Η Ευρωπαϊκή Ένωση έκανε σήμερα το πρώτο επίσημο βήμα για τη δημιουργία επτά υπερσύγχρονων υπολογιστικών κέντρων που θα χρησιμοποιούνται για την εκπαίδευση μοντέλων Τεχνητής Νοημοσύνης, εγκαινιάζοντας τη διαδικασία επιλογής επιχειρηματικών κοινοπραξιών που θα αναλάβουν την υλοποίηση των έργων.
Η πρωτοβουλία υλοποιεί τη δέσμευση που είχε αναλάβει η πρόεδρος της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, κατά τη διάρκεια της περσινής συνόδου για την Τεχνητή Νοημοσύνη, με στόχο να μειωθεί η απόσταση που χωρίζει την Ευρώπη από τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Κίνα στον παγκόσμιο ανταγωνισμό της AI.
Επτά «gigafactories» για την εκπαίδευση μοντέλων AI
Η ανάπτυξη προηγμένων μοντέλων Τεχνητής Νοημοσύνης απαιτεί τεράστια υπολογιστική ισχύ, γεγονός που έχει οδηγήσει σε έναν διεθνή αγώνα για την κατασκευή εξειδικευμένων κέντρων δεδομένων. Στο πλαίσιο του σχεδίου, η Κομισιόν επιδιώκει να χρηματοδοτήσει τέσσερα μικρότερα κέντρα δεδομένων, εξοπλισμένα με 25.000 έως 75.000 εξειδικευμένα τσιπ AI, καθώς και τρία μεγαλύτερα, τα οποία θα διαθέτουν 40.000 έως 100.000 προηγμένα τσιπ το καθένα.
Οι νικητές του διαγωνισμού αναμένεται να ανακοινωθούν στις αρχές του επόμενου έτους και στη συνέχεια θα έχουν προθεσμία 18 μηνών για την ολοκλήρωση των εγκαταστάσεων.
Δημόσια χρηματοδότηση έως 2 δισ. ευρώ ανά έργο
Οι κοινοπραξίες που θα επιλεγούν για τα μικρότερα έργα θα μπορούν να λάβουν δημόσια χρηματοδότηση έως 1 δισ. ευρώ, ενώ για τα μεγαλύτερα έργα η ενίσχυση μπορεί να φτάσει τα 2 δισ. ευρώ. Όπως δήλωσε στο Politico ανώτερος αξιωματούχος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η ΕΕ δημιουργεί «τη μεγαλύτερη σύμπραξη δημόσιου και ιδιωτικού τομέα» για τη χρηματοδότηση της πρωτοβουλίας.
Μέχρι στιγμής, η Επιτροπή έχει δεσμεύσει 1 δισ. ευρώ, ενώ προβλέπει επιπλέον 4 δισ. ευρώ μέσω του επόμενου πολυετούς προϋπολογισμού της ΕΕ. Ωστόσο, το συγκεκριμένο ποσό παραμένει αβέβαιο, καθώς οι διαπραγματεύσεις για το νέο δημοσιονομικό πλαίσιο βρίσκονται ακόμη σε εξέλιξη.
Η δημόσια συμμετοχή δεν θα μπορεί να υπερβαίνει το 35% του συνολικού κόστους κάθε έργου. Σε συνδυασμό με ιδιωτικά κεφάλαια, η συνολική επένδυση εκτιμάται ότι μπορεί να φτάσει έως και τα 30 δισ. ευρώ.
Ερωτήματα για τη ζήτηση και την εξάρτηση από αμερικανικά τσιπ
Το σχέδιο έχει ήδη προκαλέσει προβληματισμό τόσο μεταξύ ευρωβουλευτών όσο και στελεχών της αγοράς, αναφέρει το Politico. Ένα από τα βασικά ερωτήματα αφορά το κατά πόσο θα υπάρξει επαρκής ζήτηση από ευρωπαϊκές εταιρείες AI για την τεράστια υπολογιστική ισχύ που θα δημιουργηθεί.
Παράλληλα, εκφράζονται ανησυχίες ότι η Ευρώπη θα συνεχίσει να εξαρτάται από αμερικανική τεχνολογία, καθώς τα πλέον προηγμένα τσιπ που χρησιμοποιούνται για εφαρμογές Τεχνητής Νοημοσύνης κατασκευάζονται σήμερα στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Απαντώντας στις επικρίσεις, ανώτερος αξιωματούχος της Επιτροπής υποστήριξε ότι οι υφιστάμενες υποδομές είναι ήδη «κορεσμένες από τη ζήτηση», γεγονός που δικαιολογεί τη δημιουργία νέας δυναμικότητας. Παραδέχθηκε επίσης ότι εταιρείες όπως η Nvidia κυριαρχούν σήμερα στην αγορά των εξειδικευμένων τσιπ AI, εκτιμώντας ωστόσο ότι στο μέλλον ενδέχεται να εμφανιστούν και άλλοι προμηθευτές που θα συμβάλουν στις επόμενες αναβαθμίσεις των εγκαταστάσεων.
