Δείτε περισσότερα άρθρα μας στα αποτελέσματα αναζήτησης

Add Newmoney.gr on Google

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης ήταν κατηγορηματικός στο συνέδριο του travel.gr. Εάν η Νέα Δημοκρατία δεν εξασφαλίσει αυτοδυναμία στις επόμενες εκλογές, θα αναζητήσει, χωρίς δισταγμό, κυβερνητική συνεργασία με το ΠΑΣΟΚ, αλλά κατηγορηματικά λέει όχι στα κόμματα δεξιά της Ν.Δ., από τα οποία τους χωρίζει «ιδεολογική άβυσσος» στην εξωτερική πολιτική και στον τρόπο άσκησης της εξουσίας.

Θα μπορούσε να χαρακτηριστεί και πολιτικό παράδοξο. Ενας κεντροδεξιός πρωθυπουργός θεωρεί δυνητικό «συνέταιρο» για τον σχηματισμό κυβέρνησης τον βασικό του αντίπαλο στην Κεντροαριστερά, αλλά αποκλείει δυνάμεις που βρίσκονται πολιτικά και ιδεολογικά εγγύτερα στο κόμμα του και μοιράζονται την ίδια εκλογική βάση.

Η απάντηση περιλαμβάνει εκλογικούς υπολογισμούς, την τωρινή φυσιογνωμία της Ν.Δ., τις προϋποθέσεις κυβερνητικής σταθερότητας και την τελική επιδίωξη του Μητσοτάκη, η οποία δεν είναι άλλη από το να κερδίσει μια τρίτη τετραετία (παρά τις αντιρρήσεις της συζύγου του Μαρέβας) αυτοδύναμος.

Με την άρνησή του ο πρωθυπουργός επιχειρεί να περιορίσει την εκλογική χρησιμότητα των μικρότερων δεξιών κομμάτων. Ο αποκλεισμός τους δεν απευθύνεται τόσο στις ηγεσίες τους όσο στους ψηφοφόρους τους. Τους λέει πως μια ψήφος στον Βελόπουλο, στον Σαμαρά ή στη Λατινοπούλου δεν πρόκειται να οδηγήσει στη… συμμετοχή τους σε κυβέρνηση της Ν.Δ. «Δεν θα ξαναείστε με την κυβέρνηση διά της τεθλασμένης». Δεν αντιπαρατίθεται στους δεξιούς ψηφοφόρους ιδεολογικά, αλλά τους καλεί να υπολογίσουν την κυβερνητική συνέπεια της επιλογής τους.

Πιθανόν ορισμένοι δυσαρεστημένοι ψηφοφόροι να εκλάβουν τον αποκλεισμό ως πρόσθετο λόγο απομάκρυνσης. Οσο όμως πλησιάζουν οι εκλογές, η κυβερνητική προοπτική αποκτά συνήθως μεγαλύτερη βαρύτητα από την απλή καταγραφή δυσαρέσκειας.

Από την άλλη πλευρά, με τη συνεχή επανάληψη της πρόσκλησης συνεργασίας προς το ΠΑΣΟΚ μεταφέρει την πίεση στον Νίκο Ανδρουλάκη. Το άνοιγμα δεν συνοδεύεται από συγκεκριμένες παραχωρήσεις. Αντιθέτως, εκθέτει την ηγεσία του ΠΑΣΟΚ, γιατί αν αποδεχθεί την πρόταση, κινδυνεύει να εμφανιστεί ως συμπληρωματική δύναμη της Ν.Δ.

Τώρα που το ΠΑΣΟΚ την αποκλείει, καλείται να παρουσιάσει μια πειστική εναλλακτική κυβερνητική λύση, προφανώς μόνο με Τσίπρα. Ποιος όμως από τους σημερινούς ψηφοφόρους του ΠΑΣΟΚ θα δεχθεί μια τέτοια συνεργασία; Γι’ αυτό ο Ανδρουλάκης επιμένει να μιλάει για το όνειρο του «πρώτου κόμματος» με πρωθυπουργό τον ίδιο, ρισκάροντας να εκτεθεί βαριά.

Την ίδια στιγμή, ο πρωθυπουργός επιχειρεί να προστατεύσει τη δεξιά εκλογική του βάση, αλλά και την παρουσία της Ν.Δ. στο Κέντρο. Η Νέα Δημοκρατία του Μητσοτάκη δεν είναι απλώς ένα δεξιό κόμμα. Η εκλογική της κυριαρχία στηρίχθηκε στη συνύπαρξη της παραδοσιακής Δεξιάς με το φιλελεύθερο Κέντρο, μεταρρυθμιστικές δυνάμεις και τμήματα του εκσυγχρονιστικού ΠΑΣΟΚ.

Μην ξεχνάμε ότι η μεγάλη δύναμη του Μητσοτάκη σε επίπεδο υπουργών, στελεχών, αλλά και ψηφοφόρων είναι οι «Κυριακίστας». Παρά το άνοιγμα, όμως, στο Κέντρο, ένα μεγάλο μέρος των παραδοσιακών δεξιών ψηφοφόρων, αν και διαφωνεί, εξακολουθεί να εμπιστεύεται τη Ν.Δ. στην οικονομία, στην ασφάλεια και την εξωτερική πολιτική.

Μια στροφή προς τα δεξιά μπορεί να κοστίσει περισσότερους κεντρώους ψηφοφόρους από όσους θα επαναπατρίσει και η συνεργασία με κόμματα δεξιότερα της Ν.Δ. θα μπορούσε να διαταράξει την υπάρχουσα ισορροπία. Θα δημιουργούσε πιέσεις για μετατόπιση της κυβερνητικής ατζέντας σε ζητήματα που αποτελούν διαχωριστικές γραμμές για ένα σημαντικό μέρος του σημερινού εκλογικού της ακροατηρίου. Η πολιτική σκοπιμότητα και η κυβερνητική συμβατότητα δεν ταυτίζονται σχεδόν ποτέ με την ιδεολογική συγγένεια. (Για παράδειγμα, ο Τσίπρας το 2015 άδειασε και ΠΑΣΟΚ και Ποτάμι και πήγε με τον Καμμένο. Τυχαίο;).

Αντίθετα, το προηγούμενο της συγκυβέρνησης Σαμαρά – Βενιζέλου δείχνει ότι η συνεννόηση ιστορικών αντιπάλων είναι εφικτή, έστω και αν συνοδεύεται από πολιτικό κόστος.

Το πιο σημαντικό είναι ότι τα κόμματα της Δεξιάς αποτελούν άμεσους ανταγωνιστές της Ν.Δ. για το ίδιο εκλογικό ακροατήριο. Η συμμετοχή τους σε κυβέρνηση θα τους εξασφάλιζε θεσμική αναγνώριση, υπουργική παρουσία και δυνατότητα επιρροής στις αποφάσεις. Θα μπορούσαν, μάλιστα, να λειτουργούν ως εσωτερική αντιπολίτευση, αμφισβητώντας κάθε κυβερνητική πρωτοβουλία στα εθνικά, στο Μεταναστευτικό ή στα ζητήματα ταυτότητας.

Και να διεκδικούν, μέσα από την ίδια την κυβέρνηση, την εκπροσώπηση της «αυθεντικής Δεξιάς». Ενας μικρός εταίρος δεν είναι υποχρεωτικά εύκολος εταίρος. Μπορεί να διαθέτει λίγες έδρες, αλλά πολλές απαιτήσεις. Αυτό δεν σημαίνει ότι το ΠΑΣΟΚ θα ήταν λιγότερο απαιτητικό. Θα μπορούσε να θέσει πολύ δυσκολότερους όρους, ακόμη και ζήτημα πρωθυπουργίας.

Η διαφορά είναι ότι δεν ανταγωνίζεται τη Ν.Δ. για την ηγεμονία στον παραδοσιακό δεξιό χώρο.

Οποιος πιστεύει ότι ο Μητσοτάκης προετοιμάζει κατ’ ανάγκη μια συγκυβέρνηση, και μάλιστα με το ΠΑΣΟΚ, κάνει μεγάλο λάθος. Αντίθετα, χρησιμοποιεί τη συζήτηση για τις συνεργασίες προκειμένου να ενισχύσει την προοπτική να μη χρειαστεί κανέναν «συνεταίρο». Το «όχι» στα δεξιότερα κόμματα οριοθετεί την πολιτική του ταυτότητα, το «ναι» στο ΠΑΣΟΚ οριοθετεί τη δική του αντίληψη για την κυβερνητική ευθύνη. Ο συνδυασμός τους στηρίζει το επιχείρημα της αυτοδυναμίας.

Χρησιμοποιεί την προοπτική συνεργασίας με το ΠΑΣΟΚ για να ενισχύσει το επιχείρημα ότι δεν πρέπει να χρειαστεί συνεργασία. Δεν είναι βέβαιο ότι η στρατηγική Μητσοτάκη θα πετύχει, γιατί προϋποθέτει ότι η προεκλογική τακτική θα αποδειχθεί πιο αποτελεσματική από τη μετεκλογική ευελιξία. Τον Ιούνιο θα μάθουμε.