Περισσότεροι από 1,5 δισεκατομμύρια άνθρωποι σε όλο τον κόσμο βρέθηκαν αντιμέτωποι με επίπεδα ζέστης που θεωρούνται επικίνδυνα κατά τη διάρκεια του φετινού καλοκαιριού, αποτυπώνοντας την ολοένα εντονότερη επίδραση της κλιματικής αλλαγής στην καθημερινότητα δισεκατομμυρίων ανθρώπων.
Η Ευρώπη βρέθηκε στο επίκεντρο του φαινομένου. Σχεδόν εννέα στους δέκα Ευρωπαίους εκτέθηκαν σε τουλάχιστον έναν μήνα επικίνδυνων θερμοκρασιών από τον Ιούνιο έως τον Αύγουστο του 2026, με την ήπειρο να καταγράφει τις μεγαλύτερες θερμοκρασιακές αποκλίσεις παγκοσμίως.
Ως «επικίνδυνη ζέστη» ορίζονται οι ημέρες κατά τις οποίες η θερμοκρασία ξεπερνά το 90% των αντίστοιχων τιμών που θεωρούνταν συνήθεις για μια περιοχή και συγκεκριμένη εποχή κατά την περίοδο 1991-2020. Από αυτό το επίπεδο και πάνω, οι κίνδυνοι για την ανθρώπινη υγεία αυξάνονται σημαντικά.
Η εικόνα δεν περιορίζεται στην Ευρώπη. Σε 203 χώρες, ο μέσος άνθρωπος βίωσε τουλάχιστον 30 ημέρες επικίνδυνης ζέστης μέσα στο καλοκαίρι, ενώ σε 54 χώρες το τρίμηνο Ιουνίου-Αυγούστου ήταν το θερμότερο που έχει καταγραφεί. Μάλιστα, επτά από τις δέκα χώρες με τις μεγαλύτερες θερμοκρασιακές αποκλίσεις βρίσκονται στην Ευρώπη.
Στην κορυφή βρέθηκε η Γαλλία, με τη μέση θερμοκρασία να διαμορφώνεται 3,5 βαθμούς Κελσίου πάνω από τα ιστορικά επίπεδα.
Η Ευρώπη αντιμέτωπη με μια νέα πραγματικότητα
Το φετινό ευρωπαϊκό καλοκαίρι εντάσσεται σε μια ευρύτερη παγκόσμια τάση. Οι υψηλές θερμοκρασίες, τα παρατεταμένα κύματα καύσωνα και οι ολοένα συχνότερες ακραίες καιρικές συνθήκες αποτελούν πλέον μέρος μιας μεταβαλλόμενης κλιματικής πραγματικότητας.
Ο Σάιμον Στιλ, εκτελεστικός γραμματέας της Σύμβασης-Πλαισίου των Ηνωμένων Εθνών για την Κλιματική Αλλαγή, υποστηρίζει ότι τα στοιχεία αποτυπώνουν το αυξανόμενο κόστος της κλιματικής κρίσης, την οποία συνδέει με τη συνεχιζόμενη εξάρτηση από τον άνθρακα, το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η απάντηση βρίσκεται στην επιτάχυνση της μετάβασης από τα ορυκτά καύσιμα σε καθαρές μορφές ενέργειας, οι οποίες μπορούν να προσφέρουν μεγαλύτερη ενεργειακή ασφάλεια και χαμηλότερο κόστος.
Μπορεί η καθαρή ενέργεια να περιορίσει τη ζέστη;
Το ερώτημα αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία καθώς οι εκτιμήσεις για την πορεία της παγκόσμιας θερμοκρασίας γίνονται ολοένα πιο ανησυχητικές.
Ο ΟΗΕ έχει προειδοποιήσει ότι ο στόχος της συγκράτησης της υπερθέρμανσης κάτω από τον 1,5°C σε σχέση με τα προβιομηχανικά επίπεδα δεν θεωρείται πλέον εφικτός. Το όριο αυτό είχε συμφωνηθεί από σχεδόν 200 χώρες στο πλαίσιο της Συμφωνίας του Παρισιού το 2015.
Τα σενάρια που εξετάζονται πλέον προβλέπουν άνοδο της θερμοκρασίας κατά τουλάχιστον 1,8°C, ακόμη και στο ευνοϊκότερο σενάριο, ενώ σε άλλες περιπτώσεις η αύξηση αναμένεται να ξεπεράσει τους 2°C.
Σε αυτό το περιβάλλον, η στρατηγική που προβάλλεται είναι η επίτευξη μιας περιορισμένης και όσο το δυνατόν συντομότερης υπέρβασης του ορίου, με την ενεργειακή μετάβαση να αποτελεί βασικό εργαλείο.
Οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας παρήγαγαν το 2025 σχεδόν 34% της παγκόσμιας ηλεκτρικής ενέργειας. Για να περιοριστεί όμως η διάρκεια και η έκταση της υπέρβασης της θερμοκρασίας, το ποσοστό αυτό θα πρέπει να αυξηθεί σημαντικά, φτάνοντας περίπου στο 60%-70% έως το 2030.
Η εικόνα του φετινού καλοκαιριού δείχνει έτσι ότι η κλιματική αλλαγή δεν αποτελεί πλέον μόνο μια μακροπρόθεσμη περιβαλλοντική απειλή. Η επικίνδυνη ζέστη μετατρέπεται ήδη σε άμεσο παράγοντα που επηρεάζει την υγεία, την οικονομία και την καθημερινότητα εκατοντάδων εκατομμυρίων ανθρώπων.
Διαβάστε περισσότερα στο euronews
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.