Μια επένδυση που συνδέει τη βιομηχανία της κρουαζιέρας με την προστασία των υδάτινων πόρων και τη μείωση του κόστους λειτουργίας των λιμενικών εγκαταστάσεων υλοποιήθηκε στη Μύκονο, με εκτιμώμενη εξοικονόμηση έως 3,25 εκατομμυρίων λίτρων νερού ετησίως. Στις δημόσιες εγκαταστάσεις υγιεινής του παλιού λιμανιού τέθηκε σε λειτουργία ένα σύστημα που συνδυάζει την ανακύκλωση του νερού από τους νιπτήρες με την παραγωγή πρόσθετου νερού από την υγρασία της ατμόσφαιρας.
Η παρέμβαση, που σύμφωνα με τους συντελεστές της αποτελεί την πρώτη εφαρμογή του συγκεκριμένου τεχνολογικού συνδυασμού σε ελληνικό λιμάνι κρουαζιέρας, πραγματοποιήθηκε με πρωτοβουλία και συντονισμό του Ιωάννη Μπρα, CEO της Five Senses Consulting & Development και Συμβούλου Ανάπτυξης Κρουαζιέρας του Δημοτικού Λιμενικού Ταμείου Μυκόνου. Τη χρηματοδότηση ανέλαβε εξ ολοκλήρου η CTL Maritime, εταιρεία του Ομίλου MSC, χωρίς επιβάρυνση του Λιμενικού Ταμείου.
Η σημασία της επένδυσης αποτυπώνεται στους αριθμούς. Η περιοχή του παλιού λιμανιού εξυπηρετεί περισσότερους από δύο εκατομμύρια επισκέπτες και χρήστες ετησίως, από την κρουαζιέρα, την ακτοπλοΐα και την ευρύτερη δραστηριότητα της περιοχής. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των συντελεστών του έργου, το 20%-25% χρησιμοποιεί τις δημόσιες εγκαταστάσεις υγιεινής, ποσοστό που αντιστοιχεί σε περίπου 400.000 έως 500.000 χρήσεις τον χρόνο.
Με μέση κατανάλωση 10 λίτρων ανά χρήση, η ετήσια ζήτηση υπολογίζεται σε 4 έως 5 εκατομμύρια λίτρα νερού. Ο τεχνικός σχεδιασμός του νέου συστήματος προβλέπει περιορισμό της κατανάλωσης από το δημοτικό δίκτυο κατά τουλάχιστον 65%, που μεταφράζεται σε εξοικονόμηση 2,6 έως 3,25 εκατομμυρίων λίτρων ετησίως, με δυνατότητα ακόμη μεγαλύτερου οφέλους.
Τα μεγέθη αυτά αποτελούν εκτιμήσεις βάσει του σχεδιασμού, ενώ η πραγματική απόδοση θα επιβεβαιώνεται από τα δεδομένα λειτουργίας της εγκατάστασης.
Για τη Μύκονο, όπου σημαντικό μέρος των αναγκών υδροδότησης καλύπτεται μέσω αφαλάτωσης, η εξοικονόμηση νερού αποκτά ιδιαίτερη σημασία. Η παραγωγή αφαλατωμένου νερού απαιτεί μεγάλες ποσότητες ενέργειας και συνεπάγεται αυξημένο κόστος, ενώ η έντονη εποχικότητα της τουριστικής δραστηριότητας επιβαρύνει τις υποδομές του νησιού, ιδιαίτερα κατά τους θερινούς μήνες.
Η ιδέα ξεκίνησε από την παρατήρηση μιας καθημερινής λειτουργίας του λιμανιού και την αναζήτηση τρόπων περιορισμού της χρήσης πόσιμου νερού σε εφαρμογές όπου δεν είναι απαραίτητο.
Όπως εξηγεί ο Ιωάννης Μπρας «στη δουλειά μας συχνά ανακαλύπτουμε ότι σημαντικές ευκαιρίες βελτίωσης βρίσκονται σε σημεία που δεν προσελκύουν την προσοχή. Στη Μύκονο παρατηρήσαμε ότι χρησιμοποιείται πολύτιμο νερό για λειτουργίες στις οποίες δεν απαιτείται πόσιμο νερό. Εξετάσαμε λοιπόν πώς θα μπορούσε να αξιοποιηθεί η τεχνολογία ώστε να μειωθεί αυτή η κατανάλωση. Η πρόκληση ήταν να περάσουμε από τη διαπίστωση σε μια λύση που να μπορεί πραγματικά να εφαρμοστεί».
