Οικονομία

Ο πληθωρισμός χτυπά την Ευρωζώνη – Ντόμινο αυξήσεων λόγω υψηλού ενεργειακού κόστους

  • Νίκος Μελαχροινός


Τι αναφέρουν Nordea Research, ING και Capital Εconomics για την αύξηση - ρεκόρ του πληθωρισμού και την ανάπτυξη στην Ευρωζώνη – Γιατί αναμένεται πως η κατανάλωση θα επιβραδυνθεί τους επόμενους μήνες - Ελλάδα: Προς νέο «άλμα» 3% τον Οκτώβριο

Ο συνολικός πληθωρισμός στην Ευρωζώνη αυξήθηκε στο 4,1% ετησίως τον Οκτώβριο, σύμφωνα με τα προκαταρκτικά στοιχεία της Eurostat, φθάνοντας σε πολυετή επίπεδα – ρεκόρ. H ανησυχία της Nordea Bank είναι ότι ο πυρήνας του πληθωρισμού αυξήθηκε στο 2,1% ετησίως τον Οκτώβριο (από 1,9% ετησίως), λόγω της αύξησης των τιμών των υπηρεσιών. Ωστόσο, μισή ποσοστιαία μονάδα της αύξησης προέρχεται από την ενέργεια, καθώς η εκρηκτική άνοδος των τιμών επιτάχυνε την αύξηση του πληθωρισμού.

Η ανάκαμψη συνεχίστηκε με τον αναμενόμενο ρυθμό, αλλά οι βραχυπρόθεσμες προοπτικές είναι πιο αβέβαιες. Η ζώνη του ευρώ συνέχισε να ανακάμπτει από την κρίση της Covid-19 και το ΑΕΠ αυξήθηκε κατά 2,2% τριμηνιαίως το γ’ τρίμηνο του 2021. Το επίπεδο του ΑΕΠ ήταν μόνο 1% κάτω από το επίπεδο πριν από την κρίση. Είναι πιθανό ότι το ΑΕΠ θα αυξηθεί κατά περίπου 5% σε ετήσια βάση στο σύνολο του 2021 και ο ρυθμός ανάκαμψης ήταν σύμφωνος με την πρόβλεψη της ΕΚΤ του Σεπτεμβρίου (+5% για το 2021).

Με βάση τα προκαταρκτικά στοιχεία, η ανάπτυξη καθοδηγήθηκε σε μεγάλο βαθμό από την κατανάλωση των νοικοκυριών, καθώς οι περισσότεροι από τους περιορισμούς του covid-19 καταργήθηκαν το καλοκαίρι και τα νοικοκυριά αύξησαν την κατανάλωσή τους σε υπηρεσίες. Πολλές χώρες ανέφεραν ότι και το εξωτερικό εμπόριο συνέβαλε θετικά στην ανάπτυξη.

Επιβράδυνση

Η Nordea Research εκτιμά ότι η αύξηση της κατανάλωσης θα επιβραδυνθεί τους επόμενους μήνες εν μέρει λόγω των υψηλότερων τιμών καταναλωτή που αποδυναμώνουν την αγοραστική δύναμη. Έτσι, θεωρεί ότι οι κίνδυνοι γύρω από την πρόβλεψη της ΕΚΤ για ανάπτυξη 4,6% για το 2022 είναι μεροληπτικοί προς τα κάτω.

Η ταχεία ανάκαμψη του ΑΕΠ της ζώνης του ευρώ κοντά στο προ της κρίσης επίπεδο οφείλεται στην ισχυρή ανάπτυξη σε ορισμένες μικρές οικονομίες και στη Γαλλία. Σε όρους ανάπτυξης, η Γαλλία συνέχισε να σημειώνει πολύ καλές επιδόσεις το γ’ τρίμηνο του 2021 (+3,0% q/q) και το ΑΕΠ της βρίσκεται πλέον σχεδόν στο προ κρίσης επίπεδο. Ισχυρή ήταν η ανάπτυξη και στην Ιταλία (+2,6%), ενώ μεταξύ πολλών άλλων αναλυτών περιμέναμε ταχύτερη ανάπτυξη στην Ισπανία (+2,0%) και στη Γερμανία (1,8%). Στην Ισπανία, το ΑΕΠ εξακολουθεί να βρίσκεται 6% κάτω από το προ κρίσης επίπεδο.

