Μια πολύ μεγαλύτερη από την έως σήμερα γνωστή έκταση ύποπτων χρηματοοικονομικών συναλλαγών που συνδέονταν με τον Τζέφρι Επστάιν αποκαλύπτουν εσωτερικά έγγραφα της Deutsche Bank, φωτίζοντας τον καθοριστικό ρόλο που διαδραμάτισε η μεγαλύτερη γερμανική τράπεζα στη διαχείριση των οικονομικών δραστηριοτήτων του καταδικασμένου για σεξουαλικά εγκλήματα Αμερικανού χρηματιστή.
Σύμφωνα με έρευνα των Financial Times, η Deutsche Bank είχε εντοπίσει μεταφορές χρημάτων συνολικού ύψους 582 εκατ. δολαρίων, τις οποίες συμπεριέλαβε σε αναφορές ύποπτης δραστηριότητας που υπέβαλε στις αμερικανικές αρχές το 2019, τη χρονιά κατά την οποία ο Τζέφρι Επστάιν πέθανε στη φυλακή.
Το ποσό είναι υπερδιπλάσιο από εκείνο που είχε δημοσιοποιηθεί προηγουμένως στο πλαίσιο έρευνας της αμερικανικής Γερουσίας, αναδεικνύοντας την έκταση των χρηματοοικονομικών κινήσεων που είχαν τεθεί υπό εξέταση.
Οι αναφορές περιλάμβαναν πληρωμές προς γυναίκες, υποψίες κατάχρησης φιλανθρωπικών δωρεών και μεταφορές κεφαλαίων από ιδιαίτερα εύπορους επιχειρηματίες, μεταξύ των οποίων ο συνιδρυτής της Apollo Global Management, Λίον Μπλακ, και ο δισεκατομμυριούχος διαχειριστής hedge funds, Γκλεν Ντούμπιν.
Οι δύο άνδρες εμφανίζονταν στα σχετικά έγγραφα ως πιθανές πηγές χρηματοδότησης του Επστάιν, χωρίς αυτό να συνιστά απόδειξη εμπλοκής τους στις εγκληματικές του δραστηριότητες.
Τα στοιχεία προέρχονται από τη διαρροή εκατομμυρίων εσωτερικών εγγράφων της Deutsche Bank, τα οποία εξέτασαν οι Financial Times σε συνεργασία με περισσότερους από 200 δημοσιογράφους διεθνώς, από μέσα ενημέρωσης όπως το Der Spiegel, η Le Monde και το Paper Trail Media.
Οι 3.200 συναλλαγές και οι 21 αναφορές στις αμερικανικές αρχές
Η Deutsche Bank υπέβαλε το 2019 συνολικά 21 αναφορές ύποπτης δραστηριότητας (SARs), οι οποίες κάλυπταν περίπου 3.200 πληρωμές που σχετίζονταν άμεσα ή έμμεσα με τον Έπσταϊν.
Στο μικροσκόπιο είχαν μπει όχι μόνο ηλεκτρονικές μεταφορές κεφαλαίων, αλλά και επιταγές, συναλλαγές μέσω άλλων τραπεζών και πληρωμές που συνδέονταν με εταιρικές οντότητες του χρηματιστή, όπως οι Southern Trust και Butterfly Trust.
Οι αναφορές ύποπτης δραστηριότητας αποτελούν εργαλείο ελέγχου των τραπεζικών συναλλαγών και δεν συνεπάγονται αυτομάτως ότι όλες οι πληρωμές που περιλαμβάνουν ήταν παράνομες.
Ωστόσο, το συνολικό ύψος των 582 εκατ. δολαρίων αποτυπώνει το ιδιαίτερα μεγάλο εύρος των οικονομικών δραστηριοτήτων που η Deutsche Bank έκρινε ότι έπρεπε να γνωστοποιήσει στις αρμόδιες αρχές μετά τη σύλληψη και τον θάνατο του Τζέφρι Επστάιν.
Η νέα αποκάλυψη υπερβαίνει σημαντικά τα ευρήματα προηγούμενης έρευνας του Ρον Γουάιντεν, του κορυφαίου Δημοκρατικού στην Επιτροπή Οικονομικών της αμερικανικής Γερουσίας.
