Στο κέντρο της Αθήνας, η αγορά των βραχυχρόνιων μισθώσεων αλλάζει σταδιακά. Οι ιδιοκτήτες βρίσκονται μπροστά σε περισσότερους περιορισμούς, αυξημένους ελέγχους και νέες προδιαγραφές για τα ακίνητα που διαθέτουν στις πλατφόρμες. Το Airbnb δεν λειτουργεί πλέον με τους ίδιους όρους για όλους.
Η αλλαγή αρχίζει να αποτυπώνεται και στους αριθμούς. Μέσα σε έναν χρόνο, οι αριθμοί μητρώου Airbnb στο κέντρο της Αθήνας μειώθηκαν κατά περίπου 1.500, από λίγο πάνω από τις 14.000 σε λίγο κάτω από τις 12.500. Ο Κυριάκος Πιερρακάκης συνέδεσε την πτώση με την κυβερνητική πολιτική για τη στέγαση, σημειώνοντας ότι το πάγωμα των νέων εγγραφών είναι ένα από τα μέτρα και όχι το μοναδικό.
Η μείωση δεν σημαίνει ότι το κέντρο μένει χωρίς Airbnb: οι καταχωρίσεις εξακολουθούν να είναι πολλές. Δείχνει, όμως, ότι η αγορά αρχίζει να κινείται διαφορετικά. Το πάγωμα δεν επιτρέπει να προστεθούν νέα ακίνητα στις συγκεκριμένες ζώνες, ενώ οι μεταβιβάσεις εν ζωή μπορούν να οδηγήσουν σε διαγραφή υφιστάμενων ΑΜΑ, χωρίς δυνατότητα επανεγγραφής όσο ισχύει ο περιορισμός. Οι φορολογικοί κανόνες και οι απαιτήσεις λειτουργίας προσθέτουν νέους παράγοντες στην απόφαση των ιδιοκτητών για το πώς θα αξιοποιήσουν την περιουσία τους.
Η κυβέρνηση ανακοίνωσε ότι οι περιορισμοί θα συνεχιστούν και το 2027 στις ίδιες περιοχές. Έτσι, το πάγωμα των νέων εγγραφών θα παραμείνει σε ισχύ, ενώ τα ακίνητα που διαγράφονται από το Μητρώο λόγω μεταβίβασης δεν θα μπορούν να αντικατασταθούν με νέες καταχωρίσεις. Η εικόνα που διαμορφώνεται είναι μιας αγοράς με λιγότερες δυνατότητες εισόδου και αυστηρότερους όρους λειτουργίας.
Για τον ιδιοκτήτη που εξετάζει τη μακροχρόνια μίσθωση, υπάρχει και φορολογικό κίνητρο. Ακίνητα που ήταν κενά ή διατίθεντο σε βραχυχρόνια μίσθωση μπορούν, υπό προϋποθέσεις, να περάσουν σε μακροχρόνια μίσθωση με απαλλαγή από τον φόρο εισοδήματος ενοικίων για 36 μήνες. Η σύμβαση πρέπει να είναι τουλάχιστον τριετής και να συναφθεί έως το τέλος του 2026. Το μέτρο αφορά κατοικίες έως 120 τ.μ., με προσαύξηση 20 τ.μ. για κάθε εξαρτώμενο παιδί πέραν των δύο.
Πού έχουν παγώσει οι νέες εγγραφές
Στην Αθήνα, δεν επιτρέπεται η πρώτη εγγραφή στο Μητρώο Ακινήτων Βραχυχρόνιας Διαμονής στο 1ο, 2ο και 3ο Δημοτικό Διαμέρισμα. Οι ζώνες καλύπτουν μεγάλο μέρος του κέντρου και περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, την Πλάκα, το Μοναστηράκι, το Σύνταγμα, την Ομόνοια, το Κολωνάκι, τα Εξάρχεια, το Κουκάκι, το Παγκράτι, τον Νέο Κόσμο, το Μετς, τα Πετράλωνα, το Θησείο, το Γκάζι και το Μεταξουργείο. Για την εφαρμογή του μέτρου καθοριστικό είναι σε ποιο δημοτικό διαμέρισμα βρίσκεται το ακίνητο.
