Υπάρχουν video games που σχεδιάστηκαν για να προσφέρουν διασκέδαση, άλλα για να δοκιμάσουν τις δεξιότητες του παίκτη και ορισμένα που επιδιώκουν κάτι πολύ διαφορετικό: να τον κάνουν να αισθανθεί άβολα, φοβισμένα και ψυχολογικά πιεσμένα.
Ορισμένες από τις πιο εφιαλτικές ιστορίες που έχουν παρουσιαστεί σε ψηφιακή μορφή δεν περιορίζονται σε τέρατα, αίμα και ξαφνικούς τρόμους. Αντίθετα, χρησιμοποιούν την ενοχή, την απώλεια, τον πόλεμο, την αρρώστια, την απομόνωση και την απόγνωση για να δημιουργήσουν εμπειρίες που δύσκολα ξεχνιούνται.
Η παρακάτω δεκάδα περιλαμβάνει παιχνίδια που ξεχωρίζουν ακριβώς επειδή δεν αφήνουν τον παίκτη να παραμείνει απλός παρατηρητής. Οι αποφάσεις του έχουν βάρος, οι συνέπειες μπορεί να είναι μόνιμες και σε αρκετές περιπτώσεις δεν υπάρχει πραγματικά «σωστή» επιλογή.
Από τον ατμοσφαιρικό τρόμο του «Inside» και τα αντιπολεμικά μηνύματα του «Spec Ops: The Line» έως την απόλυτη απελπισία του «I Have No Mouth, and I Must Scream», πρόκειται για τίτλους που χρησιμοποιούν τα video games ως μέσο σκοτεινής και ιδιαίτερα έντονης αφήγησης.
10. Inside (2016)
Το «Inside» της Playdead είναι ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο ένα παιχνίδι μπορεί να δημιουργήσει τρόμο χωρίς να χρειάζεται συνεχείς εξηγήσεις ή εκτενείς διαλόγους.
Ο παίκτης βρίσκεται στον ρόλο ενός αγοριού που προσπαθεί να ξεφύγει από μια άγνωστη απειλή και σύντομα καταλήγει σε μια μυστηριώδη εγκατάσταση, όπου οι άνθρωποι φαίνεται να αποτελούν αντικείμενα πειραμάτων.
Η ιστορία ξεδιπλώνεται σχεδόν αποκλειστικά μέσα από το περιβάλλον. Οι κινήσεις των χαρακτήρων, οι σκιές, ο φωτισμός και όσα εμφανίζονται στο βάθος της οθόνης προσφέρουν πληροφορίες χωρίς να δίνονται σαφείς απαντήσεις.
Αυτό ακριβώς κάνει το παιχνίδι τόσο αποτελεσματικό. Ο παίκτης δεν γνωρίζει πλήρως τι συμβαίνει και αναγκάζεται να προχωρήσει μέσα σε έναν κόσμο που γίνεται ολοένα πιο παράξενος και απειλητικός. Η αβεβαιότητα μετατρέπεται έτσι στον σημαντικότερο μηχανισμό τρόμου.
9. Spec Ops: The Line (2012)
Τα περισσότερα παιχνίδια FPS παρουσιάζουν τη σύγκρουση ως περιπέτεια, ηρωική αποστολή ή μάχη που πρέπει να κερδηθεί. Το «Spec Ops: The Line» ακολουθεί ακριβώς την αντίθετη κατεύθυνση.
Ο λοχαγός Μάρτιν Γουόκερ και η μικρή ομάδα της Delta Force φτάνουν στο κατεστραμμένο Ντουμπάι, αναζητώντας μια μονάδα που έχει εξαφανιστεί. Η αποστολή αρχικά μοιάζει σχετικά απλή, όμως γρήγορα μετατρέπεται σε ψυχολογικό εφιάλτη.
Το παιχνίδι αμφισβητεί την υπακοή στις εντολές και κυρίως τον τρόπο με τον οποίο τα πολεμικά FPS παρουσιάζουν τη βία ως κάτι σχεδόν αυτονόητο.
Εγκλήματα πολέμου, μετατραυματικό στρες, ενοχή και γνωστική ασυμφωνία βρίσκονται στον πυρήνα της αφήγησης. Ο ίδιος ο παίκτης καλείται να αναρωτηθεί για τις πράξεις του και όχι απλώς να συνεχίσει την αποστολή.
8. This War of Mine (2014)
Το «This War of Mine» μεταφέρει την εμπειρία του πολέμου μακριά από τα πεδία των μαχών και τους στρατιώτες. Στο επίκεντρο βρίσκονται άμαχοι που προσπαθούν να επιβιώσουν σε μια κατεστραμμένη πόλη.
Μια μικρή ομάδα ανθρώπων χρειάζεται να βρει τρόφιμα, φάρμακα και άλλα απολύτως απαραίτητα αγαθά, ενώ κάθε μέρα φέρνει νέες δυσκολίες.
Το πραγματικά σκληρό στοιχείο, όμως, δεν είναι μόνο η έλλειψη πόρων. Είναι οι επιλογές που ο παίκτης αναγκάζεται να κάνει. Μπορεί να χρειαστεί να κλέψει, να εγκαταλείψει κάποιον ή να πάρει αποφάσεις που σε φυσιολογικές συνθήκες θα ήταν αδιανόητες.
Δεν υπάρχουν εύκολες λύσεις. Το παιχνίδι θέτει ένα βασανιστικό ερώτημα: πόσο μακριά θα έφτανε κάποιος για να επιβιώσει;
7. SOMA (2015)
Η Frictional Games δημιούργησε με το «SOMA» ένα παιχνίδι που χρησιμοποιεί τον τρόμο για να εξετάσει πολύ βαθύτερα ζητήματα γύρω από την ανθρώπινη ύπαρξη.
Ο Σάιμον Τζάρετ υποβάλλεται σε πειραματική εγκεφαλική σάρωση μετά από ένα σοβαρό τροχαίο. Όταν ξυπνά, βρίσκεται περίπου έναν αιώνα αργότερα σε μια υποθαλάσσια εγκατάσταση, αντιμέτωπος με βιομηχανικά πλάσματα και ένα περιβάλλον που μοιάζει να έχει χάσει κάθε ίχνος κανονικότητας.
Ο τρόμος, ωστόσο, δεν προέρχεται μόνο από τα τέρατα.
Το «SOMA» εξετάζει τι σημαίνει συνείδηση, ταυτότητα και ανθρώπινη ύπαρξη. Μπορεί ένα αντίγραφο του ανθρώπινου νου να θεωρηθεί πραγματικό πρόσωπο; Και τι απομένει από έναν άνθρωπο όταν η συνείδησή του μπορεί να αντιγραφεί;
Τα ερωτήματα αυτά κάνουν την εμπειρία πολύ πιο unsettling από έναν συμβατικό τίτλο τρόμου.
6. Pathologic (2005)
Μια άγνωστη επιδημία χτυπά μια μικρή πόλη και ο παίκτης αναλαμβάνει τον ρόλο ενός γιατρού, ο οποίος έχει στη διάθεσή του μόλις δώδεκα ημέρες για να επιβιώσει, να κατανοήσει τι συμβαίνει και να αναζητήσει θεραπεία.
Το «Pathologic» δεν είναι εύκολο παιχνίδι. Οι πόροι είναι ελάχιστοι, ο χρόνος συνεχώς μειώνεται και ο παίκτης δεν μπορεί να σώσει τους πάντες.
Αυτό δημιουργεί μια μόνιμη αίσθηση πίεσης. Κάθε επιλογή έχει κόστος και κάθε απόφαση μπορεί να σημαίνει ότι κάποιος άλλος θα μείνει χωρίς βοήθεια.
Το παιχνίδι δεν προσπαθεί να κάνει τον παίκτη να αισθανθεί ισχυρός. Αντίθετα, τον βάζει αντιμέτωπο με την ανεπάρκεια των πόρων, τον θάνατο και την αδυναμία να ελέγξει την κατάσταση.
5. Silent Hill 2 (2001)
Το «Silent Hill 2» παραμένει μία από τις σημαντικότερες ιστορίες ψυχολογικού τρόμου που έχουν παρουσιαστεί στα video games.
Ο Τζέιμς Σάντερλαντ φτάνει στη Silent Hill αφού λαμβάνει ένα γράμμα από τη νεκρή σύζυγό του. Η αναζήτησή του τον οδηγεί σε μια πόλη βυθισμένη στην ομίχλη, όπου συναντά τέρατα και παράξενα πλάσματα.
Όμως ο πραγματικός τρόμος βρίσκεται αλλού.
Η πόλη και τα πλάσματά της λειτουργούν σαν αντανάκλαση του υποσυνείδητου, των ενοχών και των τραυμάτων του πρωταγωνιστή. Η ιστορία δεν ενδιαφέρεται απλώς να τρομάξει τον παίκτη, αλλά να τον κάνει να κατανοήσει σταδιακά τι κρύβεται πίσω από την περιπλάνηση του Τζέιμς.
Η απώλεια, η αυτοτιμωρία, η ενοχή και ο πόνος κυριαρχούν σε μια αφήγηση που παραμένει βαριά μέχρι το τέλος.
4. Manhunt (2003)
Το «Manhunt» της Rockstar Games αποτελεί μία από τις πιο αμφιλεγόμενες κυκλοφορίες της εποχής του.
Ο θανατοποινίτης Τζέιμς Ερλ Κας αποφεύγει μυστηριωδώς την εκτέλεσή του και βρίσκεται σε μια παρακμασμένη πόλη, όπου αναγκάζεται να συμμετάσχει σε βίαιες snuff ταινίες, κυνηγώντας μέλη εγκληματικών συμμοριών.
Η ιδιαιτερότητα του παιχνιδιού βρίσκεται στον τρόπο με τον οποίο ο παίκτης δεν παρακολουθεί απλώς τη βία αλλά συμμετέχει άμεσα σε αυτήν.
Οι μηχανισμοί του παιχνιδιού ανταμείβουν τις πιο βίαιες εκτελέσεις, δημιουργώντας μια σκόπιμα δυσάρεστη σχέση ανάμεσα στον παίκτη και στις πράξεις του χαρακτήρα.
Ακριβώς αυτή η προσέγγιση το έκανε ένα από τα πιο αμφιλεγόμενα video games της εποχής του.
3. LISA: The Painful (2014)
Η πολύχρωμη, καρτουνίστικη αισθητική του «LISA: The Painful» μπορεί αρχικά να δημιουργήσει την εντύπωση ενός παιχνιδιού που απέχει πολύ από τον τρόμο.
Η πραγματικότητα είναι εντελώς διαφορετική.
Σε έναν κόσμο όπου ένα καταστροφικό γεγονός έχει εξαφανίσει όλες τις γυναίκες, ο Μπραντ, ένας άνθρωπος με προβλήματα εξάρτησης, βρίσκει ένα κοριτσάκι και αποφασίζει να το μεγαλώσει. Όταν το παιδί απάγεται, ξεκινά μια απελπισμένη αναζήτηση.
Το παιχνίδι βάζει τον παίκτη μπροστά σε οδυνηρές αποφάσεις με μόνιμες συνέπειες. Μπορεί να χρειαστεί να θυσιάσει μέλη της ομάδας του ή ακόμη και κομμάτια του ίδιου του σώματός του.
Δεν υπάρχει εύκολος τρόπος επιστροφής. Οι επιλογές αφήνουν σημάδια και η πορεία προς το τέλος είναι γεμάτη απώλεια και δυστυχία.
2. Fear & Hunger (2018)
Το «Fear & Hunger» έχει αποκτήσει ιδιαίτερα πιστό κοινό χάρη στον συνδυασμό survival horror και RPG στοιχείων.
Ο παίκτης επιλέγει έναν από τέσσερις χαρακτήρες και κατεβαίνει σε ένα εχθρικό και αναχρονιστικό μπουντρούμι, όπου σχεδόν τίποτα δεν είναι ασφαλές.
Η αφήγηση δεν ακολουθεί έναν απολύτως γραμμικό δρόμο. Αντίθετα, διαμορφώνεται μέσα από τις αποφάσεις, τις αποτυχίες και τις ανακαλύψεις του παίκτη.
Κάθε νέα προσπάθεια μπορεί να οδηγήσει σε διαφορετικές καταστάσεις και αποκαλύψεις. Το σκοτεινό περιβάλλον, οι αλλόκοτοι χαρακτήρες και η αίσθηση διαρκούς απειλής δημιουργούν έναν κόσμο όπου η ελπίδα μοιάζει σχεδόν αδύνατη.
Το παιχνίδι αξιοποιεί τον φόβο και την αβεβαιότητα για να κάνει ακόμη και την απλή εξερεύνηση μια εξαιρετικά αγχωτική εμπειρία.
1. I Have No Mouth, and I Must Scream (1995)
Στην κορυφή της λίστας βρίσκεται ένα παιχνίδι που βασίζεται στο ομώνυμο διήγημα του Χάρλαν Έλισον και μεταφέρει σε διαδραστική μορφή έναν από τους πιο απαισιόδοξους κόσμους της επιστημονικής φαντασίας.
Κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου, ένας πανίσχυρος υπερυπολογιστής εξοντώνει σχεδόν ολόκληρη την ανθρωπότητα. Κρατά ζωντανούς μόνο λίγους ανθρώπους, τους οποίους ουσιαστικά μετατρέπει σε αιώνια θύματα βασανιστηρίων.
Το παιχνίδι χρησιμοποιεί σχεδόν κάθε μορφή σκοτεινής θεματολογίας: τραύμα, ενοχή, βασανισμό, απελπισία και απόλυτη απώλεια ελέγχου.
Οι χαρακτήρες αναγκάζονται να αντιμετωπίσουν τα λάθη και τα εγκλήματα του παρελθόντος τους, ενώ η επιβίωση δεν σημαίνει απαραίτητα σωτηρία.
Η πιο τρομακτική πλευρά του παιχνιδιού είναι ίσως ακριβώς αυτή: η αίσθηση ότι δεν υπάρχει τρόπος να ξεφύγεις από μια δύναμη που έχει απεριόριστη εξουσία πάνω σου.
Το «I Have No Mouth, and I Must Scream» δεν βασίζεται μόνο στον τρόμο. Δημιουργεί ένα περιβάλλον απόλυτης αδυναμίας, όπου η ανθρώπινη ύπαρξη έχει μετατραπεί σε αντικείμενο τιμωρίας. Και αυτή είναι ίσως η πιο σκοτεινή ιδέα που μπορεί να υπηρετήσει ένα video game.
Διαβάστε ακόμη
Aπό τη Βίσση έως τον Κλασικό Μαραθώνιο: Η Αθήνα ποντάρει στον live τουρισμό
Οι «κομάντος» της εποπτείας μπαίνουν στις τράπεζες – Στο μικροσκόπιο τα δάνεια υψηλού κινδύνου
Στα 1.000 ευρώ η μέση σύνταξη από τον Δεκέμβριο
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