Βρέχει κονδύλια ΕΣΠΑ μέσα στο καλοκαίρι

Του Δημήτρη Μαρκόπουλου

Σε προεκλογικούς ρυθμούς κινείται πλέον το υπουργείο Οικονομίας και Ανταγωνιστικότητας, το οποίο προ ημερών άνοιξε μονομιάς τέσσερις νέες δράσεις του επιχειρησιακού προγράμματος 2014-2020. Πρόκειται για προγράμματα που παρέμεναν εδώ και καιρό στα συρτάρια της γραφειοκρατίας του υπουργείου και τώρα ανοίγουν προφανώς κάτω από την πολιτική ανάγκη που προκύπτει και υπακούοντας στον προεκλογικό σχεδιασμό που ούτως ή άλλως η κυβέρνηση έχει.

Συγκεκριμένα, κατόπιν εντολών του αρμόδιου αναπληρωτή υπουργού Οικονομίας και Ανάπτυξης Αλέξη Χαρίτση προχωρούν άμεσα οι δράσεις «Ανοικτά Κέντρα Εμπορίου», «Ψηφιακό Βήμα» και «Ψηφιακό Αλμα», καθώς και αντίστοιχες για τη μικρή λιανική. Πρόκειται για προγράμματα που είχαν παγώσει αλλά πλέον θα πέσουν στην αγορά επιδιώκοντας να κινήσουν καταστάσεις, να χρηματοδοτήσουν και να μεταφέρουν μια εικόνα αισιοδοξίας, προφανώς για μικροκομματικούς λόγους ή υπό το πρίσμα ενός σαφώς πολιτικού σχεδίου.

Η δράση που θα σχολιαστεί έντονα είναι αυτή των «Ανοικτών Κέντρων Εμπορίου».

Πρόκειται για χρήματα του Επιχειρησιακού Προγράμματος Ανταγωνιστικότητας Επιχειρηματικότητας και Καινοτομίας (ΕΠΑνΕΚ) που στοχεύουν στην ενίσχυση και τόνωση της οικονομικής δραστηριότητας η οποία αναπτύσσεται σε εμπορικές περιοχές και ειδικότερα σε όσες διαθέτουν σημαντικούς πολιτιστικούς πόρους και τουριστική δυναμική. Βασική προϋπόθεση συμμετοχής στη δράση είναι η συνεργασία μεταξύ φορέων της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και των οικείων Εμπορικών Συλλόγων / Επιμελητηρίων. Κάθε σχήμα θα υλοποιήσει ένα σύνολο συνεκτικών και αλληλένδετων παρεμβάσεων με στόχο την αναβάθμιση της λειτουργικότητας και της αισθητικής παρέμβασης της περιοχής και την οργάνωση της οικονομικής δραστηριότητας που αναπτύσσεται εντός της περιοχής αυτής, με υιοθέτηση και χρήση έξυπνων εφαρμογών. Κύκλοι της αγοράς αναφέρονται σε μια θετική ομολογουμένως δράση που θα διαχύσει πόρους και θα τονώσει την εμπορική δραστηριότητα σχετικά άμεσα, με συνολικό προϋπολογισμό 50 εκατ. ευρώ και την ένταση της ενίσχυσης να ανέρχεται στο 100%. Θα πρέπει να τονίσουμε ότι ο μέγιστος προϋπολογισμός των υποβαλλόμενων προτάσεων δεν πρέπει να ξεπερνάει τα 1,9 εκατ. ευρώ, με 1,5 εκατ. ανά περίπτωση να πηγαίνει στους δήμους και τα υπόλοιπα 400.000 ευρώ στους εμπορικούς συλλόγους και τα επιμελητήρια, αν και ακούγεται ότι ο προϋπολογισμός είναι μικρός για την έκταση που απαιτείται.

Στη διαβούλευση αυτής της δράσης μείζονα ρόλο έπαιξε, σύμφωνα με πηγές μας, ο πρόεδρος του Εμπορικού και Βιομηχανικού Επιμελητηρίου Αθηνών (ΕΒΕΑ) και της Κεντρικής Ενωσης Επιμελητηρίων Ελλάδος (ΚΕΕΕ) Κωνσταντίνος Μίχαλος, ενώ γίνεται κατανοητό ότι μια μεγάλη ομάδα δήμων στο παρά πέντε των αυτοδιοικητικών εκλογών θα ενισχυθεί με σημαντικά ποσά και θα καταφέρει να επιδείξει έργο που δεν προϋπήρχε. Παράλληλα, και οι εμπορικοί σύλλογοι ανά την επικράτεια θα βρεθούν με φρέσκο χρήμα στα χέρια, γεγονός που, όπως και να ‘χει, αλλάζει τη διάθεση, αν προκύψουν εθνικές αυτή τη φορά κάλπες. Η δράση συγχρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) της Ευρωπαϊκής Ενωσης και από εθνικούς πόρους, ενώ η σπουδή της προσπάθειας φαίνεται από το γεγονός ότι η έναρξη υποβολών γίνεται από τις 29 Ιουνίου έως και τις 24 Σεπτεμβρίου, περίοδο δηλαδή που σημαίνει πολλά.

