Και όμως η κυβέρνηση σχεδιάζει πενταετές ομόλογο τον Ιούλιο

Του Αργύρη Παπαστάθη*

Ο κύβος ερρίφθη. Την έκδοση 5ετούς ομολόγου τον Ιούλιο, με σύμβουλο την επενδυτική τράπεζα Rothschild, ετοιμάζει, σύμφωνα με διασταυρωμένες πληροφορίες του «business stories», η κυβέρνηση. Το σχέδιο μελετάται με άκρα μυστικότητα από το τρίγωνο Μέγαρο Μαξίμου – υπουργείο Οικονομικών – Οργανισμός Διαχείρισης Δημοσίου Χρέους (ΟΔΔΗΧ).

Ο μηχανισμός είναι έτοιμος, αλλά θα τεθεί σε κίνηση μόνο αν υπάρξει συμφωνία για την αξιολόγηση ως το Eurogroup της 22ας Μαΐου και η Ελλάδα ενταχθεί στο πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης της ΕΚΤ κατά την προγραμματισμένη συνεδρίαση της Ευρωτράπεζας στις 8 Ιουνίου στο Ταλίν της Εσθονίας. Σε αντίθετη περίπτωση, η χώρα θα συνεχίσει να βλέπει τις αγορές μόνο με το κιάλι. Αν όλα πάνε καλά, το πενταετές αυτό ομόλογο, το οποίο προγραμματίζεται για τον Ιούλιο, θα είναι η πρώτη απόπειρα δοκιμαστικής επαφής της χώρας μας με τις διεθνείς αγορές μετά από τρία χρόνια. Οι δύο τελευταίες προσπάθειες, οι μοναδικές στη μνημονιακή εποχή που άρχισε τον Μάιο του 2010, έγιναν:

■ Η πρώτη στις 9 Απριλίου του 2014 με 5ετές ομόλογο και άντληση 3 δισ. ευρώ με ετήσιο κουπόνι 4,75%.
■ Η δεύτερη στις 10 Ιουλίου του 2014 με 3ετές ομόλογο και άντληση 1,5 δισ. ευρώ με επιτόκιο 3,5%. Μάλιστα τα ομόλογα αυτά λήγουν στις 17 Ιουλίου του 2017, αλλά η κυβέρνηση σκοπεύει να τα πληρώσει με τη δόση (τουλάχιστον 6,1 δισ. ευρώ) που αναμένει από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας (ESM).

Η νέα έκδοση θα στηρίζεται, σύμφωνα με πληροφορίες, σε έναν βαθμό στην αναχρηματοδότηση του 5ετούς ομολόγου του Απριλίου του 2014, το οποίο λήγει το 2019. Το μυστικό είναι ότι τα ομόλογα αυτά δεν μπορούν πλέον να γίνουν δεκτά στο πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης ώστε να απολαύσουν οι κάτοχοί τους την έμμεση εγγύηση της ΕΚΤ. Ετσι, θα μπορούσαν να ανταλλάξουν τα χαρτιά τους, τα οποία λήγουν σε δύο χρόνια από σήμερα, με νέα που θα λήγουν σε πέντε χρόνια και θα έχουν σε πρώτη φάση την εγγύηση του QE και στη συνέχεια το δίχτυ ασφαλείας από την πολύ πιθανή παράταση του ελληνικού προγράμματος μετά τον Αύγουστο του 2018 μέσω μιας πιστωτικής γραμμής με ενισχυμένες προϋποθέσεις, όπως το μονοετές πρόγραμμα ECCL του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας (ESM).

Η ένταξη της Ελλάδας στην ποσοτική χαλάρωση εκτιμάται ότι θα βοηθήσει τη χώρα να κλείσει σημαντικά την ψαλίδα που χωρίζει τις αποδόσεις των ομολόγων της από αυτές της Πορτογαλίας, που φτάνει π.χ για τα 10ετή ακόμη και τις 350 μονάδες βάσης. Η διαφορά με την Πορτογαλία θα μπορούσε να περιοριστεί στις 150 μονάδες βάσης. Οσο για το επιτόκιο της σχεδιαζόμενης έκδοσης, η κυβέρνηση θα ήταν ευχαριστημένη με ένα ποσοστό ανάμεσα στο 4% και στο 5% για τα 5ετή ομόλογα.

