Τουλάχιστον στα 500 εκατ. ευρώ αναμένεται να κλειδώσει η ευρωπαϊκή χρηματοδότηση για τη στήριξη των αγροτών, προκειμένου να ανταπεξέλθουν στην κρίση των λιπασμάτων, ενώ δεν αποκλείεται το τελικό ποσό του πακέτου στήριξης να φτάσει το 1,5 δισ. ευρώ, αν συνυπολογιστούν και οι εθνικοί πόροι που μπορεί να διαθέσει το κάθε κράτος – μέλος.
Το ποσό που θα λάβει η Ελλάδα από τα 500 εκατ. ευρώ, παραμένει ακόμη άγνωστο, αν και σε κάθε μοιρασιά ευρωπαϊκών πόρων τη μερίδα του λέοντος παίρνουν η Γαλλία, Γερμανία, Ιταλία, Ισπανία και Πολωνία.
Σύμφωνα με τα όσα ανακοίνωσε χθες ο Ευρωπαίος Επίτροπος Προϋπολογισμού, Πιότρ Σεραφίν, η Κομισιόν κατέθεσε έκτακτη τροποποίηση του προϋπολογισμού της ΕΕ, με στόχο την ενίσχυση του γεωργικού αποθεματικού της ΚΑΠ, διαθέτοντας επιπλέον 300 εκατ. ευρώ για τη στήριξη των αγροτών.
Τα κονδύλια θα κατευθυνθούν σε «στοχευμένη και έκτακτη στήριξη προς τους γεωργούς που επηρεάζονται από τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή και το αυξημένο κόστος των λιπασμάτων».
Παράλληλα, οι υπηρεσίες της Επιτροπής εξετάζουν τα διαθέσιμα κεφάλαια που εξακολουθούν να υπάρχουν στο αποθεματικό κρίσεων για το τρέχον έτος, τα οποία εκτιμάται ότι ξεπερνούν τα 200 εκατ. ευρώ. Εφόσον επιβεβαιωθεί η εκτίμηση αυτή, το συνολικό πακέτο στήριξης θα μπορούσε να υπερβεί τα 500 εκατ. ευρώ.
Η πρόσθετη χρηματοδότηση είχε προαναγγελθεί στις 19 Μαΐου στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού Action Plan για τα λιπάσματα και αναμένεται να ενταχθεί επίσημα σε δέσμη στοχευμένων τροποποιήσεων της ΚΑΠ, οι οποίες θα πρέπει να εγκριθούν τόσο από το Ευρωκοινοβούλιο όσο και από τα κράτη-μέλη.
Στο πλαίσιο των νέων παρεμβάσεων, οι Βρυξέλλες σχεδιάζουν επίσης τη δημιουργία ενός προσωρινού μηχανισμού ρευστότητας, ο οποίος θα επιτρέψει στα κράτη-μέλη να αναπροσαρμόσουν τα στρατηγικά σχέδια της ΚΑΠ και να αντισταθμίσουν μέρος του αυξημένου κόστους λιπασμάτων που προκαλεί η κρίση.
Οι νέες ρυθμίσεις ευελιξίας θα περιλαμβάνουν ακόμη τη δυνατότητα προκαταβολικών πληρωμών προς τους δικαιούχους, καθώς και κίνητρα για τη χρήση χωνεμένου υπολείμματος βιοαποβλήτων (digestate).
Επιπλέον, τα 500 εκατ. ευρώ που προϋπολογίζονται από την ΕΕ, μπορούν να συμπληρωθούν από τα κράτη-μέλη έως και 200%, φέρνοντας ενδεχομένως τον συνολικό προϋπολογισμό στα 1,5 δισ. ευρώ.
Να σημειωθεί, ότι αύριο Παρασκευή 12 Ιουνίου η Κομισιόν θα προχωρήσει σε εξειδίκευση του Action Plan για τα λιπάσματα.
”Πολλοί αγρότες σκέφτονται να μην καλλιεργήσουν φέτος”
Σε χθεσινή του τηλεοπτική συνέντευξη στο Euronews, ο Ευρωπαίος Επίτροπος Γεωργίας και Τροφίμων, Κριστόφ Χάνσεν, υπογράμμισε ότι χωρίς μακροπρόθεσμες λύσεις για τη διασφάλιση των προμηθειών λιπασμάτων, η Ευρωπαϊκή Ένωση θα αντιμετωπίσει έλλειψη τροφίμων.
Πρόσθεσε ακόμα, ότι πολλοί αγρότες σε όλη την Ευρώπη σκέφτονται να μην καλλιεργήσουν φέτος, επειδή η παραγωγή έχει γίνει πολύ δαπανηρή και δεν μπορούν να μετακυλήσουν εύκολα τα κόστη, καθώς ανταγωνίζονται.
«Η κρίση λιπασμάτων είχε ήδη ξεκινήσει πριν από την κρίση στη Μέση Ανατολή», σημείωσε, υπενθυμίζοντας ότι οι τιμές των λιπασμάτων αυξήθηκαν κατά 60% μεταξύ 2020 και 2024 λόγω της ενεργειακής κρίσης που προκάλεσε η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία.
«Τώρα έχουμε δύο διαδοχικές κρίσεις, και θα ξαναεμφανιστεί αν δεν διασφαλίσουμε έναν πιο σταθερό και αξιόπιστο κύκλο παραγωγής και διαθεσιμότητας».
