Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, επέμεινε την Τρίτη ότι δεν βρίσκονται σε εξέλιξη συνομιλίες με το Ιράν, αφήνοντας σε παρατεταμένη αβεβαιότητα τόσο τη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή όσο και το κρίσιμο ζήτημα του ελέγχου των Στενών του Ορμούζ.
Το μνημόνιο κατανόησης που υπέγραψαν ΗΠΑ και Ιράν τον Ιούνιο, προκειμένου να εξασφαλιστεί ένα περιθώριο 60 ημερών για τη διαπραγμάτευση μιας μόνιμης ειρηνευτικής συμφωνίας, έληξε χωρίς να υπάρξει συμφωνία για παράτασή του. Το πλαίσιο είχε παραβιαστεί επανειλημμένα και από τις δύο πλευρές κατά τη διάρκεια της ισχύος του.
«Δεν διεξάγονται ούτε έχουν προγραμματιστεί συνομιλίες ή συζητήσεις με την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν», ανέφερε ο Τραμπ σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Η εξέλιξη αφήνει άλυτο το ζήτημα του Ορμούζ, όπου η ναυσιπλοΐα παραμένει εξαιρετικά περιορισμένη και Ουάσιγκτον και Τεχεράνη εξακολουθούν να διαφωνούν ριζικά για το καθεστώς διαχείρισης της στρατηγικής θαλάσσιας οδού.
Τα ΗΑΕ διακόπτουν τις συναλλαγές με το Ιράν
Την ίδια ώρα, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα ανακοίνωσαν ότι διακόπτουν μέχρι νεωτέρας τις εμπορικές συναλλαγές και τις χρηματοπιστωτικές σχέσεις με το Ιράν, επικαλούμενα «περιφερειακές κλιμακώσεις που υπονομεύουν την περιφερειακή και διεθνή ειρήνη και ασφάλεια».
Η απόφαση ήρθε μετά την ανακοίνωση των ΗΑΕ ότι το Ιράν εκτόξευσε δύο βαλλιστικούς πυραύλους προς την επικράτειά τους, στην πρώτη επιβεβαιωμένη, σύμφωνα με το Άμπου Ντάμπι, ιρανική επίθεση εναντίον της χώρας από τον Μάιο.
Κατά το υπουργείο Άμυνας των ΗΑΕ, οι δύο πύραυλοι είχαν ως στόχο θαλάσσια κυκλοφορία, αλλά κατέπεσαν στη θάλασσα, με μόνο τον έναν να φθάνει στα ύδατα της χώρας. Η Τεχεράνη είχε το τελευταίο διάστημα πραγματοποιήσει επίσης επιθέσεις εναντίον πλοίων που συνδέονται με τα Εμιράτα.
Ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαΐλ Μπαγαΐ διέψευσε, πάντως, ότι το Ιράν εκτόξευσε πύραυλο προς τα ΗΑΕ.
Πάνω από τα 91 δολάρια το Brent
Η νέα επιδείνωση του κλίματος διατηρεί την πίεση στις αγορές ενέργειας. Το Brent παρέμενε πάνω από τα 91 δολάρια το βαρέλι, καθώς περιορίζονται οι προσδοκίες για ταχεία αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας στο Ορμούζ, από όπου πριν από τον πόλεμο διερχόταν περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου.
Η κίνηση των πλοίων παραμένει πολύ χαμηλότερα από τα προπολεμικά επίπεδα, εν μέσω επανειλημμένων επιθέσεων. Την Τρίτη, οι βρετανικές αρχές ανακοίνωσαν ότι πλοίο που εξερχόταν από τα Στενά επλήγη από βλήμα, προκαλώντας ζημιές στο μηχανοστάσιο και τον τραυματισμό μέλους του πληρώματος.
Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο συζήτησε το ζήτημα της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας με τον σύμβουλο εθνικής ασφάλειας των ΗΑΕ.
Οι όροι της Τεχεράνης για το Ορμούζ
Ο Μοχάμαντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ, επικεφαλής διαπραγματευτής του Ιράν με τις ΗΠΑ, δήλωσε σε βουλευτές ότι το Ορμούζ δεν πρόκειται να ανοίξει πλήρως εάν η Ουάσιγκτον δεν άρει τον αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών, δεν αποδεσμεύσει παγωμένα ιρανικά περιουσιακά στοιχεία, δεν καταργήσει τις κυρώσεις στο πετρέλαιο και δεν τερματίσει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις, όπως, σύμφωνα με την Τεχεράνη, είχε συμφωνηθεί τον Ιούνιο.
Ο Τραμπ, από την άλλη πλευρά, απαιτεί από το Ιράν να εγκαταλείψει την προσπάθεια επιβολής τελών στα πλοία που διέρχονται από το Στενό. Η Τεχεράνη υποστηρίζει ότι θα διαχειρίζεται την κυκλοφορία από κοινού με το Ομάν.
Ο Αμερικανός Πρόεδρος υποστήριξε ότι το Ορμούζ είναι «ανοικτό και λειτουργεί», επικαλούμενος τον αμερικανικό ναυτικό αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών, παρά το γεγονός ότι τα στοιχεία για τη ναυσιπλοΐα δείχνουν σημαντικά περιορισμένη κίνηση.