Ελλάδα και τέσσερις ακόμη χώρες διεκδικούν τα μεγάλα έργα
Για να είναι επιλέξιμη μία πρόταση, κάθε κοινοπραξία θα πρέπει να εξασφαλίσει την υποστήριξη τουλάχιστον μίας εθνικής κυβέρνησης.
Η Γερμανία, η Ελλάδα, η Πορτογαλία, η Ιταλία και η Ισπανία στηρίζουν τις υποψηφιότητες για τα μεγαλύτερα κέντρα δεδομένων, ενώ η Τσεχία, η Δανία, η Φινλανδία, η Γαλλία και η Πολωνία διεκδικούν τη φιλοξενία των μικρότερων εγκαταστάσεων.
Έμφαση στη βιωσιμότητα και την ενεργειακή απόδοση
Παράλληλα, τα έργα ενδέχεται να αντιμετωπίσουν αντιδράσεις σε τοπικό επίπεδο, καθώς τα μεγάλα κέντρα δεδομένων απαιτούν σημαντικές ποσότητες ηλεκτρικής ενέργειας και νερού.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ξεκαθαρίζει ότι η βιωσιμότητα θα αποτελέσει βασικό κριτήριο αξιολόγησης. «Ζητούμε από τους υποψηφίους να τεκμηριώσουν με ποιον τρόπο θα εφαρμόσουν αυτή την τεχνολογία με βιώσιμο και ενεργειακά αποδοτικό τρόπο», δήλωσε ο αξιωματούχος της Επιτροπής.
Ολόκληρη η ανακοίνωση της Κομισιόν
Η Ευρωπαϊκή Ένωση προκήρυξε σήμερα τον διαγωνισμό για τη δημιουργία έως και επτά AI Gigafactories σε ολόκληρη την Ευρώπη, στο πλαίσιο της νέας στρατηγικής της για την ενίσχυση της τεχνολογικής κυριαρχίας της και την υλοποίηση της φιλοδοξίας να καταστεί η «Ήπειρος της Τεχνητής Νοημοσύνης».
Η πρωτοβουλία θα υλοποιηθεί από κοινοπραξίες του ιδιωτικού τομέα, με δημόσια στήριξη που μπορεί να φτάσει έως και τα 10 δισ. ευρώ από την Ευρωπαϊκή Ένωση και τα κράτη-μέλη. Στόχος είναι να κινητοποιηθούν τουλάχιστον 20 δισ. ευρώ σε ιδιωτικές επενδύσεις σε ολόκληρη την Ένωση.
Οι νέες εγκαταστάσεις θα αυξήσουν σημαντικά την ευρωπαϊκή υπολογιστική ισχύ για εφαρμογές Τεχνητής Νοημοσύνης και θα προσφέρουν σε νεοφυείς επιχειρήσεις, αναπτυσσόμενες εταιρείες, μικρομεσαίες επιχειρήσεις, βιομηχανία, πανεπιστήμια και δημόσιους φορείς πρόσβαση σε υποδομές για την εκπαίδευση, την εκτέλεση και τη βελτιστοποίηση προηγμένων μοντέλων AI.
Τα AI Gigafactories θα συνδυάζουν προηγμένους επεξεργαστές Τεχνητής Νοημοσύνης, λογισμικό, υποδομές cloud, δίκτυα υψηλών ταχυτήτων και ενεργειακά αποδοτικά κέντρα δεδομένων. Μαζί με το ήδη υφιστάμενο ευρωπαϊκό δίκτυο των 19 AI Factories, θα ενισχύσουν την τεχνολογική πρωτοπορία, την ανθεκτικότητα και τη στρατηγική αυτονομία της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Στόχος είναι η Ευρώπη να μπορεί να αναπτύσσει προηγμένα συστήματα Τεχνητής Νοημοσύνης στις δικές της υποδομές, σύμφωνα με τους ευρωπαϊκούς κανόνες για την προστασία των προσωπικών δεδομένων, την ασφάλεια, την κυβερνοασφάλεια και τη δεοντολογία.
Ποιοι μπορούν να συμμετάσχουν
Δικαίωμα συμμετοχής έχουν κοινοπραξίες ή εταιρείες ειδικού σκοπού (Special Purpose Vehicles), στις οποίες μπορούν να συμμετέχουν επιχειρήσεις, δημόσιοι οργανισμοί, επενδυτές και άλλοι εταίροι.
Οι εγκαταστάσεις μπορούν να δημιουργηθούν σε ένα μόνο κράτος-μέλος, είτε σε μία τοποθεσία είτε σε περισσότερες, ενώ είναι δυνατή και η ανάπτυξη διασυνοριακών έργων με κατανεμημένες υπολογιστικές υποδομές σε περισσότερες χώρες.
