαντική πρόσθετη ηλεκτρική ισχύ στη Συρία, όπου οι πολύχρονες συγκρούσεις έχουν αφήσει βαθύ αποτύπωμα στις υποδομές παραγωγής και μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας.
Για την Άγκυρα, η ηλεκτρική διασύνδεση προσφέρει ταυτόχρονα έναν άμεσο μηχανισμό οικονομικής συνεργασίας και έναν τρόπο βαθύτερης σύνδεσης των δύο ενεργειακών συστημάτων.
Η ενίσχυση των διασυνδέσεων αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία καθώς η αποκατάσταση της ηλεκτροδότησης αποτελεί βασική προϋπόθεση για την επανεκκίνηση της βιομηχανικής παραγωγής, των υπηρεσιών και συνολικά της οικονομικής δραστηριότητας στη Συρία.
Στο ενεργειακό πακέτο και τα φωσφορικά
Η συνεργασία επεκτείνεται πέρα από το πετρέλαιο, το φυσικό αέριο και τον ηλεκτρισμό. Στο πλαίσιο των επαφών στη Δαμασκό υπεγράφη μη δεσμευτική συμφωνία για τα φωσφορικά κοιτάσματα της Συρίας.
Στη συμφωνία συμμετέχουν η τουρκική κρατική μεταλλευτική εταιρεία MTA IC και η αρμόδια συριακή υπηρεσία ορυκτών πόρων, με προοπτική τη δημιουργία κοινής επιχείρησης σε μεταγενέστερο στάδιο.
Τα φωσφορικά αποτελούν σημαντική πρώτη ύλη, κυρίως για την παραγωγή λιπασμάτων, γεγονός που προσδίδει στη συγκεκριμένη συνεργασία οικονομικό ενδιαφέρον πέρα από τον στενό ενεργειακό τομέα.
Το σύνολο των κινήσεων αποκαλύπτει μια ευρύτερη στρατηγική της Άγκυρας. Η Τουρκία επιχειρεί να αξιοποιήσει τη γεωγραφική εγγύτητα, την τεχνογνωσία και τις ενεργειακές της υποδομές ώστε να αποκτήσει ισχυρή θέση στην οικονομική ανασυγκρότηση της Συρίας.
Οι έρευνες υδρογονανθράκων, η ηλεκτρική διασύνδεση και η πιθανή αξιοποίηση του ορυκτού πλούτου δημιουργούν διαφορετικά επίπεδα οικονομικής εξάρτησης και συνεργασίας. Η μετάβαση, πάντως, από τις εξαγγελίες στις μεγάλες επενδύσεις θα εξαρτηθεί από τις συνθήκες ασφαλείας, το θεσμικό περιβάλλον και τη δυνατότητα χρηματοδότησης έργων σε μια χώρα που εξακολουθεί να βρίσκεται σε φάση ανασυγκρότησης.
Για την Τουρκία, όμως, η κατεύθυνση είναι ήδη σαφής: ενεργειακή και οικονομική εδραίωση στη νέα Συρία, με τους υδρογονάνθρακες να αποτελούν ένα από τα σημαντικότερα πεδία της επόμενης φάσης των διμερών σχέσεων.
Διαβάστε ακόμη
Τουρκία στη μέγγενη Τραμπ: Το ιρανικό αέριο και το δύσκολο δίλημμα Ερντογάν
Πετρέλαιο: Βουτιά στις τιμές με το Brent κάτω από τα $90 με φόντο τις κυρώσεις στο Ιράν
ΛεΜπρόν Τζέιμς: Το άγνωστο deal των $300 εκατ. με δύο ασφαλιστικές – Τι έβαλε ως «εγγύηση»
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