Η συζήτηση για ενδεχόμενη αύξηση των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης μετά το 2030 παραμένει ανοιχτή, καθώς η επιδείνωση του δημογραφικού προβλήματος και η γήρανση του πληθυσμού εντείνουν τις πιέσεις στη μακροχρόνια βιωσιμότητα του ασφαλιστικού συστήματος.
Η κυβέρνηση ξεκαθαρίζει ότι δεν υπάρχει καμία ειλημμένη απόφαση για αλλαγές στο ισχύον καθεστώς. Ωστόσο, οι αναλογιστικές μελέτες και οι εκτιμήσεις διεθνών οργανισμών διατηρούν το θέμα στο προσκήνιο, καθώς συνδέουν την πορεία των ορίων ηλικίας με τις δημογραφικές εξελίξεις των επόμενων ετών.
Τα σημερινά όρια συνταξιοδότησης
Το ισχύον πλαίσιο προβλέπει δύο βασικές ηλικίες εξόδου από την αγορά εργασίας:
-Στα 62 έτη, με τη συμπλήρωση 40 ετών ασφάλισης (12.000 ένσημα).
-Στα 67 έτη, με τουλάχιστον 15 έτη ασφάλισης (4.500 ένσημα).
Στελέχη του υπουργείου Εργασίας επισημαίνουν ότι δεν εξετάζεται άμεσα νέα αύξηση των ορίων, υπενθυμίζοντας ότι η Ελλάδα έχει ήδη προχωρήσει σε σημαντικές μεταρρυθμίσεις τα προηγούμενα χρόνια.
Ειδικότερα, από την 1η Ιανουαρίου 2013 τα γενικά όρια ηλικίας διαμορφώθηκαν στα 62 και 67 έτη, ενώ με τον νόμο 4336/2015 αυξήθηκαν σταδιακά και όλα τα μεταβατικά όρια συνταξιοδότησης.
Οι δημογραφικοί δείκτες που θα κρίνουν τις εξελίξεις
Οι ειδικοί στην κοινωνική ασφάλιση εκτιμούν ότι οι αποφάσεις μετά το 2030 θα εξαρτηθούν κυρίως από τρεις κρίσιμους δημογραφικούς δείκτες.
Ο πρώτος αφορά τον δείκτη εξάρτησης των ατόμων άνω των 65 ετών προς τον οικονομικά ενεργό πληθυσμό, ο οποίος εκτιμάται ότι θα προσεγγίσει το 60%, από περίπου 39% σήμερα.
Ο δεύτερος είναι ο δείκτης γήρανσης, σύμφωνα με τον οποίο αντιστοιχούν περίπου 170 ηλικιωμένοι σε κάθε 100 άτομα εργάσιμης ηλικίας.
Ο τρίτος αφορά τη γονιμότητα. Αν και ο σχετικός δείκτης αυξήθηκε από 1,3 παιδιά ανά γυναίκα το 2018 σε 1,5 το 2022, εξακολουθεί να βρίσκεται αισθητά χαμηλότερα από το 2,1, που θεωρείται το όριο αναπλήρωσης του πληθυσμού.
Παράλληλα, πρόσφατη μελέτη της Αναλογιστικής Αρχής εκτιμά ότι μετά το 2030 τα σημερινά όρια ηλικίας των 62 και 67 ετών θα μπορούσαν να αυξηθούν κατά περίπου 1,5 έτος, εφόσον επιβεβαιωθούν οι σχετικές δημογραφικές προβλέψεις.
Οι ασφαλισμένοι που δεν επηρεάζονται
Ακόμη και αν υπάρξει νέα αναπροσαρμογή των ορίων ηλικίας, υπάρχουν κατηγορίες ασφαλισμένων που εκτιμάται ότι δεν θα επηρεαστούν.
Στην πρώτη κατηγορία ανήκουν όσοι έχουν ήδη θεμελιώσει δικαίωμα πλήρους ή μειωμένης σύνταξης, με βάση τα όρια ηλικίας που ισχύουν από τις 19 Αυγούστου 2015 έως σήμερα. Οι ασφαλισμένοι αυτοί μπορούν να αποχωρήσουν οποτεδήποτε χωρίς να επηρεαστούν από μελλοντικές αλλαγές.
Εκτός των πιθανών αυξήσεων παραμένουν επίσης όσοι συνταξιοδοτούνται με ειδικές διατάξεις λόγω ύπαρξης ανάπηρου τέκνου, συζύγου ή αδελφού.
Δεν αναμένεται επίσης να επηρεαστούν οι εργαζόμενοι που υπάγονται στα βαρέα και ανθυγιεινά επαγγέλματα, τόσο στον ιδιωτικό όσο και στον δημόσιο τομέα, καθώς και οι ένστολοι, των οποίων οι προϋποθέσεις συνταξιοδότησης καθορίζονται από ειδικό νομοθετικό πλαίσιο.
Προστατευμένοι θεωρούνται ακόμη όσοι βρίσκονται σήμερα περίπου στο 57ο έτος της ηλικίας τους και πρόκειται να θεμελιώσουν δικαίωμα πλήρους σύνταξης στα 62 έτη με 40 χρόνια ασφάλισης, είτε με πραγματικό χρόνο είτε με αναγνώριση πλασματικών ετών.
Ποιοι βρίσκονται στο επίκεντρο των αλλαγών
Αντίθετα, πιθανές αυξήσεις στα όρια ηλικίας εκτιμάται ότι θα επηρεάσουν κυρίως τους ασφαλισμένους ηλικίας 50 έως 55 ετών, οι οποίοι απέχουν ακόμη επτά έως δώδεκα χρόνια από τη συμπλήρωση του 62ου έτους και δεν θα έχουν θεμελιώσει συνταξιοδοτικό δικαίωμα πριν από το τέλος του 2029.
Με βάση τα σημερινά δεδομένα, όσοι συμπληρώσουν το 62ο έτος μετά το 2030 ενδέχεται να συνταξιοδοτηθούν περίπου στα 63,5 έως 63,6 έτη, εφόσον εφαρμοστούν οι προβλέψεις των αναλογιστικών μελετών.
Ακόμη μεγαλύτερη επίδραση αναμένεται να έχουν οι αλλαγές στους ασφαλισμένους ηλικίας 35 έως 50 ετών, οι οποίοι μέχρι την αποχώρησή τους από την εργασία ενδέχεται να βρεθούν αντιμέτωποι με δύο ή και τρεις διαδοχικές αυξήσεις των ορίων ηλικίας.
Τέλος, οι νεότεροι ασφαλισμένοι, που βρίσκονται σήμερα στα πρώτα χρόνια του εργασιακού τους βίου, είναι πιθανό να συνταξιοδοτηθούν σε ακόμη μεγαλύτερες ηλικίες, μετά τα 64 έτη με 42 χρόνια ασφάλισης, ενώ όσοι δεν συγκεντρώσουν τόσο μεγάλο ασφαλιστικό χρόνο ενδέχεται να αποχωρήσουν ακόμη και κοντά στο 70ό έτος της ηλικίας τους.
Διαβάστε ακόμη
Πράσινο φως για το project του «Ξενία» στο Παλιούρι του Ιβάν Σαββίδη
Πλειστηριασμοί: Το πρόβλημα στο σύστημα που… τίναξε στον αέρα την πλατφόρμα
Το παρασκήνιο του πολέμου ανάμεσα στον Μπερνάρ Αρνό και την εφημερίδα Le Monde
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.