Η έντονη αναθέρμανση της δραστηριότητας στα ναυπηγεία έχει επαναφέρει στο προσκήνιο τον διαχρονικό φόβο της υπερπροσφοράς στη ναυλαγορά δεξαμενόπλοιων. Οι προβλέψεις για μαζικές παραδόσεις το 2026 και το 2027 προκαλούν εύλογα ερωτήματα, καθώς θυμίζουν προηγούμενους κύκλους υπερβολικής ανάπτυξης. Ωστόσο, σύμφωνα με την ανάλυση της Xclusiv Shipbrokers, η εικόνα είναι πιο σύνθετη. Η επερχόμενη «φουρνιά» πλοίων φαίνεται σε μεγάλο βαθμό να αντικαθιστά γηρασμένο τονάζ και όχι να προσθέτει καθαρή χωρητικότητα. Το πραγματικό στοίχημα μετατίθεται μετά το 2028 και εστιάζει κυρίως στον κλάδο των VLCC.

Η επιτάχυνση των νέων παραγγελιών δεξαμενόπλοιων φέρνει ξανά στο τραπέζι τη συζήτηση περί υπερπροσφοράς, ειδικά καθώς οι παραδόσεις αναμένεται να αυξηθούν απότομα τα επόμενα δύο χρόνια. Μόνο το 2026 και το 2027 προβλέπεται να προστεθούν στον ενεργό στόλο περίπου 342 και 368 πλοία αντίστοιχα, τα υψηλότερα ετήσια επίπεδα από το 2009, όταν 406 δεξαμενόπλοια είχαν εισέλθει στην αγορά στο απόγειο του τελευταίου μεγάλου κύκλου προσφοράς.

Σε πρώτη ανάγνωση, οι αριθμοί αυτοί μοιάζουν ανησυχητικοί. Η ιστορική μνήμη της ναυτιλίας είναι γεμάτη από παραδείγματα όπου η υπερβολική αισιοδοξία στις παραγγελίες οδήγησε σε πολυετείς περιόδους πίεσης ναύλων. Όμως, όπως επισημαίνει η Xclusiv Shipbrokers, μια βαθύτερη ματιά στα δεδομένα αποκαλύπτει ότι ο κίνδυνος δεν είναι τόσο μονοδιάστατος όσο υποδηλώνουν οι τίτλοι.

Αναλύοντας τις παραδόσεις πλοίων σε κυλιόμενη τετραετία από το 2008, η περίοδος 2025–2028 αναδεικνύεται ως μία από τις ισχυρότερες των τελευταίων δύο δεκαετιών για βασικές κατηγορίες δεξαμενόπλοιων. Τα MR2, Aframax/LR2 και Suezmax αναμένεται να καταγράψουν τα υψηλότερα επίπεδα εισροών από την περίοδο 2008–2011, επιβεβαιώνοντας ότι η δυναμική των νέων κατασκευών έχει επιστρέψει.

Ωστόσο, η κλίμακα αυτής της ανάπτυξης παραμένει σαφώς χαμηλότερη από τα ιστορικά υψηλά του προηγούμενου super-cycle. Οι παραδόσεις MR2 για το 2025–2028 εκτιμώνται περίπου 14% χαμηλότερες από τα επίπεδα του 2008–2011, ενώ τα Aframax/LR2 υπολείπονται κατά περίπου 6% του ιστορικού τους μέγιστου. Τα Suezmax αποτελούν την εξαίρεση, καθώς οι παραδόσεις τους αναμένεται να προσεγγίσουν τα παλαιότερα ρεκόρ, σηματοδοτώντας μια πιο έντονη ανάκαμψη του συγκεκριμένου segment.

Στα VLCC, η κορύφωση των παραδόσεων μετατίθεται χρονικά, με το παράθυρο 2026–2029 να ξεχωρίζει. Παρ’ όλα αυτά, ακόμη και εκεί, οι προβλέψεις δείχνουν ότι οι παραδόσεις θα παραμείνουν αισθητά χαμηλότερες από το super-cycle 2019–2022, στοιχείο που περιορίζει τον φόβο επανάληψης των πρόσφατων υπερβολών.

Κομβικό ρόλο στην αξιολόγηση του κινδύνου παίζει η ηλικιακή κατανομή του παγκόσμιου στόλου. Σύμφωνα με την Xclusiv Shipbrokers, το 2028, έτος με περιορισμένη διαθεσιμότητα στα ναυπηγεία, η εισερχόμενη χωρητικότητα φαίνεται σε μεγάλο βαθμό να έχει χαρακτήρα αντικατάστασης.

Στα MR2, Aframax/LR2 και Suezmax, η ομάδα πλοίων ηλικίας 0–5 ετών, που περιλαμβάνει τις παραδόσεις του 2024–2025 και όσες έχουν προγραμματιστεί για τα επόμενα δύο χρόνια, ισοδυναμεί ή και υπερβαίνει τον στόλο άνω των 21 ετών. Οι δείκτες αντικατάστασης διαμορφώνονται στο 106%, 100% και 110% αντίστοιχα, ακόμη και με τη συντηρητική υπόθεση μηδενικών διαλύσεων. Το στοιχείο αυτό ενισχύει την άποψη ότι οι νέες παραδόσεις λειτουργούν κυρίως ως «ανανέωση» και όχι ως καθαρή αύξηση της προσφοράς.

Αντίθετα, τα VLCC ξεχωρίζουν και πάλι. Με λόγο αντικατάστασης γύρω στο 81%, η επερχόμενη χωρητικότητα δεν καλύπτει πλήρως το γηρασμένο τονάζ, αφήνοντας περιθώριο για επιπλέον παραγγελίες χωρίς άμεσο κίνδυνο υπερπροσφοράς, τουλάχιστον βραχυπρόθεσμα.

Η άνοδος των νέων παραγγελιών δεξαμενόπλοιων δεν συνιστά, προς το παρόν, συστημική απειλή για την ισορροπία της αγοράς.

Μέχρι το 2028, η ανάπτυξη του στόλου εμφανίζεται πειθαρχημένη και σε μεγάλο βαθμό προσανατολισμένη στην αντικατάσταση παλαιών πλοίων. Η πραγματική δοκιμασία θα έρθει μετά από αυτό το χρονικό ορόσημο, ιδίως στον κλάδο των VLCC, όπου οι αποφάσεις παραγγελιών των επόμενων 12 έως 24 μηνών θα κρίνουν αν η αγορά θα διατηρήσει την ισορροπία της ή αν θα αρχίσει να συσσωρεύεται πλεονάζουσα χωρητικότητα.

Διαβάστε ακόμη

ΠΑΣΟΚ: H «διεύρυνση» φέρνει αναταράξεις – Το προφίλ των μεταγραφών

Οι προθεσμίες του Φεβρουαρίου που κρίνουν φόρους, ελαφρύνσεις και πρόστιμα

Hyrox: Από το γυμναστήριο σε παγκόσμιο φαινόμενο

Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα