Στο πρώτο οργανωμένο βήμα για να εξετάσει εάν θα προχωρήσει σε πυρηνικό πρόγραμμα περνά η Ελλάδα, με τη συγκρότηση διυπουργικής επιτροπής και τεχνικής ομάδας που θα αξιολογήσουν τις προϋποθέσεις ενός τέτοιου εγχειρήματος.
Μετά το πράσινο φως του Υπουργικού Συμβουλίου τον Ιούλιο, σύμφωνα με αρμόδιες πηγές του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, η σχετική πράξη βρίσκεται στο τελικό στάδιο επεξεργασίας πριν από την υπογραφή, ώστε να αρχίσει η ουσιαστική εξέταση του φακέλου.
Στη διυπουργική επιτροπή, με πρόεδρο τον υφυπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας Νίκο Τσάφο, προβλέπεται να συμμετέχουν, μεταξύ άλλων, τα υπουργεία Εξωτερικών, Εθνικής Άμυνας, Ανάπτυξης και Υγείας. Η πλήρης σύνθεση θα αποτυπωθεί στη σχετική απόφαση με τον σχεδιασμό να προβλέπει ευρεία κυβερνητική εκπροσώπηση, καθώς ένα ενδεχόμενο πυρηνικό πρόγραμμα θα δημιουργούσε υποχρεώσεις σε πολλούς τομείς της δημόσιας διοίκησης.
Παράλληλα, η τεχνική ομάδα θα αναλάβει την επιστημονική και επιχειρησιακή επεξεργασία, από την αξιολόγηση των τεχνολογιών μέχρι τα πιθανά μοντέλα υλοποίησης.
Το ερώτημα που καλείται να απαντήσει η διαδικασία είναι εάν η πυρηνική ενέργεια αποτελεί επιλογή που η χώρα θέλει και μπορεί να ακολουθήσει, υπό ποιους όρους και με ποιες απαιτήσεις. Στο τραπέζι θα μπουν η ασφάλεια των εγκαταστάσεων, η διαχείριση των αποβλήτων, το κόστος, η ωριμότητα των διαθέσιμων τεχνολογιών και η θεσμική προετοιμασία που θα χρειαζόταν για την υλοποίηση ενός προγράμματος.
Κατά τις ίδιες πηγές, αυτή η πρώτη αξιολόγηση εκτιμάται ότι θα απαιτούσε 12–18 μήνες, χωρίς να συνυπολογίζεται η αβεβαιότητα του εκλογικού κύκλου. Η ολοκλήρωση εισήγησης πριν από τις εκλογές θεωρείται δύσκολη, ενώ αποφεύγεται η διατύπωση δεσμευτικού χρονοδιαγράμματος.
Η πρώτη απόφαση
Η κυβερνητική κατεύθυνση, όπως την περιγράφουν πηγές του ΥΠΕΝ, είναι να εξεταστεί σοβαρά και σε βάθος η πυρηνική επιλογή. Απόφαση πάντως για την κατασκευή μονάδας δεν έχει ληφθεί. Η διερεύνηση θα πρέπει να καταλήξει σε τεκμηριωμένη απάντηση για τη σκοπιμότητα ενός τέτοιου εγχειρήματος και τις προϋποθέσεις που θα το καθιστούσαν εφικτό.
Ο σχεδιασμός διακρίνει τρεις διαδοχικές φάσεις. Η πρώτη ολοκληρώνεται με την απόφαση για το εάν η χώρα επιθυμεί να αναπτύξει πυρηνικό πρόγραμμα. Εφόσον η απάντηση είναι θετική, ακολουθεί η φάση του σχεδιασμού και της ωρίμανσης, ώστε να καταστεί δυνατή η σύναψη συμφωνιών για την κατασκευή. Η τρίτη αφορά τη λειτουργία.
Ωστόσο, ακόμη και για να απαντηθεί το αρχικό «ναι» ή «όχι», θα πρέπει να υπάρχει επαρκής εικόνα για το πώς θα μπορούσε να προχωρήσει ο σχεδιασμός. Γι’ αυτό η εξέταση θα επεκταθεί από τα τεχνικά χαρακτηριστικά των μονάδων έως τις ανάγκες στελέχωσης των αρμόδιων αρχών και τα πιθανά επενδυτικά σχήματα.
Σημαντικό μέρος της προετοιμασίας αφορά και την ενημέρωση της υπόλοιπης κυβέρνησης. Κάθε υπουργείο θα πρέπει να γνωρίζει ποιες αρμοδιότητες θα αναλάμβανε, τι υποδομές και ανθρώπινο δυναμικό θα χρειαζόταν και ποιες προσαρμογές θα απαιτούνταν στο πεδίο ευθύνης του.
Σεισμικότητα και απόβλητα
Στις πρώτες προτεραιότητες της τεχνικής εργασίας εντάσσονται τα ερωτήματα που βρίσκονται στον πυρήνα της δημόσιας συζήτησης: τι σημαίνει κατασκευή πυρηνικής εγκατάστασης σε μια σεισμογενή χώρα, πώς αντιμετωπίζεται ο κίνδυνος ατυχήματος και ποιες είναι οι απαιτήσεις διαχείρισης των πυρηνικών αποβλήτων.
Σε αυτό το στάδιο, το βάρος θα πέσει στη συγκέντρωση και αξιολόγηση της διαθέσιμης βιβλιογραφίας και της διεθνούς εμπειρίας. Στόχος είναι να διαμορφωθεί μια τεκμηριωμένη βάση ενημέρωσης της κυβέρνησης και των πολιτών, ώστε η συζήτηση να στηριχθεί σε επιστημονικά δεδομένα.
Στο ΥΠΕΝ εκτιμούν ότι υπάρχει ήδη αξιόλογη τεχνογνωσία στη χώρα, στον Δημόκριτο και στα πανεπιστήμια, η οποία μπορεί να αξιοποιηθεί πιο συστηματικά. Η ενεργοποίηση αυτού του επιστημονικού δυναμικού θεωρείται κρίσιμη τόσο για την επεξεργασία των τεχνικών ζητημάτων όσο και για τη διεξαγωγή ενός ουσιαστικού δημόσιου διαλόγου.
Τεχνολογίες και προμηθευτές
Ένα δεύτερο πεδίο εργασίας αφορά την καταγραφή των διαθέσιμων τεχνολογιών και των εταιρειών που τις αναπτύσσουν. Στη συζήτηση περιλαμβάνονται οι μικροί αρθρωτοί αντιδραστήρες, γνωστοί ως SMRs, χωρίς να έχει επιλεγεί συγκεκριμένη τεχνολογική λύση.
Οι αρμόδιες πηγές αναφέρονται σε τεχνολογίες και προμηθευτές από τις ΗΠΑ, τον Καναδά, τη Γαλλία και τη Βρετανία. Η αξιολόγηση θα εξετάσει τι προσφέρει κάθε εταιρεία, ποια είναι τα πλεονεκτήματα και οι περιορισμοί της πρότασής της και, κυρίως, ποια είναι η πραγματική τεχνολογική της ωριμότητα.
Ιδιαίτερο βάρος θα έχει το κατά πόσο κάθε λύση έχει εφαρμοστεί, πού και με ποια εμπειρία. Η καταγραφή αυτή θα συνδυαστεί με την οικονομικοτεχνική εξέταση, προκειμένου να αποσαφηνιστεί εάν και υπό ποιες συνθήκες μια πυρηνική επένδυση θα είχε νόημα για την Ελλάδα.
Ποιος θα αναλάμβανε το εγχείρημα
Ανοιχτό παραμένει και το επιχειρηματικό μοντέλο. Η επιτροπή θα εξετάσει διαφορετικές διεθνείς προσεγγίσεις, από την ανάληψη της επένδυσης από έναν μεγάλο ενεργειακό όμιλο έως σχήματα στα οποία το κράτος υποστηρίζει τη βιωσιμότητα του έργου μέσω μακροχρόνιων συμβάσεων αγοράς της παραγόμενης ενέργειας.
Η αξιολόγηση αυτών των επιλογών αποτελεί μέρος της διερεύνησης, καθώς δεν έχει προσδιοριστεί φορέας υλοποίησης. Το ζητούμενο θα είναι να αποσαφηνιστούν οι ρόλοι του κράτους και των επενδυτών και να εξεταστεί ποιο μοντέλο θα μπορούσε να ανταποκριθεί στις ελληνικές συνθήκες.
Αντίστοιχα, θα πρέπει να εξεταστούν οι ανάγκες ενίσχυσης της Ελληνικής Επιτροπής Ατομικής Ενέργειας και ο ρόλος της ΡΑΑΕΥ. Η θεσμική και εποπτική προετοιμασία αποτελεί μέρος της συνολικής αξιολόγησης, καθώς η ανάπτυξη ενός πυρηνικού προγράμματος προϋποθέτει εξειδικευμένο προσωπικό και επαρκή διοικητική ικανότητα.
Διαβάστε ακόμη
METLEN: Συστήνει holding υποδομών που θα εισαχθεί στο Χρηματιστήριο
Στεγαστικό πακέτο 2027: Φθηνά δάνεια, ανοιχτά σπίτια και ακριβότερη «πόρτα» για τους ξένους
Αφορολόγητο κληρονομιάς: Το αόρατο πλεονέκτημα
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.