Το έργο βασίζεται σε δύο συμπληρωματικές τεχνολογίες. Η πρώτη αφορά τη συλλογή και επεξεργασία του νερού που προέρχεται από τους νιπτήρες των δημόσιων εγκαταστάσεων υγιεινής. Μέσω ειδικού συστήματος φιλτραρίσματος, οξυγόνωσης και απολύμανσης, το νερό καθίσταται κατάλληλο για επαναχρησιμοποίηση στην έκπλυση των τουαλετών.
Η διανομή του πραγματοποιείται μέσω ξεχωριστού δικτύου μη πόσιμου νερού, μειώνοντας την ανάγκη τροφοδοσίας από το δημοτικό δίκτυο.
Η δεύτερη τεχνολογία, γνωστή ως Atmospheric Water Generation (AWG), αξιοποιεί την υγρασία της ατμόσφαιρας για την παραγωγή νερού, δημιουργώντας μια συμπληρωματική πηγή υδροδότησης.
Παράλληλα, έχει εγκατασταθεί ψηφιακό σύστημα καταγραφής των ποσοτήτων νερού που ανακυκλώνονται. Τα στοιχεία μπορούν να προβάλλονται σε πραγματικό χρόνο στους επισκέπτες, συνδυάζοντας την περιβαλλοντική λειτουργία της εγκατάστασης με την ενημέρωση και την ευαισθητοποίηση του κοινού. Τον τεχνικό σχεδιασμό και την εγκατάσταση ανέλαβε η Global Esco, σε συνεργασία με τους μηχανικούς του Δημοτικού Λιμενικού Ταμείου Μυκόνου.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το χρηματοδοτικό μοντέλο του έργου, καθώς η CTL Maritime κάλυψε το σύνολο της επένδυσης. Πρόκειται για μια παρέμβαση που δεν εξυπηρετεί αποκλειστικά τις ανάγκες της κρουαζιέρας, αλλά και τους επιβάτες της ακτοπλοΐας, τους υπόλοιπους επισκέπτες και τους κατοίκους του νησιού.
«Αυτό που έχει σημασία είναι ότι η συγκεκριμένη υποδομή δεν δημιουργήθηκε για να λειτουργεί μόνο όταν υπάρχει κρουαζιερόπλοιο στο λιμάνι. Είναι μια επένδυση που παραμένει στον προορισμό, εξυπηρετεί την καθημερινότητά του και αντιμετωπίζει ένα πραγματικό πρόβλημα. Πιστεύω ότι τέτοιες πρωτοβουλίες μπορούν να διαμορφώσουν μια πιο ουσιαστική σχέση ανάμεσα στις εταιρείες κρουαζιέρας και στις τοπικές κοινωνίες», επισημαίνει ο Ιωάννης Μπρας.
Η πρωτοβουλία εντάσσεται στην προσέγγιση που ακολουθεί η Five Senses Consulting & Development για την ανάπτυξη προορισμών κρουαζιέρας, αξιοποιώντας τη διεθνή εμπειρία της εταιρείας και δίνοντας έμφαση στις ιδιαίτερες ανάγκες κάθε περιοχής.
Ο Ιωάννης Μπρας, ο οποίος διαθέτει εμπειρία άνω των 26 ετών στη διαχείριση μεγάλων διεθνών και καινοτόμων έργων και είναι επίσης Seatrade Ambassador, υπογραμμίζει ότι οι παρεμβάσεις πρέπει να σχεδιάζονται με βάση τις πραγματικές συνθήκες κάθε λιμανιού.
«Δεν υπάρχουν δύο προορισμοί με τις ίδιες προκλήσεις. Εκείνο που λειτουργεί σε ένα λιμάνι μπορεί να μην έχει καμία αξία σε ένα άλλο. Η δική μας δουλειά είναι να κατανοούμε τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά κάθε περιοχής, να εντοπίζουμε τις δυνατότητές της και να προτείνουμε παρεμβάσεις που έχουν πρακτικό αποτέλεσμα».