Οι προτάσεις θα αξιολογηθούν μέσω ανταγωνιστικής διαδικασίας, από την οποία θα προκύψουν οι τελικοί δικαιούχοι.
Η Κοινή Επιχείρηση EuroHPC (EuroHPC JU) και τα συμμετέχοντα κράτη-μέλη θα προμηθεύονται από κοινού χρόνο υπολογιστικής ισχύος από τις AI Gigafactories που θα επιλεγούν.
Συνολικά 18 κράτη-μέλη έχουν υπογράψει τη συμφωνία κοινών προμηθειών με την EuroHPC JU: Κροατία, Τσεχία, Δανία, Εσθονία, Φινλανδία, Γαλλία, Γερμανία, Ελλάδα, Ουγγαρία, Ιρλανδία, Ιταλία, Λετονία, Λιθουανία, Πολωνία, Πορτογαλία, Σλοβακία, Ισπανία και Σουηδία.
Η διαδικασία θα υποστηρίξει έως επτά AI Gigafactories σε δύο διαδοχικές φάσεις ανάπτυξης και δύο κατηγορίες έργων, με τα κράτη-μέλη να συνεισφέρουν ισόποσα με την ευρωπαϊκή χρηματοδότηση.
Η πρώτη κατηγορία αφορά έως τέσσερα έργα, τα οποία μπορούν να λάβουν έως 100 εκατ. ευρώ ευρωπαϊκής χρηματοδότησης στην πρώτη φάση και επιπλέον έως 400 εκατ. ευρώ στη δεύτερη.
Κάθε εγκατάσταση θα πρέπει να διαθέτει τουλάχιστον τον ίδιο αριθμό προηγμένων επεξεργαστών AI με εκείνον που λειτουργεί σήμερα στο ισχυρότερο AI Factory της Ευρώπης, ενώ στη δεύτερη φάση η δυναμικότητα θα πρέπει να τριπλασιαστεί.
Η δεύτερη κατηγορία αφορά έως τρία ακόμη μεγαλύτερα έργα, τα οποία μπορούν να λάβουν έως 200 εκατ. ευρώ στην πρώτη φάση και επιπλέον έως 800 εκατ. ευρώ στη δεύτερη.
Τα συγκεκριμένα AI Gigafactories θα πρέπει αρχικά να διαθέτουν έως και διπλάσιο αριθμό προηγμένων επεξεργαστών σε σχέση με το ισχυρότερο υφιστάμενο AI Factory της Ευρώπης, ενώ στη δεύτερη φάση η υπολογιστική τους ισχύς θα πρέπει να τετραπλασιαστεί.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επισημαίνει ότι η ανάπτυξη προηγμένης Τεχνητής Νοημοσύνης εξαρτάται από εξειδικευμένο υπολογιστικό εξοπλισμό και ότι η πρόσβαση σε ισχυρές υποδομές αποτελεί πλέον κρίσιμο παράγοντα για την ευρωπαϊκή ανταγωνιστικότητα και την τεχνολογική κυριαρχία.
Οι κοινοπραξίες θα μπορούν να προμηθεύονται εξοπλισμό από ευρωπαϊκούς προμηθευτές ή από χώρες με κοινές στρατηγικές αξίες, ενώ μέρος των προμηθειών θα μπορεί να κατευθύνεται σε ευρωπαϊκές νεοφυείς και αναπτυσσόμενες επιχειρήσεις, ενισχύοντας την ψηφιακή εφοδιαστική αλυσίδα της Ευρώπης.
Παράλληλα, σε συνέχεια της εμπορικής συμφωνίας μεταξύ ΕΕ και ΗΠΑ, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υπέγραψε τρεις επιστολές προθέσεων με τις αμερικανικές εταιρείες AMD, Nvidia και Qualcomm, ώστε οι υποψήφιες κοινοπραξίες να έχουν απρόσκοπτη πρόσβαση στον απαραίτητο εξοπλισμό.
Η προθεσμία υποβολής των προτάσεων λήγει στις 12 Νοεμβρίου 2026.
Μετά την αξιολόγηση από την EuroHPC JU, οι αποφάσεις κατακύρωσης αναμένονται στις αρχές του 2027, ενώ στη συνέχεια θα υπογραφούν οι σχετικές συμβάσεις, ώστε η κατασκευή των εγκαταστάσεων να ξεκινήσει μέσα στο ίδιο έτος. Οι AI Gigafactories που θα επιλεγούν θα πρέπει να τεθούν σε λειτουργία μέσα σε διάστημα έως 18 μηνών από την υπογραφή των συμβάσεων.
Διαβάστε ακόμη
Το Δημοσιονομικό Συμβούλιο μετρά τον «λογαριασμό» εξαγγελιών και παροχών
Η μεγάλη «απόβαση» των εταιρειών πληροφορικής στα έργα άμυνας
Από το λάδι, στις σοκολάτες και το έμενταλ: Τι συμβαίνει με τις κλοπές τροφίμων (pics + vid)
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.