Ο Χάνσεν εξήγησε ότι το τρέχον πρόβλημα των ελλείψεων λιπασμάτων και της εκτόξευσης κόστους οφείλεται στην εξάρτηση της Ευρώπης από εισαγόμενη ενέργεια και λιπάσματα, με την παραγωγή, ιδίως του αζωτούχου λιπάσματος, να βασίζεται σχεδόν αποκλειστικά στο φυσικό αέριο.
Ταυτόχρονα, το 40–45% των λιπασμάτων που χρησιμοποιούν τα κράτη-μέλη εισάγεται από τρίτες χώρες, αφήνοντας τους αγρότες εκτεθειμένους σε διακυμάνσεις των διεθνών αγορών και γεωπολιτικά σοκ.
”Ναι μεν, αλλά” από τις αγροτικές οργανώσεις
Παρότι η χθεσινή ανακοίνωση της Κομισιόν χαρακτηρίστηκε από την Copa Cogega (τη μεγαλύτερη οργάνωση αγροτών και συνεταιρισμών στην ΕΕ) ως ‘‘θετικό βήμα”, τονίζεται ότι το ποσό των 500 εκατ. ευρώ, όταν κατανεμηθεί στους εκατομμύρια Ευρωπαίους αγρότες που πλήττονται, θα αποδειχθεί ανεπαρκές για την κάλυψη των πρόσθετων εξόδων, που προκαλεί η εκτόξευση των τιμών των λιπασμάτων.
Επιπλέον, σημειώνεται ότι η εφαρμογή του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Προσαρμογής Άνθρακα στα λιπάσματα (CBAM) – του οποίου το κόστος επωμίζονται αποκλειστικά οι αγρότες – εκτιμάται από την Copa-Cogeca σε 820 εκατ. ευρώ μόνο για το 2026.
Το τέλος αυτό θα παραμείνει και θα αυξηθεί ακόμα και μετά την αποκλιμάκωση της κρίσης στα Στενά του Ορμούζ. Παρά ταύτα, αναφέρεται, η Επιτροπή επέλεξε να μην αναστείλει τον μηχανισμό, παρά την πιθανότητα άμεσης ανακούφισης των Ευρωπαίων αγροτών.
Τα 500 εκατ. ευρώ θα διοχετευθούν μέσω του αποθεματικού κρίσεων της ΚΑΠ, το οποίο όμως δεν αποτελεί ειδικό ταμείο στήριξης λιπασμάτων, αλλά εργαλείο για την αντιμετώπιση ενός ευρέος φάσματος κρίσεων που μπορεί να πλήξουν την αγροτική παραγωγή σε εθνικό ή περιφερειακό επίπεδο.
Προστίθεται ακόμα, ότι η δυνατότητα των κρατών-μελών να συμπληρώσουν αυτή τη στήριξη σε εθνικό επίπεδο πρέπει να εκτιμηθεί με προσοχή, καθώς δεν υπάρχει καμία εγγύηση ότι όλες οι κυβερνήσεις θα διαθέτουν τον δημοσιονομικό χώρο ή τη βούληση να κινητοποιήσουν πρόσθετους πόρους, ιδιαίτερα σε μια περίοδο πίεσης των δημόσιων οικονομικών σε μεγάλο μέρος της ΕΕ, καταλήγει η Copa Cogeca σε ανακοίνωσή της.
Aπό την πλευρά της, η ιταλική αγροτική οργάνωση Confagricoltura, εξέφρασε την ελπίδα της για μια γρήγορη έγκριση του μέτρου από το Ευρωκοινοβούλιο προσθέτοντας ότι ο κλάδος «πνίγεται από το αυξανόμενο κόστος».
Επιδότηση 15% για τα λιπάσματα: Πότε ανοίγει η πλατφόρμα
Περνώντας στα μέτρα που ήδη έχουν ανακοινωθεί από την Ελλάδα, η πλατφόρμα της ΑΑΔΕ για τη στήριξη στα λιπάσματα, εκτιμάται ότι θα ανοίξει μέσα στις επόμενες ημέρες, προκειμένου να ξεκινήσουν μέσα στον μήνα οι πρώτες πληρωμές, βάση του χρονοδιαγράμματος του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων.
Όπως είχε αναφερθεί στα πλαίσια της κοινής συνέντευξης τύπου του Διοικητή της ΑΑΔΕ, Γιώργου Πιτσιλή, με τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Μαργαρίτη Σχοινά τον προηγούμενο μήνα, μέσα στον Ιούνιο είναι προγραμματισμένη η πρώτη πληρωμή, που αφορά τα τιμολόγια του Μαρτίου και του Απριλίου.
Ωστόσο, δεδομένου ότι πλησιάζουμε στο μέσο του μήνα, χωρίς να έχει ανοίξει η πλατφόρμα, δεν αποκλείεται να πάει πίσω και η ημερομηνία της πληρωμής.
Με βάση τον προγραμματισμό θα ακολουθήσουν ακόμα δύο πληρωμές, η μία στα μέσα Ιουλίου για τα τιμολόγια Μαΐου και Ιουνίου και η άλλη στα μέσα Σεπτεμβρίου για τα τιμολόγια Ιουλίου και Αυγούστου.
Διαβάστε ακόμη
Φοροαπαλλαγές: Τα δικαιολογητικά που πρέπει να προσκομίσουν οι φορολογούμενοι στην Εφορία
Aπώλειες $62 δισ. κατέγραψαν οι εταιρείες διαχείρισης ψηφιακών περιουσιακών στοιχείων (πίνακες)
Αγορά εργασίας: Πώς τα φάρμακα για την παχυσαρκία επηρεάζουν την απασχόληση και την παραγωγικότητα
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.