Δύο εβδομάδες μετά την προειδοποίηση της Κριστίν Λαγκάρντ προς τις αγορές ότι η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα κατευθύνεται προς αυξήσεις επιτοκίων, μια κίνηση τον Ιούνιο μοιάζει πλέον λιγότερο βέβαιη.
Καθώς οι τιμές του πετρελαίου δεν εκτινάχθηκαν όσο φοβούνταν πολλοί, δεν έχει καταγραφεί ακόμη ευρύτερη μετάδοση πληθωριστικών πιέσεων από την άνοδο του ενεργειακού κόστους, ενώ η οικονομία της Ευρωζώνης με τα 20 κράτη-μέλη παραμένει ουσιαστικά στάσιμη, οι αξιωματούχοι φαίνεται να αναθεωρούν τη στάση τους.
Ενώ προηγουμένως είχαν αφήσει να εννοηθεί ότι θα απαιτούνταν αυστηρότερη νομισματική πολιτική εκτός αν αποκλιμακώνονταν οι πληθωριστικές πιέσεις και τερματιζόταν η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, πλέον δηλώνουν ότι οι προοπτικές για τον πληθωρισμό θα πρέπει να επιδεινωθούν περαιτέρω ώστε να προχωρήσουν σε δράση, όπως αναφέρει το Bloomberg.
Πρόκειται για διαφοροποίηση από την απροσδόκητα σαφή δήλωση της Λαγκάρντ μετά την τελευταία συνεδρίαση της ΕΚΤ, όταν είχε πει ότι «γνωρίζω προς ποια κατεύθυνση κινούμαστε». Καθοριστικός παράγοντας για τη μεταβολή στάσης είναι η διαρκής αβεβαιότητα γύρω από την κατάσταση στο Ιράν — στοιχείο που έχει οδηγήσει και άλλες μεγάλες κεντρικές τράπεζες παγκοσμίως σε στάση αναμονής, ελπίζοντας ότι μια διπλωματική λύση στον πόλεμο θα μπορούσε να αποτρέψει την ανάγκη για επιθετικές αυξήσεις επιτοκίων.
«Μια αύξηση τον Ιούνιο παραμένει πιθανή και ίσως τελικά αποδειχθεί αναγκαία, όμως το ίδιο πιθανό είναι και το ενδεχόμενο διατήρησης των επιτοκίων στα τρέχοντα επίπεδα», δήλωσε ο Στέφαν Γκέρλαχ, επικεφαλής οικονομολόγος της EFG Bank και πρώην υποδιοικητής της Κεντρικής Τράπεζας της Ιρλανδίας. «Αυτή η επιλογή αξίζει πολύ πιο σοβαρή συζήτηση απ’ ό,τι επιτρέπει σήμερα η κυρίαρχη αντίληψη στις αγορές».
Τα τελευταία οικονομικά στοιχεία ενισχύουν την άποψη ότι η άνοδος του κόστους δανεισμού που προεξοφλούν οι αγορές δεν είναι αναπόφευκτη. Οι έρευνες δείχνουν ταχύτερο πληθωρισμό βραχυπρόθεσμα, ωστόσο οι προσδοκίες για τον μεσοπρόθεσμο και μακροπρόθεσμο ορίζοντα παραμένουν σταθερές. Παράλληλα, η αύξηση των μισθών φαίνεται να παραμένει υπό έλεγχο, με τις αποδοχές να κινούνται αρκετά χαμηλότερα από τα προηγούμενα υψηλά.
Μιλώντας την Τετάρτη, ο διοικητής της κεντρικής τράπεζας της Φινλανδίας Όλι Ρεν χαρακτήρισε τις πληθωριστικές προσδοκίες «ακόμη αγκυροβολημένες», ενώ περιέγραψε ως «καθησυχαστικές» τις εξελίξεις γύρω από τις μισθολογικές πιέσεις στην Ευρωζώνη.
Ακόμη και η Ιζαμπέλ Σνάμπελ, μέλος του Εκτελεστικού Συμβουλίου της ΕΚΤ και μία από τις πλέον «σκληρές» φωνές υπέρ αυστηρότερης πολιτικής, δήλωσε αυτόν τον μήνα ότι, παρότι ο κίνδυνος αυστηρότερης νομισματικής πολιτικής έχει αυξηθεί, αυτή θα απαιτηθεί μόνο «αν το σοκ των ενεργειακών τιμών διευρυνθεί».
Στο επίκεντρο βρίσκεται και η οικονομία της Ευρωζώνης, η οποία μόλις και μετά βίας κατέγραψε ανάπτυξη το πρώτο τρίμηνο, ενώ έκτοτε ο τομέας των υπηρεσιών παρουσιάζει σημαντική επιβράδυνση. Περαιτέρω αδυναμία θα μπορούσε να λειτουργήσει ως αντίβαρο στις ανοδικές πληθωριστικές πιέσεις και να αποτελέσει επιχείρημα υπέρ της διατήρησης των επιτοκίων.