Στη Θεσσαλονίκη, ο περιορισμός ισχύει από την 1η Ιουλίου 2026 στην Α΄ Δημοτική Κοινότητα, από τις παρυφές της Άνω Πόλης έως την παραλία και από τον Λευκό Πύργο έως το λιμάνι. Η κυβέρνηση έχει ανακοινώσει ότι το πάγωμα θα συνεχιστεί και εκεί το 2027.
Μεταβίβαση σημαίνει διαγραφή του ΑΜΑ
Ο κανόνας για τις μεταβιβάσεις ισχύει στις ίδιες ζώνες όπου έχει ανασταλεί η πρώτη εγγραφή: στα τρία δημοτικά διαμερίσματα της Αθήνας και στην Α΄ Δημοτική Κοινότητα Θεσσαλονίκης. Αν ένα καταχωρισμένο ακίνητο εκεί μεταβιβαστεί εν ζωή —με πώληση, γονική παροχή ή δωρεά— διαγράφεται από το Μητρώο. Ο Αριθμός Μητρώου Ακινήτου δεν περνά στον νέο ιδιοκτήτη και δεν μπορεί να εκδοθεί νέος όσο ισχύει ο περιορισμός.
Το σπίτι μπορεί να πουληθεί ή να δοθεί με γονική παροχή. Αυτό που δεν μεταβιβάζεται είναι η δυνατότητα βραχυχρόνιας μίσθωσης με τον ΑΜΑ του προηγούμενου ιδιοκτήτη. Ο νέος ιδιοκτήτης μπορεί να το χρησιμοποιήσει ως κατοικία ή να το διαθέσει για μακροχρόνια μίσθωση.
Φόροι, έλεγχοι και νέες προδιαγραφές
Φυσικά πρόσωπα που διαθέτουν τουλάχιστον τρία ακίνητα σε βραχυχρόνια μίσθωση θεωρείται ότι ασκούν επιχειρηματική δραστηριότητα και υπάγονται σε ΦΠΑ 13%. Επιπλέον, επιβάλλεται τέλος ανθεκτικότητας στην κλιματική κρίση ανά διαμονή, το οποίο καταβάλλει ο επισκέπτης και αποδίδεται στην ΑΑΔΕ.
Από την 1η Οκτωβρίου 2025, τα ακίνητα βραχυχρόνιας μίσθωσης πρέπει να είναι χώροι κύριας χρήσης, να διαθέτουν φυσικό φωτισμό, αερισμό και κλιματισμό, καθώς και ασφάλιση αστικής ευθύνης. Την τήρηση των προδιαγραφών ελέγχουν οι υπηρεσίες του υπουργείου Τουρισμού, ενώ μπορούν να συμμετέχουν και μικτά κλιμάκια με υπαλλήλους της ΑΑΔΕ.
Για μίσθωση ακινήτου κατά παράβαση του γεωγραφικού περιορισμού προβλέπεται πρόστιμο ίσο με το 50% των εσόδων, με ελάχιστο ποσό 20.000 ευρώ. Σε νέα παράβαση μέσα στο ίδιο φορολογικό έτος, το πρόστιμο φτάνει το σύνολο των εισπραχθέντων μισθωμάτων, με κατώτατο όριο τις 40.000 ευρώ.
Διαβάστε ακόμη
“Εγωτίτιδα”: Η νέα ελληνική ασθένεια
10 μεγάλοι Ελληνες αρχιτέκτονες της σύγχρονης ιστορίας
Παράνομος τζόγος: Σφίγγει ο κλοιός σε social media – influencers, «κόφτης» σε πληρωμές και αναλήψεις
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