Αναφερόμενος στις προκλήσεις που συνοδεύουν την υλοποίηση αντίστοιχων έργων, προσθέτει:
«Η εμπειρία μου άνω των 26 ετών στη διαχείριση μεγάλων διεθνών και καινοτόμων έργων έχει δείξει ότι η μεγαλύτερη δυσκολία δεν είναι πάντα η τεχνολογία. Είναι να οργανώσεις σωστά μια ιδέα, να συντονίσεις διαφορετικούς εμπλεκομένους και να τη μετατρέψεις σε λειτουργικό αποτέλεσμα. Στη Five Senses συνδυάζουμε αυτή την εμπειρία με την εξειδικευμένη γνώση της παγκόσμιας αγοράς κρουαζιέρας, ώστε η ανάπτυξη ενός προορισμού να μην περιορίζεται στην εμπορική του προβολή».
Το επόμενο στάδιο αφορά την αξιολόγηση της πραγματικής απόδοσης του συστήματος. Η συνεχής παρακολούθηση θα επιτρέψει την καταγραφή των ποσοτήτων νερού που εξοικονομούνται, καθώς και την αποτίμηση της συνολικής ενεργειακής απόδοσης της εγκατάστασης.
Η τελευταία παράμετρος είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς η λειτουργία των συστημάτων ανακύκλωσης και παραγωγής νερού απαιτεί ενέργεια. Συνεπώς, για την αξιολόγηση του καθαρού περιβαλλοντικού και οικονομικού οφέλους θα πρέπει να συνυπολογιστούν τόσο η πιθανή μείωση της ενέργειας που απαιτείται για την αφαλάτωση όσο και οι ενεργειακές ανάγκες της νέας εγκατάστασης. Η παρέμβαση συνδυάζει την εξοικονόμηση υδάτινων πόρων με την αναβάθμιση των δημόσιων εγκαταστάσεων υγιεινής και μπορεί να αποτελέσει πεδίο δοκιμής για αντίστοιχες εφαρμογές σε άλλους νησιωτικούς προορισμούς.
Ωστόσο, η δυνατότητα μεταφοράς της τεχνολογίας σε άλλα λιμάνια θα εξαρτηθεί από τις τοπικές συνθήκες, τις ανάγκες υδροδότησης, την επισκεψιμότητα και το ενεργειακό κόστος.
Για τον Ιωάννη Μπρα, το έργο αναδεικνύει την ανάγκη να διευρυνθεί η συζήτηση για τις επενδύσεις που συνδέονται με την ανάπτυξη της κρουαζιέρας: «Όταν συζητάμε για ανάπτυξη κρουαζιέρας, συνήθως μιλάμε για προβλήτες, τερματικούς σταθμούς και μεγαλύτερη χωρητικότητα. Όλα αυτά είναι σημαντικά, αλλά πρέπει να δούμε και τις υποδομές που κάνουν έναν προορισμό πιο λειτουργικό και ανθεκτικό».
Και καταλήγει: «Μια παρέμβαση εξοικονόμησης νερού μπορεί να μην είναι τόσο εντυπωσιακή όσο ένα νέο λιμενικό έργο. Μπορεί όμως να προσφέρει ένα πολύ ουσιαστικό και διαρκές όφελος. Η επόμενη ημέρα της κρουαζιέρας δεν αφορά μόνο το πώς θα φέρουμε περισσότερους επισκέπτες, αλλά και το πώς η παρουσία τους θα συμβάλλει σε έναν καλύτερο προορισμό».
Η επένδυση στο παλιό λιμάνι της Μυκόνου αναδεικνύει έτσι μια διαφορετική διάσταση της συνεργασίας μεταξύ της βιομηχανίας της κρουαζιέρας και των τοπικών φορέων, με επίκεντρο τη δημιουργία υποδομών που παραμένουν στον προορισμό και εξυπηρετούν διαρκείς ανάγκες του. Η αποτελεσματικότητα του εγχειρήματος και οι δυνατότητες επέκτασής του θα κριθούν από τα μετρήσιμα αποτελέσματα της λειτουργίας του.
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.