Ισχυρίστηκε επίσης ότι «όλες οι θαλάσσιες νάρκες έχουν απομακρυνθεί ή πυροδοτηθεί». Ευρωπαίοι αξιωματούχοι εμφανίζονται επιφυλακτικοί απέναντι σε αυτή τη δήλωση, δεδομένου ότι η εκκαθάριση ναρκών είναι ιδιαίτερα χρονοβόρα διαδικασία, ενώ η σχεδιαζόμενη ευρωπαϊκή αποστολή δεν έχει ακόμη αρχίσει.
Αντικρουόμενα μηνύματα από την Ουάσιγκτον
Οι δηλώσεις Τραμπ ανέδειξαν για ακόμη μία φορά τα αντικρουόμενα μηνύματα που εκπέμπει η αμερικανική κυβέρνηση.
Ο Τζάρεντ Κούσνερ, ο οποίος έχει ενεργό ρόλο στις διπλωματικές προσπάθειες, δήλωσε την ίδια ημέρα στο Fox News ότι συνεχίζονται επαφές με «διαφορετικά τμήματα της ιρανικής κυβέρνησης».
«Δεν υπάρχει πραγματικά μεγάλη εμπιστοσύνη μεταξύ Αμερικής και Ιράν, έπειτα από τόσα χρόνια χωρίς σχέσεις και διάλογο», ανέφερε. «Όμως έχουμε πολύ θετικές και ενεργές συνομιλίες».
Σύμφωνα με τον Τραμπ, ωστόσο, οι συνομιλίες αυτές έχουν πλέον σταματήσει. Την ίδια στιγμή, δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι το Ιράν είναι διατεθειμένο να υποχωρήσει.
«Βρισκόμαστε σε αυτό που αποκαλώ οικονομικό πόλεμο φθοράς, για να δούμε ποιος μπορεί να αντέξει περισσότερο και ποιος μπορεί να αναγκάσει την άλλη πλευρά να κάνει παραχωρήσεις», δήλωσε στο Bloomberg Television ο Μαρκ Κάνσιαν, ανώτερος σύμβουλος του Center for Strategic and International Studies.
Το αδιέξοδο για τον Τραμπ
Ο πόλεμος άρχισε στις 28 Φεβρουαρίου με τα αμερικανοϊσραηλινά πλήγματα κατά του Ιράν και στη συνέχεια εξαπλώθηκε στην ευρύτερη περιοχή. Ο Τραμπ υποστηρίζει ότι πρωταρχικός στόχος του είναι να εμποδίσει την Τεχεράνη να αποκτήσει πυρηνικό όπλο, κάτι που οι Ιρανοί αξιωματούχοι αρνούνται ότι επιδιώκουν.
Ο Αμερικανός Πρόεδρος έχει επαναφέρει επίσης την ιδέα να ανακηρυχθεί το Ορμούζ αμερικανική επικράτεια, επιμένοντας ότι οι ΗΠΑ έχουν τον πλήρη έλεγχο του Στενού – θέση που έρχεται σε ευθεία σύγκρουση με την Τεχεράνη.
Παράλληλα, Ιράν και Ομάν διαπραγματεύονται συμφωνία για τη διαχείριση του Ορμούζ χωρίς τη συμμετοχή των ΗΠΑ. Ο Τραμπ επανέλαβε μάλιστα την απειλή στρατιωτικής δράσης κατά του Ομάν εάν η χώρα σταθεί εμπόδιο στις αμερικανικές προσπάθειες για το άνοιγμα του Στενού.
Η συνέχιση του πολέμου έχει αυξήσει τις τιμές της βενζίνης και έχει προκαλέσει εντεινόμενες αντιδράσεις στο εσωτερικό των ΗΠΑ, δημιουργώντας πολιτικό κίνδυνο για τους Ρεπουμπλικανούς ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών του Νοεμβρίου.
Η κυβέρνηση Τραμπ προαναγγέλλει νέα οικονομική πίεση στην Τεχεράνη, παρότι το Ιράν βρίσκεται εδώ και δεκαετίες αντιμέτωπο με κυρώσεις. Ο πόλεμος έχει πλήξει την παραγωγική του δυναμικότητα, έχει περιορίσει τις εξαγωγές αργού και έχει οδηγήσει τον πληθωρισμό σε πολύ υψηλότερα επίπεδα.
Ο Τζέικ Σάλιβαν, πρώην σύμβουλος εθνικής ασφάλειας του Τζο Μπάιντεν, εκτίμησε ότι ο Τραμπ βρίσκεται πλέον αντιμέτωπος με δύο δυσμενείς επιλογές: είτε να συνεχίσει τον πόλεμο επωμιζόμενος το αυξανόμενο οικονομικό κόστος είτε να αποδεχθεί μια ιδιαίτερα δυσμενή συμφωνία, καθώς το Ιράν αυξάνει το τίμημα που ζητεί για το άνοιγμα του Ορμούζ.
Διαβάστε επίσης
Ελον Μασκ: Από τα βιβλία στα δισεκατομμύρια – Η συνήθεια που καθόρισε την πορεία προς την κορυφή
Μύκονος: Ποια ακίνητα βγαίνουν στο σφυρί το επόμενο διάστημα (pics)
Ρεύμα: Στα 160 ευρώ η τιμή της μεγαβατώρας με… ρελάνς από το φυσικό αέριο (pics)
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