Στον 13ο όροφο του κτιρίου Berlaymont στις Βρυξέλλες, η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν έχει δημιουργήσει μια προεδρική δομή που ασκεί έλεγχο σε κάθε πτυχή των εργασιών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Η στενά δεμένη ομάδα των συμβούλων της ελέγχει τις καθημερινές λειτουργίες του εκτελεστικού οργάνου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς η φον ντερ Λάιεν παραγκωνίζει τους πάντες εκτός από τον στενό της κύκλο και διαχειρίζεται τον γιγαντιαίο αυτό οργανισμό. Ένα μεγάλο πρόβλημα είναι ότι αυτό αποδυναμώνει τη θέση της και σημαίνει λιγότερη εστίαση στις βασικές οικονομικές ευθύνες της. Ως αποτέλεσμα, η ευρύτερη εκστρατεία της για την αναβίωση του ευρωπαϊκού εγχειρήματος παραπαίει.
Οι εντάσεις, που σιγοβράζουν εδώ και χρόνια, αρχίζουν τώρα να ξεσπούν. Τον περασμένο μήνα, οι πρώην συνάδελφοί της στην κοινοβουλευτική ομάδα υπό την ηγεσία του συντηρητικού CDU ζήτησαν ελέγχους στην εξουσία της Επιτροπής σε μια κλειστή συνάντηση στο Βερολίνο, ενώ μια αντιπροσωπεία ανώτερων στελεχών του τεχνολογικού κλάδου της είπε ότι δεν κινείται αρκετά γρήγορα σε θέματα που έχουν σημασία για τις επιχειρήσεις.
Υπάρχει επίσης απογοήτευση μέσα στο τεράστιο κτίριο Berlaymont, όπου οι Επίτροποι αισθάνονται αποκλεισμένοι από σημαντικές αποφάσεις, ενώ η επικεφαλής τους και η ομάδα της αναλαμβάνουν την ηγεσία της Ε.Ε.
Άτομα που μίλησαν εμπιστευτικά στο Bloomberg και τα οποία γνωρίζουν πώς λειτουργεί το γραφείο της φον ντερ Λάιεν συνδέουν άμεσα το ηγετικό στυλ της προέδρου με τις ευρύτερες αδυναμίες που προκαλούν ανησυχία στα στελέχη.
Περιγράφουν μια αξιωματούχο που έχει εμμονή να αποδείξει ότι έχει τον έλεγχο, μια προσέγγιση που έχει αποξενώσει πολλούς συνεργάτες της.
«Η φον ντερ Λάιεν μπορεί να είναι η πιο ισχυρή πρόεδρος της Επιτροπής που γνώρισε ποτέ η ΕΕ», δήλωσε ο Μουτζτάμπα Ραχμάν, διευθύνων σύμβουλος για την Ευρώπη στην Eurasia Group και πρώην αξιωματούχος του Ηνωμένου Βασιλείου και της ΕΕ. «Όμως, παρατηρούμε έναν αυξανόμενο αριθμό λαθών από τη μικρή ομάδα των έμπιστων αλλά ‘υπερφορτωμένων’ αξιωματούχων της, καθώς και μια αυξανόμενη και πιο εχθρική αντίδραση από τις πρωτεύουσες της ΕΕ».
H φον ντερ Λάιεν έχει, κατά μία έννοια, γίνει το πρόσωπο της Ευρώπης. Καλωσορίζοντας ηγέτες όπως ο Γερμανός Φρίντριχ Μερτς, ο Γάλλος Εμανουέλ Μακρόν και η Ιταλίδα Τζόρτζια Μελόνι, ο Τραμπ είπε για τη φον ντερ Λάιεν: «Με όλες αυτές τις χώρες, δεν ξέρω, νομίζω ότι ίσως είστε πιο ισχυρή από όλους αυτούς σε αυτό το τραπέζι».
Εν τω μεταξύ, οι εταιρείες βλέπουν μια περιοχή με υποδεέστερες επιδόσεις, στριμωγμένη μεταξύ των ΗΠΑ και της Κίνας. Η Ευρώπη, για παράδειγμα, παραμένει πίσω από τους ομολόγους της όσον αφορά την αξιοποίηση της δύναμης της τεχνητής νοημοσύνης και την ανάπτυξη του τομέα των μικροτσίπ.
Τον περασμένο μήνα, ο Οικονομικός Διευθυντής της ASML Holding NV προέβη σε μια αυστηρή αξιολόγηση, σημειώνοντας ότι η εταιρεία, η πιο πολύτιμη της Ευρώπης, αντλεί μόνο το 1% των εσόδων της από την περιοχή: «Βρισκόμαστε εδώ στην Ευρώπη. Δεν μπορώ να σταματήσω να σας επισημαίνω ότι το 1% της EMEA αποτελεί σημαντικό προειδοποιητικό σήμα για τη βιομηχανία», δήλωσε στους μετόχους.
Ένα άλλο παράδειγμα ήταν ο χειρισμός της φον ντερ Λάιεν του μακροπρόθεσμου προϋπολογισμού της ΕΕ, ένα αμφιλεγόμενο θέμα που προκαλεί έντονη συζήτηση σχετικά με τις προτεραιότητες δαπανών και το ποιος πληρώνει τον λογαριασμό. Το σχέδιο δεν κοινοποιήθηκε στους Επιτρόπους μέχρι την τελευταία στιγμή. Οι χώρες της ΕΕ ήταν επίσης δυσαρεστημένες με την έλλειψη διαβούλευσης, παρόλο που η φον ντερ Λάιεν πρότεινε ένα σχέδιο δαπανών ρεκόρ σχεδόν 2 τρισεκατομμυρίων ευρώ.
Λίγες ώρες μετά την ανακοίνωση, το Βερολίνο απέρριψε δημοσίως το σχέδιο. Ο Μερτς ήταν ιδιαίτερα δυσαρεστημένος με την κίνηση για την επιβολή εταιρικών φόρων, η οποία ερχόταν σε αντίθεση με μια πρόσφατη υπόσχεση που είχε δώσει στις γερμανικές εταιρείες για μείωση των φόρων τους.
Βεβαίως, η Επιτροπή κινείται σε ένα ταραχώδες περιβάλλον, με τον Τραμπ να κάνει μια νέα απόπειρα κατάληψης της Γροιλανδίας και στη συνέχεια να διαταράσσει τον παγκόσμιο ενεργειακό εφοδιασμό με την επίθεσή του στο Ιράν. Αλλά αυτό αποκαλύπτει το επίκεντρο του προβλήματος για πολλούς από όσους συνεργάζονται στενά με την Επιτροπή: η πρόεδρος εμπλέκεται συνεχώς σε κάθε νέα κρίση, ακόμη και όταν αυτή βρίσκεται εκτός των αρμοδιοτήτων της, αντί να επικεντρώνεται στην εκπλήρωση της βασικής αποστολής της.
Η φον ντερ Λάιεν ανέλαβε την προεδρία της Επιτροπής τον Δεκέμβριο του 2019 και επανεξελέγη το 2024. Οι υποστηρικτές της λένε ότι έχει εμφυσήσει νέα εξουσία στη θέση, ενισχύοντας το ρόλο της ΕΕ στη διεθνή σκηνή.
Κάποιοι δεν έχουν πρόβλημα με το ηγετικό της στυλ, αρκεί να υπάρχουν αποτελέσματα. Αρκετοί αξιωματούχοι και διπλωμάτες της ΕΕ κατηγορούν τα κράτη-μέλη ότι εμποδίζουν τις προσπάθειες για την ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς, δίνοντας προτεραιότητα στα εθνικά τους συμφέροντα. Εν μέσω αυτού του πάρε-δώσε των κατηγοριών, η Γηραιά Ήπειρος κινδυνεύει να μείνει ακόμη πιο πίσω.
Για τις βιομηχανίες, ένα βασικό μέτρο για την φον ντερ Λάιεν θα είναι αν θα μπορέσει να υλοποιήσει τις μεγάλες ανακοινώσεις που έγιναν σε τομείς όπως τα κρίσιμα ορυκτά και τα μικροτσίπ. Παρακολουθούν επίσης στενά μια προγραμματισμένη αναθεώρηση του συστήματος εμπορίας εκπομπών άνθρακα της Ένωσης, το οποίο, όπως λένε, αποτελεί εμπόδιο για τις επιχειρήσεις.
Διαβάστε ακόμη
Μυτιληναίος: Η Ευρώπη κινδυνεύει από τη νέα ενεργειακή εξάρτηση και την απώλεια του ρωσικού αερίου
Ντάιμον (JPMorgan): Αν πέσει ο Στάρμερ κινδυνεύει επένδυση δισεκατομμυρίων στο Λονδίνο
Στιβ Μπλέιμ: 10 μαθήματα ζωής από τους μεγαλύτερους σταρ της ποπ
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.