Η κρίση στον Περσικό Κόλπο περνά πλέον από τη θάλασσα στην οικονομία. Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα ανακοίνωσαν την αναστολή, μέχρι νεωτέρας, όλων των εμπορικών ανταλλαγών και χρηματοοικονομικών συναλλαγών με το Ιράν, κλείνοντας έναν από τους σημαντικότερους διαύλους μέσω των οποίων η Τεχεράνη διατηρούσε πρόσβαση στις διεθνείς αγορές.
Η απόφαση του Άμπου Ντάμπι σηματοδοτεί νέα και σαφώς σοβαρότερη κλιμάκωση. Δεν πρόκειται πλέον μόνο για επιθέσεις ή απειλές εναντίον μεμονωμένων πλοίων, αλλά για ένα οικονομικό μπλόκο που μπορεί να επηρεάσει ολόκληρη την αλυσίδα του θαλάσσιου εμπορίου: από τις πληρωμές φορτίων και τις ασφαλίσεις έως τους ανεφοδιασμούς, τις υπηρεσίες logistics και τις μεταφορτώσεις πετρελαίου από πλοίο σε πλοίο.
Η απόφαση ακολούθησε τον εντοπισμό δύο βαλλιστικών πυραύλων, οι οποίοι, σύμφωνα με τις αρχές των Εμιράτων, εκτοξεύθηκαν από το Ιράν με στόχο τη ναυτιλιακή κίνηση κοντά στη χώρα. Ο ένας κατέπεσε στη θάλασσα εντός των χωρικών υδάτων των ΗΑΕ και ο δεύτερος εκτός αυτών, χωρίς να αναφερθούν πλήγματα σε πλοία. Η Τεχεράνη αρνήθηκε οποιαδήποτε εμπλοκή και χαρακτήρισε αβάσιμες τις κατηγορίες.
Η κίνηση έχει ιδιαίτερη βαρύτητα επειδή τα Εμιράτα, και κυρίως το Ντουμπάι και η Fujairah, δεν αποτελούν απλώς γειτονικές αγορές του Ιράν. Λειτουργούν ως βασικοί εμπορικοί, τραπεζικοί και ναυτιλιακοί κόμβοι για εταιρείες που συνδέονται άμεσα ή έμμεσα με το ιρανικό εμπόριο.
Το πλήρες πάγωμα των συναλλαγών μπορεί να δυσκολέψει την εξόφληση φορτίων, τη χρηματοδότηση εμπορικών συμφωνιών, την αγορά καυσίμων και εφοδίων, αλλά και την πληρωμή ναύλων και λιμενικών υπηρεσιών. Παράλληλα, ναυτιλιακές, traders, τράπεζες και πάροχοι υπηρεσιών με έδρα τα Εμιράτα αναμένεται να επανεξετάσουν άμεσα κάθε σχέση με ιρανικές εταιρείες ή φορτία, προκειμένου να μη βρεθούν αντιμέτωποι με παραβίαση της νέας απαγόρευσης.
Η μεγαλύτερη πίεση ενδέχεται να εμφανιστεί στη Fujairah. Το εμιράτο διαθέτει ένα από τα σημαντικότερα κέντρα ανεφοδιασμού πλοίων διεθνώς και αποτελεί την κύρια πετρελαϊκή πύλη των ΗΑΕ έξω από τα Στενά του Ορμούζ. Στην ευρύτερη θαλάσσια περιοχή πραγματοποιούνται επίσης μεταφορτώσεις φορτίων, ενώ το τελευταίο διάστημα ο κόμβος αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία για πετρέλαιο που επιχειρεί να παρακάμψει το επικίνδυνο πέρασμα.
Αυτό δημιουργεί μια νέα αντίφαση: όσο αυξάνεται η στρατηγική αξία της Fujairah ως ασφαλέστερης εναλλακτικής, τόσο περισσότερο εκτίθεται ο κόμβος στις συνέπειες της σύγκρουσης με το Ιράν. Αυστηρότεροι έλεγχοι προέλευσης φορτίων, εταιρικών σχημάτων και πληρωμών θεωρούνται πλέον αναπόφευκτοι. Το αποτέλεσμα μπορεί να είναι καθυστερήσεις, υψηλότερο κόστος συμμόρφωσης και μεγαλύτερη επιφυλακτικότητα απέναντι σε πλοία με προηγούμενες προσεγγίσεις σε ιρανικά λιμάνια.
Την ίδια ώρα, η εικόνα στα Στενά του Ορμούζ παραμένει εξαιρετικά εύθραυστη. Σύμφωνα με στοιχεία της Kpler που επικαλείται το Reuters, την Τρίτη πραγματοποιήθηκαν μόλις έξι διελεύσεις πλοίων μεταφοράς ενεργειακών και άλλων βασικών εμπορευμάτων, έναντι εννέα τη Δευτέρα και πρόσφατου ημερήσιου μέσου όρου περίπου 11 πλοίων. Από τα έξι, τρία εισήλθαν στον Κόλπο και τρία κινήθηκαν προς την έξοδο.
Οι αριθμοί επιβεβαιώνουν ότι, ακόμη και αν το πέρασμα δεν έχει κλείσει νομικά, επιχειρησιακά λειτουργεί υπό καθεστώς εξαιρετικά περιορισμένης πρόσβασης. Πλοιοκτήτες και ναυλωτές καλούνται να σταθμίσουν όχι μόνο τον κίνδυνο μιας επίθεσης, αλλά και το ενδεχόμενο ακινητοποίησης των πλοίων, αδυναμίας ανεφοδιασμού ή εμπλοκής των πληρωμών.
Η απόφαση των Εμιράτων μετατρέπει, επομένως, τη ναυτιλιακή κρίση σε οικονομικό αποκλεισμό με περιφερειακές συνέπειες. Αν το μέτρο διατηρηθεί, η πίεση δεν θα περιοριστεί στο Ιράν. Θα περάσει στους ναύλους, στα ασφάλιστρα πολέμου, στο κόστος καυσίμων και τελικά στις διεθνείς αλυσίδες εφοδιασμού που εξακολουθούν να εξαρτώνται από το Ορμούζ και τη Fujairah.
Διαβάστε επίσης
Το Δημόσιο χρωστά 3 δισ. ευρώ σε ιδιώτες – Πού βρίσκονται τα μεγαλύτερα «φέσια»
Το στοίχημα της επόμενης ημέρας για τις επενδύσεις μετά το Ταμείο Ανάκαμψης (γραφήματα)
Deutsche Bank: Οι ευρωπαϊκές μετοχές μπορούν να αντέξουν την αύξηση στα επιτόκια
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