Οι ροές πετρελαίου μέσω των Στενών του Ορμούζ ενδέχεται να ανακάμψουν μόνο έως το 70% των επιπέδων που καταγράφονταν πριν από τον πόλεμο, σύμφωνα με νέα ανάλυση της Goldman Sachs, η οποία υποστηρίζει ότι η κρίση επιτάχυνε μια μόνιμη αναδιάταξη των ενεργειακών διαδρομών στη Μέση Ανατολή.
Σε έκθεσή τους με τίτλο «Το 70% των προπολεμικών ροών στα Στενά του Ορμούζ ίσως γίνει το νέο 100%», οι αναλυτές της επενδυτικής τράπεζας με επικεφαλής τη Γιούλια Ζεστκόβα Γκρίγκσμπι εκτιμούν ότι η επαναφορά των εξαγωγών του Κόλπου σε επίπεδα αντίστοιχα με εκείνα πριν από τη σύγκρουση θα μπορούσε να επιτευχθεί ακόμη και αν οι διελεύσεις από το στρατηγικής σημασίας πέρασμα παραμείνουν αισθητά χαμηλότερες.
Όπως αναφέρουν, μια αύξηση κατά περίπου 13 εκατ. βαρέλια ημερησίως στις ροές μέσω των Στενών του Ορμούζ από τα σημερινά επίπεδα θα ήταν αρκετή για να οδηγήσει τις συνολικές εξαγωγές της περιοχής κοντά στα προπολεμικά επίπεδα. Η ανάκαμψη των αποστολών αναμένεται να ολοκληρωθεί έως το τέλος Ιουλίου, ενώ η παραγωγή των χωρών του Κόλπου εκτιμάται ότι θα έχει αποκατασταθεί πλήρως έως τον Οκτώβριο.
Πριν από το ξέσπασμα του πολέμου, περίπου 20 εκατ. βαρέλια πετρελαίου και πετρελαϊκών προϊόντων διέρχονταν καθημερινά από τα Στενά του Ορμούζ, σύμφωνα με στοιχεία του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας (IEA).
Οι εναλλακτικές διαδρομές αλλάζουν τον χάρτη
Η παγκόσμια αγορά πετρελαίου παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις στα Στενά του Ορμούζ μετά την υπογραφή της προσωρινής συμφωνίας μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, η οποία προβλέπει τον τερματισμό του πολέμου και την επαναλειτουργία της κρίσιμης θαλάσσιας οδού.
Κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης, οι μεταφορές αργού μέσω του περάσματος σχεδόν μηδενίστηκαν, καθώς η Τεχεράνη και η Ουάσιγκτον επέβαλαν παράλληλους αποκλεισμούς που περιόρισαν δραστικά την εμπορική ναυσιπλοΐα. Η εξέλιξη αυτή εκτόξευσε αρχικά τις τιμές του πετρελαίου, οι οποίες όμως έχουν υποχωρήσει μετά τη συμφωνία.
Την ίδια στιγμή, οι μεγάλοι παραγωγοί της περιοχής προσαρμόστηκαν γρήγορα. Η Σαουδική Αραβία αύξησε τη χρήση αγωγών που μεταφέρουν πετρέλαιο προς τις ακτές της Ερυθράς Θάλασσας, η Ομοσπονδία των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων αξιοποίησε περισσότερο τον αγωγό που οδηγεί στο λιμάνι της Φουτζέιρα εκτός των Στενών του Ορμούζ, ενώ το Ιράκ διοχέτευσε μεγαλύτερους όγκους προς το τουρκικό λιμάνι του Τζεϊχάν.
Σύμφωνα με την Goldman Sachs, οι ορατές ροές μέσω των Στενών του Ορμούζ ανέρχονται σήμερα σε περίπου 1,3 εκατ. βαρέλια ημερησίως, ενώ επιπλέον 1,6 εκατ. βαρέλια ημερησίως κινούνται μέσω του Κόλπου του Ομάν, μέρος των οποίων ενδέχεται να σχετίζεται με τις λεγόμενες «σκοτεινές» μεταφορές. Παράλληλα, περίπου 7,5 εκατ. βαρέλια ημερησίως διοχετεύονται μέσω του λιμανιού Γιανμπού στην Ερυθρά Θάλασσα, της Φουτζέιρα και του Τζεϊχάν.
Η… ζωή μετά τα Στενά του Ορμούζ
Η τράπεζα εκτιμά ότι η διαθεσιμότητα δεξαμενόπλοιων δεν θα αποτελέσει εμπόδιο στην αποκατάσταση των ροών. Υπολογίζει ότι περίπου 860 εκατ. βαρέλια διαθέσιμης χωρητικότητας βρίσκονται ήδη στην περιοχή των Στενών ή σε απόσταση έως πέντε ημερών πλεύσης. Παρ’ όλα αυτά, ορισμένοι πλοιοκτήτες εξακολουθούν να εμφανίζονται επιφυλακτικοί ως προς τη διέλευση από την περιοχή.
Η κρίση φαίνεται επίσης να επιταχύνει μακροπρόθεσμες επενδύσεις. Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα ανακοίνωσαν αυτόν τον μήνα ένα φιλόδοξο σχέδιο με στόχο τη σταδιακή εξάλειψη της εξάρτησής τους από τα Στενά του Ορμούζ, μέσω της επέκτασης των λιμανιών Ντίμπα, Φουτζέιρα και Χορ Φακάν στον Κόλπο του Ομάν, καθώς και της δημιουργίας νέων λιμενικών εγκαταστάσεων στην ίδια ακτογραμμή.
«Κινούμαστε προς μια εποχή μηδενικής εξάρτησης από τα Στενά του Ορμούζ, ανεξάρτητα από το αν θα παραμείνουν ανοικτά ή όχι», δήλωσε ο υπουργός Εξωτερικού Εμπορίου των ΗΑΕ, Θάνι Αλ Ζεγιούντι.
Αντίστοιχα, το Κουβέιτ εξετάζει εναλλακτικές λύσεις για τις εξαγωγές αργού πετρελαίου μέσω αγωγών. Η κρατική Kuwait Petroleum βρίσκεται σε συνομιλίες με τη Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα για την επέκταση των υφιστάμενων δικτύων μεταφοράς, ώστε να μπορούν να διαχειρίζονται και κουβεϊτιανά φορτία.
Η Goldman Sachs καταλήγει ότι ο πόλεμος μπορεί να τελειώνει, αλλά οι αλλαγές που προκάλεσε στις ενεργειακές υποδομές και στις εμπορικές διαδρομές της περιοχής ενδέχεται να αποδειχθούν μόνιμες. Το αποτέλεσμα είναι ότι η πλήρης επιστροφή στην προπολεμική εικόνα των Στενών του Ορμούζ ίσως να μην είναι πλέον ο βασικός στόχος των παραγωγών της Μέσης Ανατολής.
Διαβάστε ακόμη
Αυτό είναι το μέλλον του χρήματος
Τράπεζες: Νέα ώθηση από την αύξηση επιτοκίων (πίνακες)
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα