Το 2009, σε ηλικία μόλις 25 ετών, ο Μαρκ Ζάκερμπεργκ έδινε μια συνέντευξη που έμελλε να αποτυπώσει τη φιλοσοφία της πρώτης εποχής των social media. «Έχεις μία ταυτότητα», είχε πει, τότε, ο ιδρυτής του Facebook. «Οι μέρες που διατηρούσες διαφορετική εικόνα για τους συναδέλφους σου και διαφορετική για τους φίλους σου τελειώνουν γρήγορα. Το να έχεις δύο ταυτότητες είναι ένδειξη έλλειψης ακεραιότητας».
Την εποχή εκείνη, το Facebook, ήδη πέντε ετών, διαμόρφωνε τον τρόπο που περισσότεροι από 350 εκατομμύρια άνθρωποι αντιλαμβάνονταν τον εαυτό τους. Όπως ο Σέργκει Μπριν, και ο Λάρι Πέιτζ με τη Google και την αποστολή τους να «οργανώσουν την πληροφορία του κόσμου», ή όπως ο Στιβ Τζομπς που «έβαλε το διαδίκτυο στην τσέπη μας», έτσι κι ο Ζάκερμπεργκ γινόταν o νέος παγκόσμιος «υπουργός της Σκέψης», επηρεάζοντας τον τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι αντιλαμβάνονταν τον εαυτό τους και τους άλλους, σε μια κλίμακα επικοινωνίας πρωτοφανή στην ιστορία.
Σήμερα, δεκαέξι χρόνια αργότερα, και ύστερα από αρκετές «εκδοχές» του εαυτού του, από τον νεαρό με τη γκρι κουκούλα και το μπλουζάκι «I’m CEO, bitch», έως τον υποψήφιο με κοστούμι ή τον λάτρη του jiu jitsu, ο Ζάκερμπεργκ φαίνεται να παραδίδει σταδιακά τον τίτλο αυτό σε έναν άλλον τεχνολογικό ηγέτη που διαμορφώνει τη σκέψη των ανθρώπων σε ακόμη μεγαλύτερη κλίμακα, τον Σαμ Άλτμαν.
Σύμφωνα με το BusinessInsider, μόλις τρία χρόνια μετά την κυκλοφορία του, το ChatGPT έχει πάνω από 800 εκατομμύρια εβδομαδιαίους χρήστες, αριθμό 40 φορές μεγαλύτερο από αυτόν του Facebook στα πρώτα του χρόνια. Η OpenAI είναι πλέον η πολυτιμότερη ιδιωτική εταιρεία στον κόσμο. Το 10% των ενηλίκων παγκοσμίως χρησιμοποιεί κάθε μήνα το διάσημο chatbot για να γράψει emails, να προγραμματίσει ταξίδια, να αναζητήσει ιατρικές απαντήσεις ή ακόμα και… να βρει τον έρωτα.
Εάν ο Ζάκερμπεργκ μας έμαθε να δημοσιεύουμε, ο Άλτμαν μας μαθαίνει να δίνουμε εντολές. Αν τα τελευταία είκοσι χρόνια αφορούσαν το πώς «διαμορφώνουμε» ποιοι είμαστε, τα επόμενα ίσως αφορούν το πώς «δημιουργούμε» αυτό που θέλουμε να γίνουμε. Το Facebook άλλαξε τον τρόπο που βλέπουμε τον εαυτό μας και τους άλλους. Τα posts, τα likes και οι φωτογραφίες έγιναν τα δομικά στοιχεία μιας συγκεκριμένης ψηφιακής περσόνας. Το Instagram πρόσθεσε φίλτρα και εφέ. Ο Ζάκερμπεργκ υποσχέθηκε να «φέρει τον κόσμο πιο κοντά». Δεν είπε όμως ποτέ ότι θα μας δείξει όπως πραγματικά είμαστε.
