Μια ενιαία ψηφιακή εικόνα για την οικονομική συμπεριφορά κάθε πολίτη και επιχείρησης δημιουργεί πλέον το Δημόσιο, συγκεντρώνοντας στοιχεία που μέχρι σήμερα βρίσκονταν κατανεμημένα σε διαφορετικές κρατικές βάσεις δεδομένων. Μέσα από το νέο σύστημα θα προκύπτει μια πιστοληπτική βαθμολογία, η οποία θα αποτυπώνει κατά πόσο ένα φυσικό ή νομικό πρόσωπο θεωρείται συνεπές και ικανό να ανταποκρίνεται στις οικονομικές του υποχρεώσεις.
Η αξιολόγηση θα πραγματοποιείται ηλεκτρονικά, μετά από αίτηση του ενδιαφερομένου, και θα ολοκληρώνεται μέσα σε 24 ώρες. Το αποτέλεσμα θα παραμένει σε ισχύ για τρεις μήνες και θα μπορεί να αξιοποιείται από δημόσιους φορείς, αλλά και από ιδιωτικές επιχειρήσεις, τράπεζες ή άλλους οργανισμούς, αποκλειστικά όμως κατόπιν ρητής συγκατάθεσης του πολίτη ή της επιχείρησης που αφορά.
Το θεσμικό και τεχνικό πλαίσιο για το Σύστημα Αξιολόγησης Φερεγγυότητας και Πιστοληπτικής Ικανότητας καθορίζει τον τρόπο άντλησης, διασταύρωσης και επεξεργασίας των δεδομένων, καθώς και τη διαδικασία έκδοσης και γνωστοποίησης της βαθμολογίας. Πρόκειται για την πρώτη ολοκληρωμένη κρατική υποδομή αυτού του είδους, η οποία φιλοδοξεί να λειτουργήσει ως εργαλείο αποτύπωσης του οικονομικού προφίλ φυσικών και νομικών προσώπων.
Η νέα πλατφόρμα θα χρησιμοποιεί αλγορίθμους τεχνητής νοημοσύνης και τεχνικές μηχανικής μάθησης, προκειμένου να εκτιμά την πιθανότητα ένας φορολογούμενος ή μια επιχείρηση να εξυπηρετεί ομαλά τις υποχρεώσεις του προς το Δημόσιο. Η αξιολόγηση δεν θα στηρίζεται σε ένα μόνο στοιχείο, αλλά στη συνολική εικόνα που προκύπτει από εισοδήματα, περιουσία, οφειλές και ιστορικό πληρωμών.
Οι βάσεις δεδομένων που θα συνδέονται
Το πληροφοριακό σύστημα θα αντλεί στοιχεία από τις υποδομές της ΑΑΔΕ, του Κέντρου Είσπραξης Ασφαλιστικών Οφειλών, καθώς και της Γενικής Γραμματείας Χρηματοπιστωτικού Τομέα και Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους.
Με τον τρόπο αυτό θα συγκεντρώνεται σε μία ενιαία πλατφόρμα ένα ευρύ σύνολο πληροφοριών, ώστε να διαμορφώνεται πληρέστερη εικόνα για την οικονομική κατάσταση και τη συναλλακτική συμπεριφορά του ενδιαφερομένου.
Στα δεδομένα που θα λαμβάνονται υπόψη περιλαμβάνονται:
- Τα στοιχεία των φορολογικών δηλώσεων Ε1, Ε2, Ε3 και Ν.
- Τα δηλωθέντα εισοδήματα των φυσικών προσώπων.
- Οι ισολογισμοί και οι οικονομικές καταστάσεις των επιχειρήσεων.
- Τα δεδομένα ακίνητης περιουσίας και οι επιβαρύνσεις από τον ΕΝΦΙΑ.
- Οι βεβαιωμένες φορολογικές οφειλές.
- Το ιστορικό πληρωμών και οι ενεργές ή παλαιότερες ρυθμίσεις.
- Οι ασφαλιστικές οφειλές που έχουν καταχωριστεί στο ΚΕΑΟ.
- Οι πληροφορίες σχετικά με πτωχεύσεις.
- Τα στοιχεία για πλειστηριασμούς.
- Τα μέτρα αναγκαστικής εκτέλεσης και οι εισπράξεις που έχουν πραγματοποιηθεί.
Η συνεκτίμηση όλων αυτών των παραμέτρων θα επιτρέπει στο σύστημα να αποφεύγει μια αποσπασματική προσέγγιση και να σχηματίζει ένα συνολικό οικονομικό προφίλ για κάθε αιτούντα.
Τι θα μετρούν οι αλγόριθμοι
Η τελική βαθμολογία δεν θα εξαρτάται αποκλειστικά από το εάν υπάρχουν χρέη ή από το ύψος τους. Το μοντέλο θα εξετάζει τη διαχρονική συμπεριφορά του φυσικού ή νομικού προσώπου και θα αξιολογεί αν οι υποχρεώσεις εξυπηρετούνται με συνέπεια, αν παρουσιάζονται καθυστερήσεις και εάν υπάρχουν ενδείξεις μελλοντικής αθέτησης.
Ειδικότερα, οι αλγόριθμοι θα υπολογίζουν:
- Την πραγματική ικανότητα αποπληρωμής.
- Την εκτιμώμενη πρόθεση συνέπειας στις πληρωμές.
- Τον κίνδυνο δημιουργίας νέων ληξιπρόθεσμων οφειλών.
- Την πιθανότητα αθέτησης υποχρεώσεων απέναντι στο Δημόσιο.
Για την ανάπτυξη και τη συνεχή βελτίωση των μοντέλων θα χρησιμοποιούνται δεδομένα που καλύπτουν τουλάχιστον τα δύο προηγούμενα έτη. Στην επεξεργασία θα εντάσσονται δεκάδες οικονομικές μεταβλητές, όπως η πορεία των εισοδημάτων, οι αυξομειώσεις της περιουσίας, το ύψος των φορολογικών επιβαρύνσεων, η συνέπεια στις καταβολές και η συχνότητα εμφάνισης καθυστερήσεων.
Θα εξετάζονται ακόμη οι προηγούμενες ρυθμίσεις χρεών, η τήρηση ή η απώλειά τους, καθώς και η ύπαρξη κατασχέσεων, πλειστηριασμών ή άλλων μέτρων αναγκαστικής εκτέλεσης. Στόχος είναι η βαθμολογία να αποτυπώνει όχι μόνο τη σημερινή οικονομική κατάσταση, αλλά και τη δυναμική της στο πέρασμα του χρόνου.
Διαφορετικές κατηγορίες φορολογουμένων
Το νέο σύστημα δεν θα εφαρμόζει ένα ενιαίο μοντέλο σύγκρισης για όλους. Προτού εξαχθεί το αποτέλεσμα, οι φορολογούμενοι θα εντάσσονται σε ξεχωριστές ομάδες με παρόμοια οικονομικά και επαγγελματικά χαρακτηριστικά.
Η κατηγοριοποίηση αυτή, γνωστή ως ομαδοποίηση σε clusters, αποσκοπεί στο να αποφεύγονται άδικες συγκρίσεις ανάμεσα σε πρόσωπα με εντελώς διαφορετικό εισοδηματικό προφίλ. Για παράδειγμα, ένας μισθωτός δεν θα αξιολογείται με τα ίδια ακριβώς κριτήρια όπως ένας ελεύθερος επαγγελματίας ή ένας πολίτης χωρίς δηλωθέν εισόδημα.
Για τα φυσικά πρόσωπα προβλέπονται διακριτές ομάδες για:
- Μισθωτούς.
- Συνταξιούχους.
- Ελεύθερους επαγγελματίες.
- Επιχειρηματίες.
- Αγρότες.
- Εισοδηματίες.
- Πολίτες χωρίς δηλωμένο εισόδημα.
Για τα νομικά πρόσωπα η αξιολόγηση θα διαφοροποιείται ανάλογα με το μέγεθος της επιχείρησης, τον κύκλο εργασιών, τον κλάδο δραστηριότητας και το εάν πρόκειται για κερδοσκοπικό ή μη κερδοσκοπικό φορέα. Με αυτόν τον τρόπο, η σύγκριση θα γίνεται ανάμεσα σε επιχειρήσεις με αντίστοιχα οικονομικά χαρακτηριστικά.
Η αίτηση μέσω gov.gr
Η πρόσβαση στην υπηρεσία θα πραγματοποιείται από το gov.gr, με τη χρήση των προσωπικών κωδικών Taxisnet. Ο αιτών θα καταχωρίζει τα στοιχεία επικοινωνίας του και θα παρέχει ηλεκτρονικά τη συναίνεσή του για την άντληση των απαιτούμενων πληροφοριών από τις κρατικές βάσεις.