Αυτό είναι το βασικό σενάριο, το οποίο προϋποθέτει κλείσιμο της αξιολόγησης. Στη χειρότερη περίπτωση, η τεχνική αξιολόγηση (Staff Level Agreement) θα πρέπει να έχει ολοκληρωθεί το αργότερο πριν από το Eurogroup της 22ας Μαΐου. Η Ελλάδα θα δώσει τα μέτρα για το 2019 (αφορολόγητο – συντάξεις) με αντάλλαγμα νέα υπόσχεση των Ευρωπαίων για το χρέος (ισχύος μετά το 2018), είσοδο του ΔΝΤ στο υπάρχον πρόγραμμα (με χρηματοδότηση το πολύ 6 δισ. δολάρια), είσοδο της Ελλάδας στο QE και πιθανόν μείωση των πρωτογενών πλεονασμάτων κάτω από το 3,5% του ΑΕΠ από το 2021.

Οι Βρυξέλλες έχουν αρχίσει να μελετούν την παράταση του μνημονίου κατά 1 έτος με ένα νέο μίνι πρόγραμμα που για την ώρα αποκαλείται «Πρόγραμμα Αλληλεγγύης» ή «σωσίβιο», αλλά πιθανότατα θα έχει τη μορφή του προγράμματος ECCL που είχε προσφερθεί και στην κυβέρνηση Σαμαρά-Βενιζέλου στο Eurogroup του Δεκεμβρίου του 2014 για την έξοδο από το Μνημόνιο 2 στο τέλος Φεβρουαρίου του 2015. Για το νέο ECCL που θα μπορούσε να τρέξει από τον Αύγουστο του 2018, οπότε τελειώνει το Μνημόνιο 3, τα λεφτά θα μπορούσαν να προέλθουν από τα 19 δισ. ευρώ που δεν χρειάστηκαν από το Μνημόνιο 3 για τις ανάγκες των τραπεζών, συν 5 με 6 δισ. ευρώ από το ΔΝΤ. Η λογική του προγράμματος αυτού θα είναι να βοηθήσει την Ελλάδα να επιστρέψει ομαλά στις αγορές έχοντας ένα δίχτυ ασφαλείας δια παν ενδεχόμενο.

Το Plan B

Ωστόσο, αν η κυβέρνηση δεν μπορεί ή δεν θέλει για πολιτικούς λόγους να κλείσει το Staff Level Agreement ως τον Ιούλιο, τότε θα πρέπει να βρει τα 6,3 δισ. ευρώ των ομολόγων (κυρίως της ΕΚΤ) εξαντλώντας τα διαθέσιμα του κράτους (νοσοκομεία, ασφαλιστικά ταμεία κ.λπ.) και διακρατώντας πλήρως τα ποσά για την αποπληρωμή των ληξιπρόθεσμων χρεών του Δημοσίου προς τον ιδιωτικό τομέα ώστε να αποτραπεί η χρεοκοπία.

Το λεγόμενο Plan B που υπάρχει στο συρτάρι διά παν ενδεχόμενο σημαίνει βεβαίως ένα νέο φλερτ με το Grexit και τη χρεοκοπία, αυστηροποίηση των capital controls και αναβολή της εξόδου στις αγορές επ’ αόριστον για να εξυπηρετηθεί η πολιτική ζαριά της αναμονής ως τις γερμανικές εκλογές του Σεπτεμβρίου με την ελπίδα ότι ο κ. Μάρτιν Σουλτς θα επικρατήσει της κυρίας Ανγκελα Μέρκελ. Βεβαίως οι συνέπειες για την οικονομία θα είναι ανυπολόγιστες.

*Αναδημοσίευση από το Business Stories της 19ης Μαρτίου