Η νέα δράση «Ψηφιακό Βήμα», που επίσης βγήκε τις προηγούμενες ημέρες στον αέρα, στοχεύει με τη σειρά της στην ψηφιακή αναβάθμιση των πολύ μικρών, μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων. Το «Ψηφιακό Βήμα» αφορά ποσό 50 εκατ. ευρώ για το σύνολο των περιφερειών της χώρας, με δικαιούχους της δράσης να είναι υφιστάμενες πολύ μικρές, μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις οι οποίες πριν από την ημερομηνία ηλεκτρονικής υποβολής της αίτησης χρηματοδότησης έχουν κλείσει τουλάχιστον δύο πλήρεις διαχειριστικές χρήσεις και τηρούν βιβλία Β’ και Γ’ κατηγορίας μέχρι τις 31/12/2017. Τα επενδυτικά σχέδια θα κινηθούν από 5.000 έως 50.000 ευρώ και θα επιδοτείται το 50% των επιλέξιμων δαπανών.
Βέβαια αυτή η δράση φαίνεται να μπάζει και να έχει σχεδιαστεί εντελώς βιαστικά και σαφώς υπό μικροκομματικό πρίσμα. Δεν είναι τυχαίο ότι υπάρχει μεγάλη γκρίνια από την αγορά διότι για να χρηματοδοτηθεί μια εταιρεία απαιτείται να εμφανίζει την τελευταία τριετία, τουλάχιστον, ένα θετικό αποτέλεσμα προ φόρων, τόκων και αποσβέσεων, κάτι δύσκολο αν δούμε την κατάσταση της οικονομίας. Πολλοί είναι εκείνοι που αναφέρονται σε δράση που δεν θα κατορθώσει να συγκινήσει τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις παρότι χρηματοδοτεί προσλήψεις προσωπικού, προμήθεια νέων μηχανημάτων και λοιπού εξοπλισμού ή λογισμικού, δημιουργία eshop κ.ά. Επίσης, υπάρχουν ενστάσεις γιατί όλες αυτές οι δράσεις μιλάνε για εξασφάλιση θέσεων εργασίας με εξαρτημένη σχέση εργασίας και όχι και free lancers. Ακόμη οι προϋπολογισμοί και πάλι θεωρούνται μικροί.

Η έναρξη υποβολής αιτήσεων ξεκίνησε στις 11 Ιουνίου και λήγει στις 17 Σεπτεμβρίου. Η δράση με την επωνυμία «Ψηφιακό Aλμα» στοχεύει στον ψηφιακό μετασχηματισμό των πολύ μικρών, μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων αλλά με μεγαλύτερα ποσά από την προηγούμενη, καθώς αφορά επενδυτικά σχέδια από 55.000 έως 400.000 ευρώ. Παράλληλα, οι λιανεμπορικές επιχειρήσεις, ακόμα και τύπου καφέ, θα χρηματοδοτηθούν, σε μια προσπάθεια η κυβέρνηση να δημιουργήσει θύλακες εύνοιας σε μια σειρά πολύ μικρών επιχειρήσεων.
Για τις χρηματοδοτήσεις αυτές είχαμε γράψει εδώ και μήνες, αναφέροντας ότι σκοπός της κυβέρνησης και του υπουργείου Οικονομίας είναι να δώσει μικρά ποσά σε πάρα πολλούς με στόχο αμιγώς την παροχή προεκλογικών ενέσεων ρευστότητας που κάθε άλλο παρά έχουν να κάνουν με την πραγματική ανάπτυξη. Οπως αναφέρει ο γνωστός σύμβουλος επιχειρήσεων Νίκος Αναγνωστάρας, «πρόκειται για δράσεις που έχουν διπλή όψη. Η μεν δράση για τα ”Ανοικτά Κέντρα Εμπορίου” δείχνει να έχει βάθος και μια λογική καθώς θα υπάρξουν συνέργειες σε επίπεδο Τοπική Αυτοδιοίκησης και εμπορικού κόσμου που θα αλλάξουν μορφή στο αστικό τοπίο, όμως οι δράσεις για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις χρήζουν μελέτης και αλλαγών ως προς τη γραφειοκρατική τους αντιμετώπιση και τις απαιτήσεις που υπάρχουν. Σε κάθε περίπτωση, το γεγονός ότι το υπουργείο Οικονομίας επιδεικνύει αυτή τη δεδομένη στιγμή μια τόσο έντονη κινητικότητα μας προετοιμάζει για άλλου τύπου εξελίξεις».