Μετά την οριστική υποβολή της αίτησης θα εκδίδεται αριθμός πρωτοκόλλου και θα ξεκινά αυτοματοποιημένα η διαδικασία επεξεργασίας. Η πιστοληπτική αξιολόγηση θα πρέπει να έχει ολοκληρωθεί το αργότερο μέσα σε μία ημέρα.
Ο πολίτης ή ο εκπρόσωπος της επιχείρησης θα ενημερώνεται μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου ότι η διαδικασία ολοκληρώθηκε. Το σχετικό έγγραφο θα αναρτάται στην προσωπική θυρίδα του ενδιαφερομένου στο gov.gr, από όπου θα μπορεί να το ανακτήσει και να το χρησιμοποιήσει όπου απαιτείται.
Η βαθμολογία θα έχει διάρκεια ισχύος τριών μηνών. Μετά την παρέλευση αυτού του διαστήματος θα απαιτείται νέα αίτηση, ώστε η αξιολόγηση να βασίζεται στα πιο πρόσφατα οικονομικά δεδομένα.
Σε περίπτωση που υπάρξει μεταβολή στοιχείων πριν από τη λήξη της βαθμολογίας, ο ενδιαφερόμενος θα μπορεί να υποβάλει αίτημα διόρθωσης ή επικαιροποίησης. Για την τεκμηρίωση της αλλαγής θα επισυνάπτονται τα απαραίτητα δικαιολογητικά και, μετά την ολοκλήρωση του ελέγχου, θα εκδίδεται ανανεωμένη αξιολόγηση.
Πρόσβαση ιδιωτών μόνο με συναίνεση
Δυνατότητα ενημέρωσης για την πιστοληπτική εικόνα θα έχουν και ιδιωτικοί φορείς, υπό αυστηρές προϋποθέσεις. Απαραίτητη προϋπόθεση είναι να έχουν συνάψει σχετική σύμβαση με τη Γενική Γραμματεία Χρηματοπιστωτικού Τομέα και Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους.
Ωστόσο, η ύπαρξη σύμβασης με το Δημόσιο δεν θα αρκεί από μόνη της για την πρόσβαση στη βαθμολογία. Για κάθε αίτημα θα απαιτείται ξεχωριστή, ειδική και απολύτως σαφής συγκατάθεση του προσώπου ή της επιχείρησης που αξιολογείται.
Η έγκριση θα παρέχεται ηλεκτρονικά μέσω του gov.gr, με χρήση των κωδικών Taxisnet. Χωρίς αυτή τη διαδικασία, κανένας ιδιωτικός οργανισμός δεν θα μπορεί να αποκτήσει ενημέρωση για το πιστοληπτικό προφίλ του ενδιαφερομένου.
Παράλληλα, το σύστημα θα ελέγχεται σε τακτική βάση τόσο για την κυβερνοασφάλεια όσο και για τη συμμόρφωσή του με το πλαίσιο προστασίας των προσωπικών δεδομένων. Οι έλεγχοι θα αφορούν την ασφαλή αποθήκευση και διαβίβαση των πληροφοριών, τη νομιμότητα της πρόσβασης και την αποτροπή μη εξουσιοδοτημένης χρήσης τους.
Η λειτουργία της νέας πλατφόρμας εισάγει ουσιαστικά ένα νέο εργαλείο στις συναλλαγές πολιτών, επιχειρήσεων, Δημοσίου και ιδιωτικού τομέα. Η αποτελεσματικότητά του θα κριθεί από την ακρίβεια των μοντέλων, τη διαφάνεια των κριτηρίων και την ουσιαστική διασφάλιση ότι η τεχνολογική αξιολόγηση δεν θα οδηγεί σε λανθασμένους ή άδικους αποκλεισμούς.
Διαβάστε ακόμη
«Κοντοβερός»: Ραντεβού τον Σεπτέμβρη με…νέους πλειστηριασμούς (pics)
ΑΑΔΕ: «Μαύρη λίστα» με 12.000 φορολογούμενους με εισοδήματα 10.000-20.000 ευρώ
Romeo Roma: Το τελευταίο ξενοδοχείο που σχεδίασε η Zάχα Χαντίντ
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.