Ο αντιπρόεδρος της ΕΚΤ, Λουίς ντε Γκίντος, ο οποίος αποχωρεί αυτόν τον μήνα, έχει καλέσει σε προσεκτική στάση επικαλούμενος τις επιπτώσεις στην ανάπτυξη, τις οποίες — όπως εκτιμά — «θα δούμε πολύ πιο καθαρά τις επόμενες εβδομάδες». Ο Γιάννης Στουρνάρας από την πλευρά του έχει χαρακτηρίσει τους φόβους ύφεσης «πραγματικούς και δικαιολογημένους».
«Ήδη βλέπουμε σημάδια αδυναμίας στην οικονομία», σημείωσε ο Ανατόλι Ανένκοφ, ανώτερος οικονομολόγος της Societe Generale. «Αυτό θα περιορίσει τις πληθωριστικές πιέσεις και θα μειώσει τον κίνδυνο δευτερογενών επιπτώσεων. Επομένως, η σύσφιξη της πολιτικής δεν θα πρέπει να θεωρείται δεδομένη».
Οι εκτιμήσεις της αγοράς
Για ορισμένους πάντως, οι αυξήσεις επιτοκίων παραμένουν στο τραπέζι. Οι traders στοιχηματίζουν σε τρεις αυξήσεις, ξεκινώντας από τον Ιούνιο, ενώ οι οικονομολόγοι που συμμετείχαν σε δημοσκόπηση του Bloomberg προβλέπουν αυξήσεις κατά 25 μονάδες βάσης τον Ιούνιο και τον Σεπτέμβριο.
Οι εκτιμήσεις αυτές φαίνεται να βασίζονται στις δηλώσεις «σκληρών» στελεχών της ΕΚΤ, όπως ο Γιοάχιμ Νάγκελ από τη Γερμανία, ο Μάρτιν Κόχερ από την Αυστρία και ο Πέτερ Καζίμιρ από τη Σλοβακία, οι οποίοι υποστηρίζουν ότι η αύξηση επιτοκίων στην επόμενη συνεδρίαση μπορεί να αποφευχθεί μόνο αν υπάρξουν θετικές εξελίξεις στο μέτωπο του πολέμου.
«Η πρόσφατη επικοινωνία της ΕΚΤ υποδηλώνει ότι μια αύξηση επιτοκίων είναι είτε αναπόφευκτη είτε το βασικό σενάριο, εκτός αν υπάρξει κάποια μεγάλη έκπληξη», δήλωσε ο Πολ Χόλινγκσγουορθ, επικεφαλής οικονομολόγος ανεπτυγμένων αγορών της BNP Paribas Markets 360. «Θα μπορούσαμε ακόμη και να δούμε συζήτηση για μεγαλύτερη αύξηση, αν υπάρξει νέα σημαντική άνοδος στις τιμές της ενέργειας».
Μια πιο επιθετική αύξηση πάντως θεωρείται απίθανη. Ο Νάγκελ απέρριψε σχετική ερώτηση λέγοντας χαρακτηριστικά «καλή προσπάθεια». Ωστόσο, οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής βρίσκονται αντιμέτωποι με ένα δύσκολο δίλημμα: να δείξουν αποφασιστικότητα αυξάνοντας τα επιτόκια, ρισκάροντας όμως να αναγκαστούν σύντομα να αλλάξουν πορεία, ή να περιμένουν περισσότερο και να βρεθούν αργότερα να κυνηγούν τις εξελίξεις.
Η Λαγκάρντ γνωρίζει καλά ότι η ΕΚΤ έχει κάνει και τα δύο λάθη στο παρελθόν. «Βρισκόμαστε διαρκώς ανάμεσα στον κίνδυνο να αντιδράσουμε υπερβολικά γρήγορα και στον κίνδυνο να αντιδράσουμε υπερβολικά αργά», δήλωσε την περασμένη εβδομάδα στην ισπανική τηλεόραση.
«Η κατάσταση στη Μέση Ανατολή είναι πιθανό να παραμείνει εξαιρετικά αβέβαιη για αρκετό διάστημα ακόμη», εκτίμησε η Κάθριν Νάις, επικεφαλής οικονομολόγος Ευρώπης της PGIM. «Κατά συνέπεια, η ΕΚΤ θα θελήσει να αποφύγει να εγκλωβιστεί σε μια συγκεκριμένη πορεία πολιτικής».
Διαβάστε ακόμη
Performance Technologies: «Σκανάρει» στόχους για εξαγορές σε ΑΙ και κυβερνοασφάλεια
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.