Ο κίνδυνος ενός νέου κύματος ανατιμήσεων επιστρέφει στην ελληνική οικονομία, καθώς η ενεργειακή ακρίβεια απειλεί να συμπαρασύρει το κόστος παραγωγής, μεταφορών και βασικών αγαθών. Με τον χειμώνα να πλησιάζει, οι υψηλές τιμές στο πετρέλαιο, το φυσικό αέριο και την ηλεκτρική ενέργεια δημιουργούν ένα ιδιαίτερα δύσκολο περιβάλλον για νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
Η πίεση γίνεται ήδη αισθητή σε κλάδους με αυξημένη ενεργειακή κατανάλωση, ενώ οι διεθνείς γεωπολιτικές εντάσεις περιορίζουν τις προσδοκίες για ουσιαστική αποκλιμάκωση.
Το πρόβλημα αποκτά μεγαλύτερες διαστάσεις επειδή οι ανατιμήσεις δεν περιορίζονται στους λογαριασμούς ενέργειας. Το ακριβότερο καύσιμο μεταφέρεται στα μεταφορικά, στην παραγωγή και τελικά στις τιμές των προϊόντων, δημιουργώντας τον κίνδυνο νέων πληθωριστικών πιέσεων.
Οι φούρνοι εκπέμπουν SOS για το ενεργειακό κόστος
Χαρακτηριστική της κατάστασης είναι η κινητοποίηση της Ομοσπονδίας Αρτοποιών, η οποία ζήτησε με επιστολή προς τον πρωθυπουργό την άμεση χορήγηση έκτακτης επιδότησης για την ηλεκτρική ενέργεια και την ηλεκτρική ισχύ.
Οι επαγγελματίες προειδοποίησαν ότι, χωρίς ουσιαστική στήριξη, αρκετές επιχειρήσεις κινδυνεύουν με οριστικό κλείσιμο.
Η αρτοποιία συγκαταλέγεται στους πλέον ενεργοβόρους κλάδους, καθώς η λειτουργία των φούρνων απαιτεί σημαντικές ποσότητες ηλεκτρικής ενέργειας, ενώ πρόσθετες επιβαρύνσεις προκύπτουν από τις πρώτες ύλες και τις μεταφορές.
Τα στοιχεία που παρουσίασε ο κλάδος αποτύπωσαν τη συνεχιζόμενη πίεση. Η μεσοσταθμική τιμή αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας είχε διαμορφωθεί στα 155,083 ευρώ/MWh τον Αύγουστο, προτού αυξηθεί στα 187,567 ευρώ/MWh τον Σεπτέμβριο.
Για τον Οκτώβριο, οι εκτιμήσεις έκαναν λόγο για πιθανή υπέρβαση των 190 ευρώ ανά μεγαβατώρα.
Ρεύμα: Οι μεγάλες διακυμάνσεις στην ελληνική αγορά
Παρά τη μικρή ημερήσια υποχώρηση, οι τιμές ηλεκτρικής ενέργειας παρέμειναν ιδιαίτερα υψηλές.
Την Τετάρτη 21 Οκτωβρίου, η χονδρεμπορική τιμή διαμορφώθηκε στα 240,56 ευρώ/MWh, μειωμένη κατά 3% σε σχέση με την προηγούμενη ημέρα, όταν είχε φτάσει τα 247,82 ευρώ/MWh.
Η μεταβλητότητα ήταν έντονη, με τις ωριαίες τιμές να κυμαίνονται μεταξύ 121,44 και 335,30 ευρώ/MWh.
Στο μείγμα ηλεκτροπαραγωγής, το φυσικό αέριο κατείχε μερίδιο 41%, έναντι 39,3% των ανανεώσιμων πηγών, 7,4% του λιγνίτη, 8,8% των εισαγωγών και 2% των υδροηλεκτρικών.
Η Ελλάδα κινήθηκε κοντά στην Ιταλία, όπου η τιμή έφτασε τα 240,51 ευρώ/MWh, και χαμηλότερα από την Ουγγαρία και τη Βουλγαρία, με 252,42 και 245,14 ευρώ/MWh αντίστοιχα.
Αντίθετα, χαμηλότερες τιμές εμφανίστηκαν στην Ισπανία, με 139,73 ευρώ/MWh, και στη Φινλανδία, με μόλις 36,07 ευρώ/MWh.
Η εικόνα ανέδειξε τις σημαντικές αποκλίσεις μεταξύ των ευρωπαϊκών αγορών, αλλά και την εξάρτηση της ελληνικής ηλεκτροπαραγωγής από τις τιμές του φυσικού αερίου.
Το φυσικό αέριο και ο φόβος για τον χειμώνα
Στην ευρωπαϊκή αγορά αερίου, η πρόσφατη αποκλιμάκωση δεν εξάλειψε τις ανησυχίες.
Τα συμβόλαια Νοεμβρίου στον ολλανδικό κόμβο TTF υποχώρησαν στα 86,25 ευρώ/MWh, ενώ εκείνα του Δεκεμβρίου διαμορφώθηκαν στα 86,24 ευρώ/MWh.
Είχε προηγηθεί άνοδος έως τα 90,24 ευρώ/MWh, επίπεδο που είχε να καταγραφεί από τα τέλη του 2022.
Η ανησυχία ενισχύθηκε από τα σχετικά χαμηλά αποθέματα. Οι ευρωπαϊκές εγκαταστάσεις αποθήκευσης ήταν γεμάτες περίπου κατά 75%, ενώ στη Γερμανία το αντίστοιχο ποσοστό βρισκόταν λίγο πάνω από το 61%.
Η πιθανότητα αυξημένης ζήτησης λόγω χαμηλών θερμοκρασιών, σε συνδυασμό με τον ανταγωνισμό της Ασίας για φορτία LNG, διατήρησε ανοιχτό το ενδεχόμενο νέων ανατιμήσεων.
Πρόσθετη αβεβαιότητα δημιούργησαν οι διαταραχές στις ενεργειακές μεταφορές από τη Μέση Ανατολή και οι κίνδυνοι γύρω από τα Στενά του Ορμούζ.
Πετρέλαιο πάνω από τα 110 δολάρια – Η ελληνική επιβάρυνση
Ανάλογη πίεση καταγράφηκε και στην αγορά πετρελαίου, με το Brent να ξεπερνά τα 110 δολάρια το βαρέλι και τη μηνιαία άνοδο να υπερβαίνει το 11%.
Στην Ελλάδα, οι υψηλές διεθνείς τιμές είχαν ήδη αποτυπωθεί στα πρατήρια.
Στις 19 Οκτωβρίου, η μέση τιμή της αμόλυβδης 95 οκτανίων έφτασε τα 2,191 ευρώ το λίτρο, του diesel κίνησης τα 2,126 ευρώ, ενώ το πετρέλαιο θέρμανσης διαμορφώθηκε στα 1,563 ευρώ.
Οι επιβαρύνσεις αφορούν τόσο τις οικογενειακές μετακινήσεις και τη θέρμανση όσο και το κόστος εφοδιασμού της αγοράς.
Με τις προοπτικές ομαλοποίησης των διεθνών αγορών να παραμένουν αβέβαιες, η ενέργεια εξελίσσεται ξανά σε καθοριστικό παράγοντα για την αγοραστική δύναμη και την ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας.
Και όσο οι υψηλές τιμές διατηρούνται, τόσο μεγαλώνει ο κίνδυνος η ενεργειακή ακρίβεια να μετατραπεί σε ένα νέο, ευρύτερο κύμα ανατιμήσεων.
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.