Από την πλευρά της και η Capital Economics εκτιμά ότι η ανάπτυξη θα επιβραδυνθεί και ο πληθωρισμός θα αυξηθεί. Πιο αναλυτικά, η Capital Economics εκτιμά ότι η σταθερή αύξηση του ΑΕΠ της Ευρωζώνης το γ΄ τρίμηνο σημαίνει ότι η φάση της ανάκαμψης έχει σχεδόν ολοκληρωθεί στο μεγαλύτερο μέρος της ευρωζώνης. Η ανάπτυξη θα είναι πολύ πιο αργή το τελευταίο τρίμηνο, καθώς οι διαταραχές στην αλυσίδα εφοδιασμού, η επιβράδυνση της παγκόσμιας ζήτησης και ορισμένες ελλείψεις εργατικού δυναμικού παρεμποδίζουν την παραγωγή. Εν τω μεταξύ, η αύξηση του πληθωρισμού τον Οκτώβριο οφείλεται κυρίως στις υψηλότερες τιμές της ενέργειας, αλλά αυξάνει τους ανοδικούς κινδύνους για τις προβλέψεις της για τον πληθωρισμό το επόμενο έτος περίπου.

Το ΑΕΠ της Ευρωζώνης αυξήθηκε κατά 2,2% τριμηνιαίως το γ΄ τρίμηνο σημαίνει ότι η οικονομία ήταν μόλις μισή ποσοστιαία μονάδα κάτω από το προ της πανδημίας επίπεδο. Στη Γαλλία, όπου η ανάπτυξη ήταν πολύ υψηλότερη από την αναμενόμενη, το ΑΕΠ ήταν ελάχιστα κάτω από το εν λόγω επίπεδο, ενώ στη Γερμανία και την Ιταλία ήταν 1,2% και 1,4% αντίστοιχα κάτω. Η εξαίρεση είναι η Ισπανία, όπου ο τουριστικός τομέας εξακολουθεί να βρίσκεται σε ύφεση και η οικονομία εξακολουθούσε να βρίσκεται περίπου 6,5% κάτω από το προ της πανδημίας επίπεδό της το γ’ τρίμηνο.

Η Capital Economics εκτιμά ότι ο ρυθμός αύξησης του ΑΕΠ της ευρωζώνης θα επιβραδυνθεί σε περίπου 0,5% τριμηνιαίως το τελευταίο τρίμηνο, με τη δραστηριότητα να αυξάνεται ελάχιστα μεταξύ Σεπτεμβρίου και Δεκεμβρίου, ιδίως στην εξαρτώμενη από τη μεταποίηση γερμανική οικονομία.

Εν τω μεταξύ, η αύξηση του γενικού πληθωρισμού από 3,4% τον Σεπτέμβριο σε υψηλότερο του αναμενόμενου 4,1% τον Οκτώβριο οφείλεται τόσο στον ενεργειακό όσο και στον πυρήνα του πληθωρισμού. Οι πρόσφατες κινήσεις στις τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου ώθησαν τον ενεργειακό πληθωρισμό στο 23,5%, το υψηλότερο επίπεδο από τη δημιουργία της ευρωζώνης, ενώ ο βασικός πληθωρισμός (που δεν περιλαμβάνει την ενέργεια, τα τρόφιμα, το αλκοόλ και τον καπνό) αυξήθηκε μόνο από 1,9% σε 2,1%. Ο πυρήνας του πληθωρισμού αγαθών στην πραγματικότητα υποχώρησε στο 2,0%, αρκετά χαμηλότερα από την πρόσφατη κορύφωσή του, γεγονός που υποδηλώνει ότι η μετακύλιση του υψηλού κόστους εισροών έχει περιοριστεί μέχρι στιγμής. Όμως, ο πληθωρισμός των υπηρεσιών αυξήθηκε στο 2,1%, το υψηλότερο επίπεδό του από τον Μάιο του 2009.