Σε έκθεση που δημοσιοποιήθηκε τον Αύγουστο, οι ερευνητές του είχαν αναφέρει ότι η Deutsche Bank είχε επισημάνει ως ύποπτες ηλεκτρονικές μεταφορές άνω των 250 εκατ. δολαρίων από και προς λογαριασμούς του Τζέφρι Επστάιν.
Μία και μόνο αναφορά περιλάμβανε 1.140 συναλλαγές αξίας 147 εκατ. δολαρίων, οι οποίες είχαν πραγματοποιηθεί μεταξύ 2013 και 2019.
Η απόκλιση μεταξύ των δύο ποσών ενδέχεται να εξηγείται από το ευρύτερο αντικείμενο της εσωτερικής έρευνας της Deutsche Bank, η οποία εξέτασε περισσότερες κατηγορίες πληρωμών και συναλλαγές μέσω συνδεδεμένων εταιρειών και άλλων χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων.
Η σχέση που ξεκίνησε παρά την καταδίκη του Τζέφρι Επστάιν
Η Deutsche Bank δέχθηκε τον Επστάιν ως πελάτη το 2013, παρά το γεγονός ότι είχε ήδη καταδικαστεί από το 2008 για υπόθεση που αφορούσε σε προσέλκυση ανήλικης για πορνεία.
Ο Τζέφρι Επστάιν είχε προηγουμένως διακόψει τη συνεργασία του με την JPMorgan Chase, η οποία είχε αποφασίσει να τον απομακρύνει από το πελατολόγιό της.
Στη Deutsche Bank ακολούθησε τον επί χρόνια προσωπικό του τραπεζίτη, Πολ Μόρις, ο οποίος είχε μετακινηθεί στο γερμανικό χρηματοπιστωτικό ίδρυμα.
Η τράπεζα αντιμετώπισε αρχικά τον Επστάιν ως έναν ιδιαίτερα σημαντικό πελάτη, όχι μόνο λόγω του μεγέθους της περιουσίας του, αλλά και εξαιτίας των επαφών του με ορισμένους από τους πλουσιότερους ανθρώπους των Ηνωμένων Πολιτειών.
Στελέχη της εκτιμούσαν ότι η συνεργασία θα μπορούσε να δημιουργήσει ευκαιρίες για την προσέλκυση νέων μεγάλων πελατών, μεταξύ των οποίων και ο Λίον Μπλακ.
Ωστόσο, σύμφωνα με τους Financial Times, η Deutsche Bank αγνόησε επανειλημμένες εσωτερικές προειδοποιήσεις σχετικά με τους κινδύνους που συνεπαγόταν η σχέση με τον Επστάιν.
Η απόφαση για τον τερματισμό της συνεργασίας ελήφθη μόλις στα τέλη του 2018, όταν νέα δημοσιεύματα έφεραν και πάλι στο προσκήνιο τις καταγγελίες για τη σεξουαλική κακοποίηση νεαρών γυναικών.
Η υπόθεση έχει ήδη κοστίσει στη Deutsche Bank 225 εκατ. δολάρια σε πρόστιμα και διακανονισμούς που συνδέονται με τις συναλλαγές της με τον Επστάιν.
Τα εκατομμύρια από τους Μπλακ και Ντούμπιν – Τι απαντούν
Ιδιαίτερη βαρύτητα στα εσωτερικά έγγραφα έχουν οι αναφορές σε συναλλαγές που συνδέονταν με τον Λίον Μπλακ και τον Γκλεν Ντούμπιν, δύο γνωστές προσωπικότητες της αμερικανικής επενδυτικής κοινότητας.
Εκπρόσωπος του Ντούμπιν διευκρίνισε ότι ο επιχειρηματίας ουδέποτε επένδυσε χρήματα μέσω του Τζέφρι Επστάιν ούτε ζήτησε από εκείνον χρηματοοικονομικές συμβουλές.
Σύμφωνα με την ίδια απάντηση, ο Επστάιν ήταν ένας από τους εκατοντάδες παθητικούς επενδυτές της Highbridge Capital Management, του hedge fund που είχε συνιδρύσει ο Ντούμπιν.
