Σημαντικές ανακατατάξεις στην αγορά των πολύ μεγάλων δεξαμενόπλοιων αργού πετρελαίου (VLCC) καταγράφονται το τελευταίο διάστημα, σύμφωνα με την ανάλυση του ναυλομεσιτικού οίκου INTERMODAL.
Ο αναλυτής Νίκος Παργανάς περιγράφει μια αγορά όπου οι γεωπολιτικές εντάσεις και οι διακοπές ροών πετρελαίου έχουν αλλάξει ριζικά την ισορροπία προσφοράς και ζήτησης χωρητικότητας. Κομβικό σημείο αποτελεί η Basrah στο Ιράκ, ένα από τα βασικά σημεία φόρτωσης πετρελαίου για δρομολόγια μεγάλης απόστασης προς την Ασία, ιδιαίτερα προς την Κίνα μέσω της Μέσης Ανατολής. Οι εξαγωγές της περιοχής έχουν άμεση επίδραση στον δείκτη TD3C του Baltic Exchange, που χρησιμοποιείται ως σημείο αναφοράς για τα ναύλα VLCC στη συγκεκριμένη διαδρομή.
Σύμφωνα με την ανάλυση, η παραγωγή στο νότιο Ιράκ κατέρρευσε κατά περίπου 80% όταν διακόπηκαν οι εξαγωγές μέσω του Ορμούζ, φτάνοντας στα περίπου 800.000 βαρέλια ημερησίως στα τέλη Μαρτίου, από περίπου 4,3 εκατ. βαρέλια πριν την κρίση.
Η κατάσταση αυτή οδήγησε σε:
- πλήρωση αποθηκευτικών χώρων
- μείωση λειτουργίας πεδίων παραγωγής
- σημαντική συρρίκνωση των εξαγωγών από τη Basrah
Αν και στις αρχές Απριλίου υπήρξαν εκτιμήσεις ότι οι εξαγωγές θα μπορούσαν να επανέλθουν κοντά στα 3,4 εκατ. βαρέλια ημερησίως σε περίπτωση επαναλειτουργίας του Ορμούζ, η απόσταση από τα κανονικά επίπεδα παραμένει μεγάλη.
Η πρώτη και πιο άμεση επίπτωση είναι η μείωση των διαθέσιμων φορτίων από τον Κόλπο. Λιγότερα ιρακινά φορτία σημαίνουν λιγότερα ναυλολόγια και περιορισμό της δραστηριότητας σε μία από τις πιο κρίσιμες περιοχές φόρτωσης παγκοσμίως.
Ωστόσο, η εικόνα των ναύλων δεν είναι απλή. Παρά τη μείωση του φορτίου, τα ναύλα αυξήθηκαν έντονα λόγω:
- γεωπολιτικού ρίσκου
- καθυστερήσεων στη διέλευση
- αυξημένων ασφαλιστικών και λειτουργικών κόστους
- διαταραχής της ομαλής κυκλοφορίας των πλοίων
Η αγορά κατέγραψε τον Μάρτιο επίπεδα ναύλων στη γραμμή Μέσης Ανατολής – Ασίας που ήταν τα υψηλότερα από το 2005, δείχνοντας ότι οι τιμές δεν αντανακλούν πάντα την πραγματική ζήτηση φορτίων.
Οι ασιατικοί διυλιστές, προκειμένου να καλύψουν το κενό από το Ιράκ, στράφηκαν σε άλλες πηγές όπως οι ΗΠΑ, η Βραζιλία και η Δυτική Αφρική.
Αυτό είχε ως αποτέλεσμα:
- αύξηση των θαλάσσιων αποστάσεων (tonne-miles)
- μεγαλύτερη δέσμευση πλοίων σε μακρύτερα ταξίδια
- μείωση της διαθέσιμης χωρητικότητας στον Κόλπο του Μεξικού κατά 41%
- περιορισμό των διαθέσιμων VLCCs σε περίπου 10 πλοία στην περιοχή
Με απλά λόγια, ενώ ο Κόλπος χάνει φορτία, οι μακρινές διαδρομές από τον Ατλαντικό «απορροφούν» χωρητικότητα, στηρίζοντας συνολικά την αγορά.
Όπως επισημαίνει ο Νίκος Παργανάς, η ισορροπία της αγοράς θα εξαρτηθεί από δύο βασικούς παράγοντες:
- Την ταχύτητα επαναφοράς των ιρακινών εξαγωγών
- Τη συνέχιση ή όχι των εναλλακτικών ροών από τον Ατλαντικό
Αν οι εξαγωγές της Basrah παραμείνουν χαμηλές, ο Κόλπος θα συνεχίσει να εμφανίζει έλλειμμα φορτίων. Αν όμως επανέλθουν ενώ οι μακρινές ροές συνεχιστούν, τότε η αγορά VLCC μπορεί να σφίξει περαιτέρω λόγω αυξημένων συνολικών απαιτήσεων σε χωρητικότητα.
Διαβάστε ακόμη
Γιατί στα 44 κοιμάσαι νέoς και ξυπνάς γερασμένος;
Ποια αεροπορική καταργεί τις δωρεάν χειραποσκευές με νέο ναύλο «Economy Basic» – Ποιες πτήσεις αφορά
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα