Όταν ο πρωθυπουργός της Ισπανίας Πέδρο Σάντσεθ κατάφερε να ανατρέψει τα αρνητικά δημοσκοπικά δεδομένα και να διατηρηθεί στην εξουσία το 2023, είχε στο πλευρό του έναν κρίσιμο σύμμαχο: τον πρώην σοσιαλιστή πρωθυπουργό Χοσέ Λουίς Ροντρίγκεθ Θαπατέρο.
Τρία χρόνια αργότερα, όμως, οι δικαστικές περιπέτειες του Θαπατέρο απειλούν να εξελιχθούν σε σοβαρό πολιτικό πρόβλημα για τον Σάντσεθ ενόψει των επόμενων εκλογών.
Ο πρώην πρωθυπουργός κατονομάστηκε την περασμένη εβδομάδα ως ύποπτος σε έρευνα διαφθοράς του Εθνικού Δικαστηρίου της Ισπανίας, μια εξέλιξη που προκάλεσε έντονη αναστάτωση στους κόλπους των Σοσιαλιστών, σύμφωνα με κορυφαία στελέχη του κόμματος.
Από «ηθική πυξίδα» σε πολιτικό βάρος
Στα 15 χρόνια που μεσολάβησαν από την αποχώρησή του από την πρώτη γραμμή της πολιτικής, ο Θαπατέρο είχε μετατραπεί σε εμβληματική φυσιογνωμία της ισπανικής κεντροαριστεράς. Για πολλούς Σοσιαλιστές θεωρούνταν «ηθική πυξίδα» του κόμματος. Πλέον, ωστόσο, κινδυνεύει να εξελιχθεί σε εκλογικό βαρίδι.
Αν και δεν έχει απαγγελθεί κατηγορία εις βάρος του και ο ίδιος αρνείται κάθε παρανομία, η σκιά πάνω από το όνομά του κλονίζει την ήδη εύθραυστη πολιτική συμμαχία που έχει κρατήσει τον Σάντσεθ στην εξουσία επί οκτώ χρόνια.
Χωρίς εγκεκριμένο προϋπολογισμό από τις τελευταίες εκλογές, με διαδοχικές υποθέσεις διαφθοράς και συμμάχους να απομακρύνονται, οι πιέσεις προς τον Σάντσεθ αυξάνονται. Το Βασκικό Εθνικιστικό Κόμμα ζήτησε πρόωρες εκλογές ώστε να υπάρξει «επανεκκίνηση» στην ισπανική πολιτική σκηνή, ενώ ανάλογη θέση υιοθέτησε και ο Συνασπισμός των Κανάριων Νήσων.
«Θα ήταν ανεύθυνο να συνεχιστεί αυτή η κατάσταση πέρα από το 2026 χωρίς κατεύθυνση, χωρίς προϋπολογισμό, χωρίς σταθερή πλειοψηφία και με μια ατζέντα που έχει μπλεχτεί στα δικαστήρια», δήλωσε ο επικεφαλής των Βάσκων εθνικιστών, Αϊτόρ Εστεμπάν.
Η υπόθεση των 53 εκατ. ευρώ
Ο 65χρονος Θαπατέρο, που κυβέρνησε την Ισπανία από το 2004 έως το 2011, είναι ο πρώτος πρώην πρωθυπουργός της χώρας που κατονομάζεται ως ύποπτος σε ποινική έρευνα.
Σύμφωνα με δικαστική απόφαση που δημοσιοποιήθηκε την περασμένη εβδομάδα, ο δικαστής τον κατηγορεί ότι συμμετείχε σε «κύκλωμα άσκησης επιρροής» με στόχο τη διαμόρφωση κυβερνητικής πολιτικής, το ξέπλυμα χρήματος και την «απόκτηση οικονομικών ωφελημάτων» για τον ίδιο, τις δύο κόρες του και άλλα πρόσωπα.
Η υπόθεση συνδέεται με το 2020, όταν η μικρή αεροπορική εταιρεία Plus Ultra, η οποία διατηρούσε δεσμούς με τη Βενεζουέλα, έλαβε κρατικό δάνειο 53 εκατ. ευρώ για να αντιμετωπίσει τις συνέπειες της πανδημίας Covid-19.
Ο οικονομολόγος του London School of Economics, Λουίς Γκαρικάνο, που είχε καταθέσει σχετική καταγγελία ως ευρωβουλευτής της αντιπολίτευσης, υποστήριξε ότι η εταιρεία «δεν ήταν στρατηγικής σημασίας» και χαρακτήρισε το δάνειο δυσανάλογο σε σχέση με το μέγεθος της εταιρείας.
Σύμφωνα με τον δικαστή, ο Θαπατέρο βοήθησε στην εξασφάλιση της κρατικής διάσωσης με αντάλλαγμα παράνομες πληρωμές σχεδόν 2 εκατ. ευρώ. Παράλληλα, συνδέθηκε με διεθνείς συναλλαγές πετρελαίου, χρυσού και μετοχών που αφορούσαν αντισυμβαλλόμενους στη Βενεζουέλα, την Κίνα και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Ο πρώην πρωθυπουργός έχει κληθεί να καταθέσει στις 2 Ιουνίου, ενώ το δικαστήριο έχει διατάξει έρευνες στο γραφείο του και πάγωμα ορισμένων τραπεζικών λογαριασμών του.
Το πολιτικό κόστος για τον Σάντσεθ
Αρχικά, σύμφωνα με κομματικά στελέχη, ο Σάντσεθ ζήτησε από τους συνεργάτες του να υπερασπιστούν τον Θαπατέρο, ενώ εκπρόσωποι των Σοσιαλιστών κατηγόρησαν τον δικαστή για πολιτικά κίνητρα. Ο ίδιος ο Ισπανός πρωθυπουργός δήλωσε ότι υπάρχει «πλήρης σεβασμός στο τεκμήριο αθωότητας» και δεσμεύθηκε για συνεργασία με τη Δικαιοσύνη.
Ωστόσο, μετά τη δημοσιοποίηση των λεπτομερειών της υπόθεσης, κυβερνητικά στελέχη υιοθέτησαν σαφώς πιο προσεκτική στάση. Παρότι πολλοί στους Σοσιαλιστές θεωρούν ότι η έρευνα δεν θα οδηγήσει τελικά σε αποδείξεις, άλλοι αρχίζουν να εξετάζουν το ενδεχόμενο ο Θαπατέρο να εμπλέκεται πραγματικά.
Η πολιτική κληρονομιά του Θαπατέρο παραμένει πάντως ισχυρή στην Ισπανία. Κατά τη διάρκεια της επταετούς θητείας του προώθησε τον γάμο ομοφύλων, μέτρα κατά της βίας εις βάρος των γυναικών και συνέβαλε στον τερματισμό της ένοπλης δράσης της βασκικής τρομοκρατικής οργάνωσης ETA.
Παράλληλα, υπήρξε στενός συνομιλητής της Βενεζουέλας και υποστηρικτής στενότερων σχέσεων με την Κίνα — μια προσέγγιση που έχει επίσης υιοθετήσει ο Σάντσεθ εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η ισπανική αντιπολίτευση συχνά τον περιγράφει ως «άτυπο υπουργό Εξωτερικών» της χώρας.
Διαβάστε ακόμη
Xclusiv Shipbroking: Το Ελ Νίνιο φέρνει ισχυρό ανοδικό κύκλο στη ναυλαγορά ξηρού φορτίου (tweet)
Carlyle: Οι αγορές πετρελαίου πλησιάζουν τα ελάχιστα λειτουργικά επίπεδα σε Ασία και Ευρώπη
Συντάξεις: Το νέο ψηφιακό σύστημα του ΕΦΚΑ επιταχύνει τις απονομές και μειώνει τις καθυστερήσεις
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.