Η Highbridge είχε καταβάλει στον Επστάιν 15 εκατ. δολάρια ως αμοιβή διαμεσολάβησης, επειδή είχε φέρει σε επαφή την εταιρεία με την JPMorgan Chase, η οποία απέκτησε το 2004 πλειοψηφικό ποσοστό στο fund έναντι 1,3 δισ. δολαρίων.
Από την πλευρά του, ο δικηγόρος του Λίον Μπλακ επικαλέστηκε ανεξάρτητη έρευνα, σύμφωνα με την οποία οι πληρωμές του επιχειρηματία προς τον Τζέφρι Επστάιν αφορούσαν αποκλειστικά σε φορολογικές συμβουλές και υπηρεσίες σχεδιασμού διαχείρισης περιουσίας και κληρονομιάς.
Ο ίδιος υποστήριξε ότι ο Μπλακ δεν γνώριζε τις εγκληματικές δραστηριότητες που οδήγησαν στη σύλληψη του Επστάιν το 2019.
«Ο κ. Μπλακ μετανιώνει που είχε ποτέ συναλλαγές με τον Τζέφρι Επστάιν. Αισθάνεται βαθιά θλίψη για τα θύματά του», ανέφερε ο δικηγόρος του.
Οι υψηλές προσδοκίες της Deutsche Bank που δεν επιβεβαιώθηκαν
Παρά το τεράστιο μέγεθος των συναλλαγών που συνδέονταν με τον Τζέφρι Επστάιν, η συνεργασία αποδείχθηκε πολύ λιγότερο κερδοφόρα από όσο περίμεναν αρχικά τα στελέχη της Deutsche Bank.
Πριν από την ένταξη του Τζέφρι Επστάιν στο πελατολόγιο της τράπεζας το 2013, ο Πολ Μόρις είχε υπολογίσει ότι η συγκεκριμένη σχέση θα μπορούσε να αποφέρει ετήσια έσοδα από 2 έως 4 εκατ. δολάρια.
Οι προβλέψεις αυτές βασίζονταν στην εκτίμηση ότι ο Τζέφρι Επστάιν θα πραγματοποιούσε χρηματοοικονομικές κινήσεις ύψους 100 έως 300 εκατ. δολαρίων ετησίως ή και περισσότερο.
Στην πράξη, όμως, τα αποτελέσματα ήταν αισθητά χαμηλότερα.
Σύμφωνα με τα εσωτερικά έγγραφα, ο όγκος των εργασιών που αποδιδόταν στον Τζέφρι Επστάιν ανερχόταν σε περίπου 300 εκατ. ευρώ το 2015, αλλά είχε υποχωρήσει περισσότερο από το ένα τρίτο, στα 190 εκατ. ευρώ, κατά το πρώτο εξάμηνο του 2018.
Παράλληλα, η μονάδα διαχείρισης περιουσίας της Deutsche Bank αποκόμιζε από τον συγκεκριμένο πελάτη έσοδα μόλις 1 εκατ. δολαρίων ετησίως για μεγάλο μέρος της περιόδου 2015-2018.
Ο Επστάιν πραγματοποιούσε επενδυτικές κινήσεις σε διάφορες αγορές, από μετοχές μέχρι παράγωγα συναλλάγματος. Ωστόσο, η τράπεζα αποκόμιζε το μεγαλύτερο μέρος των εσόδων της από τις καταθέσεις του και όχι από τις υψηλότερης απόδοσης προμήθειες χρηματιστηριακών συναλλαγών.
Ακόμη και η σχέση κόστους προς έσοδα ήταν χειρότερη από τον μέσο όρο των πιο εύπορων πελατών της.
Για κάθε ένα δολάριο εσόδων που εξασφάλιζε από Τζέφρι Επστάιν, η Deutsche Bank επιβαρυνόταν με κόστος 0,48 δολαρίων.
Αντίθετα, ο μέσος αντίστοιχος δείκτης για μια ομάδα 220 πελατών εξαιρετικά υψηλής καθαρής περιουσίας, την οποία είχε αξιολογήσει η τράπεζα το 2016 και στην οποία περιλαμβανόταν ο Επστάιν, ήταν 0,34 δολάρια ανά δολάριο εσόδων.
Τα στοιχεία αυτά δείχνουν ότι η Deutsche Bank διατήρησε μια σχέση που συνεπαγόταν σημαντικούς κινδύνους για τη φήμη και τη συμμόρφωσή της, χωρίς τελικά να αποκομίσει τα οικονομικά οφέλη που είχε αρχικά υπολογίσει.
Το ανησυχητικό εύρημα: Το 40% των στελεχών δεν έβλεπε τι έπρεπε να αλλάξει
Πέρα από τις χρηματοοικονομικές συναλλαγές, η έρευνα των Financial Times αναδεικνύει ένα ακόμη ζήτημα: την εταιρική κουλτούρα της Deutsche Bank και τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίστηκε εσωτερικά το σκάνδαλο Έπσταϊν.
Σύμφωνα με τα διαρρεύσαντα έγγραφα, ανεξάρτητοι εξωτερικοί ελεγκτές πραγματοποίησαν το 2021 αξιολόγηση της λειτουργίας της μονάδας διαχείρισης περιουσίας στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Τα αποτελέσματα προκάλεσαν προβληματισμό.
Περίπου το 40% των στελεχών διαχείρισης πελατειακών σχέσεων που συμμετείχαν στις συνεντεύξεις δεν ήταν σε θέση να προσδιορίσουν τι θα έπρεπε να είχε κάνει διαφορετικά η τράπεζα στην υπόθεση Έπσταϊν.
Η διαπίστωση αυτή κρίθηκε ιδιαίτερα ανησυχητική από τους ελεγκτές, καθώς υποδήλωνε ότι σημαντικό μέρος των εργαζομένων δεν είχε αντιληφθεί τα λάθη που είχαν οδηγήσει στην κρίση.
Η σχετική έκθεση προειδοποιούσε ότι το εύρημα μπορούσε να αντανακλά είτε αποτυχία της διοίκησης να επικοινωνήσει αποτελεσματικά τα διδάγματα της υπόθεσης είτε ένα βαθύτερο πρόβλημα εταιρικής κουλτούρας σε σχέση με την τήρηση των κανόνων συμμόρφωσης.
Με άλλα λόγια, ακόμη και μετά τη δημοσιοποίηση των σκανδάλων και την επιβολή μεγάλων οικονομικών κυρώσεων, η τράπεζα φαινόταν να δυσκολεύεται να εξασφαλίσει ότι οι εργαζόμενοί της είχαν κατανοήσει τι ακριβώς είχε πάει στραβά.
Η απάντηση της Deutsche Bank
Απαντώντας στις αποκαλύψεις, η Deutsche Bank δήλωσε ότι «λυπάται για την παλαιότερη σχέση της» με τον Τζέφρι Έπσταϊν, υποστηρίζοντας ότι έκτοτε έχει πραγματοποιήσει σημαντικές επενδύσεις για την ενίσχυση των μηχανισμών εσωτερικού ελέγχου.
Η τράπεζα επισήμανε ότι έχει συνεργαστεί με τις εποπτικές αρχές, τις διωκτικές υπηρεσίες και το αμερικανικό Κογκρέσο κατά τη διερεύνηση της υπόθεσης.
Ωστόσο, αρνήθηκε να σχολιάσει το περιεχόμενο των συγκεκριμένων αναφορών ύποπτης δραστηριότητας, επικαλούμενη νομικούς περιορισμούς που διέπουν τη δημοσιοποίηση τέτοιων εγγράφων.
Η θέση της διοίκησης είναι ότι έχει λάβει μέτρα για τη διόρθωση των αδυναμιών που επέτρεψαν τη διατήρηση της συνεργασίας με τον Έπσταϊν επί σειρά ετών.
Παρά τις διαβεβαιώσεις αυτές, η νέα διαρροή επαναφέρει το ζήτημα της ευθύνης των τραπεζικών ιδρυμάτων όταν αναλαμβάνουν τη διαχείριση της περιουσίας πελατών με σοβαρό ποινικό παρελθόν.
Το ποσό των 582 εκατ. δολαρίων, οι επανειλημμένες εσωτερικές προειδοποιήσεις και η αδυναμία πολλών στελεχών να αναγνωρίσουν εκ των υστέρων τα λάθη της τράπεζας συνθέτουν, σύμφωνα με την έρευνα, μια εικόνα που ξεπερνά τις μεμονωμένες αστοχίες.
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.