Η εποχή Άλτμαν αφορά τη «δημιουργία», όχι την «παρουσίαση». Ο καθένας μπορεί να γίνει πρωταγωνιστής στη δική του φανταστική ταινία. Αυτά τα εργαλεία δεν «γυαλίζουν» την πραγματικότητα, τη ξαναγράφουν. Στον επαγγελματικό κόσμο, η μετάβαση έχει ήδη γίνει. Μελέτες δείχνουν ότι τα εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης αυξάνουν την ταχύτητα και την ποιότητα της «γνωσιακής εργασίας», ιδίως για όσους αποδίδουν χαμηλότερα. Τα emails έγιναν πιο κομψά, οι παρουσιάσεις πιο εντυπωσιακές. Ωστόσο, η ίδια δύναμη μπορεί να παράγει και «εργασιακό θόρυβο», περιττό περιεχόμενο που τελικά μειώνει την αποδοτικότητα.
Στην εποχή των social media, εμείς επιμελούμασταν την ταυτότητά μας για τον υπολογιστή. Στην εποχή της τεχνητής νοημοσύνης, ο υπολογιστής αρχίζει να επιμελείται την ταυτότητά μας για εμάς.
Το Facebook κάποτε ανακατεύθυνε την προσοχή μας προς τα έξω, προς τους άλλους. Η τεχνητή νοημοσύνη αντιστρέφει το μοντέλο. Ο Ζάκερμπεργκ ξεκίνησε το Facebook για να συνδέσει την τάξη του στο Harvard, και τελικά ένωσε τον πλανήτη, γονείς, λάτρεις πουλιών, μαθητές Αγγλικών, ακόμη και fan clubs κινουμένων σχεδίων. Ταυτόχρονα, οι αλγόριθμοι που μας έφεραν πιο κοντά, μας χώρισαν κιόλας, τροφοδοτώντας θεωρίες συνωμοσίας γύρω από τις εκλογές, το περιβάλλον και την υγεία.
Το ενδιαφέρον του Άλτμαν στρέφεται στη σχέση ανθρώπου–μηχανής. Όπως έχει δηλώσει, πολλοί χρησιμοποιούν το ChatGPT σαν «θεραπευτή ή life coach», κάτι που τον κάνει να νιώθει «άβολα». Άλλοι το ερωτεύονται κυριολεκτικά. Σύντομα θα κυκλοφορήσει και ειδική «ενήλικη» λειτουργία με ερωτικά σενάρια προσαρμοσμένα στις προτιμήσεις κάθε χρήστη. Η δημόσια πλατεία μετατρέπεται σιγά σιγά σε ιδιωτικά δωμάτια.
Η πρώιμη εμπειρία δείχνει ότι υπάρχουν και σκοτεινές πλευρές. Μελέτη του Μαρτίου από την OpenAI και το MIT Media Lab διαπίστωσε ότι η παρατεταμένη χρήση του ChatGPT αυξάνει τα αισθήματα μοναξιάς. Τον περασμένο μήνα, γονείς δύο εφήβων που αυτοκτόνησαν μετά από συνομιλίες με chatbots κατέθεσαν στο Κογκρέσο για τους κινδύνους της τεχνολογίας.
Ο Ζάκερμπεργκ εξακολουθεί να ελέγχει την προσοχή της ανθρωπότητας, με 3,5 δισεκατομμύρια καθημερινούς ενεργούς χρήστες στις εφαρμογές της Meta. Ο ίδιος αποδίδει την άνοδο του χρόνου χρήσης στις συνεχείς βελτιώσεις των αλγορίθμων του. Ο Άλτμαν, όμως, κινείται βαθύτερα, στο επίπεδο της πρόθεσης, στο πρώτο, και σε πολλές περιπτώσεις, τελικό προσχέδιο του τι λέμε και κάνουμε.
Ο Ζάκερμπεργκ, φυσικά, δεν σκοπεύει να παραδώσει αμαχητί το μέλλον. Επενδύει δισεκατομμύρια σε data centers, chips και ερευνητικά labs για AI. Τον Ιούλιο, το Facebook δημοσίευσε νέο «μανιφέστο» με τίτλο «προσωπική υπερνοημοσύνη για όλους», μια καθαρή αντανάκλαση του οράματος που πρώτος διατύπωσε ο Άλτμαν.
Διαβάστε ακόμη
ΕΕ: Σχέδιο έκτακτης στήριξης για τα λιπάσματα λόγω πολέμου και έκρηξης τιμών (tweets)
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.