Βραδύτερη αύξηση του ΑΕΠ

H ING από την πλευρά της εκτιμά ότι η οικονομία της Ευρωζώνης ξεπέρασε τις εκτιμήσεις το τρίτο τρίμηνο. Το ΑΕΠ της ευρωζώνης αυξήθηκε σε απόσταση μόλις μιας ποσοστιαίας μονάδας από το προ κρίσης επίπεδο δραστηριότητας το τρίτο τρίμηνο, χάρη στον τριμηνιαίο ρυθμό ανάπτυξης 2,1%. Από εδώ και πέρα, αναμένει ότι οι αντίξοες συνθήκες θα γίνουν πιο ορατές στους αριθμούς.

Η ανοδική έκπληξη της ανάπτυξης δεν παρατηρήθηκε παντού. Η Γερμανία και η Ισπανία απογοήτευσαν, ενώ η Γαλλία, η Ιταλία, το Βέλγιο και η Αυστρία υπεραπέδωσαν. Η Γερμανία και η Ιταλία βρίσκονται τώρα 1,1% και 1,3% κάτω από τα προ της πανδημίας επίπεδα δραστηριότητας, με την Ιταλία να καλύπτεται πολύ γρήγορα από τα τέλη του περασμένου έτους. Οι ελλείψεις σε ημιαγωγούς έχουν δυσανάλογες επιπτώσεις στη γερμανική οικονομία σε σύγκριση με άλλα μεγάλα μέλη της ευρωζώνης, λόγω του πολύ μεγαλύτερου τομέα αυτοκινήτων της χώρας. Η Γαλλία έχει πλέον σχεδόν φτάσει στα προ κρίσης επίπεδα, ενώ αρκετές μικρότερες οικονομίες έχουν ήδη ξεπεράσει αυτό το επίπεδο.

Στη Γαλλία, η κατανάλωση των νοικοκυριών εκτινάχθηκε κατά 5% το γ’ τρίμηνο με μεγάλη ανάπτυξη στον τομέα της φιλοξενίας. Η Ισπανία είδε μειωμένη αύξηση της κατανάλωσης, αλλά συνολικά μπορούμε να αναμένουμε ότι η κατανάλωση υπηρεσιών συνέβαλε σημαντικά στην ανάπτυξη της ευρωζώνης. Τα μέτρα για τον κορωνοϊό εξακολουθούσαν να είναι πολύ πιο περιοριστικά κατά μέσο όρο το β’ τρίμηνο από ό,τι το γ’ τρίμηνο, γεγονός που αποτέλεσε κυρίαρχο μοχλό ανάπτυξης κατά τη διάρκεια της πανδημίας.

Από εδώ και πέρα όμως, εξηγεί η ING, οι πρώτες επιδράσεις ανάκαμψης εξασθενούν, γεγονός που θα οδηγήσει σε φυσικά βραδύτερη αύξηση του ΑΕΠ. Εκτός αυτού, οι ελλείψεις εισροών και τα προβλήματα στην αλυσίδα εφοδιασμού προσθέτουν στα προβλήματα της μεταποίησης, τα οποία έχουν γίνει ευρύτερης βάσης τους τελευταίους μήνες. Από την πλευρά της κατανάλωσης, η εκτίναξη του πληθωρισμού στο 4,1% και που αντιστοιχεί στο υψηλότερο ποσοστό που έχει παρατηρηθεί αυτόν τον αιώνα θα εξασθενήσουν τις προοπτικές για την ανάκαμψη των υπηρεσιών, αν και η ισχυρή αγορά εργασίας και το υψηλό επίπεδο αποταμίευσης θα στηρίξουν τη συνεχιζόμενη ανάπτυξη. Αυτή η φάση ανάκαμψης έχει εκπλήξει αρκετές φορές μέχρι στιγμής, αλλά θα αρχίσει να εξασθενεί πιο ουσιαστικά από εδώ και πέρα, καταλήγει ο ολλανδικό οίκος.

Διαβάστε ακόμα:

Καλύτερο αεροδρόμιο στην Ευρώπη για το 2021 ο Διεθνής Αερολιμένας Αθηνών

Οικογένεια Γιαννίδη: Το «ανάχωμα» κατά της Covid 19 και η αύξηση κερδών της Vitex

Σκάνδαλο Akazoo: Η κομπίνα που έστησε η ελληνική startup θα της κοστίζει $38,8 εκατ.