Η επίσκεψη του Καναδού πρωθυπουργού Μαρκ Κάρνεϊ στην Ευρώπη κατέληξε σε ένα νέο πλαίσιο στρατηγικής συνεργασίας με την Ευρωπαϊκή Ένωση, με επίκεντρο την ενίσχυση της οικονομικής και αμυντικής αυτονομίας, αλλά και την αναζήτηση κοινών απαντήσεων απέναντι στις πιέσεις που ασκούν οι μεγάλες δυνάμεις.
Η πρόταση της προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, για τη δημιουργία μιας σχέσης «συνδεδεμένου μέλους» του Καναδά με την ΕΕ αποτέλεσε το πιο ηχηρό μήνυμα της επίσκεψης, χωρίς ωστόσο να σημαίνει ένταξη της χώρας στην Ένωση. Το ευρωπαϊκό θεσμικό πλαίσιο αποκλείει την πλήρη συμμετοχή χωρών που δεν ανήκουν γεωγραφικά στην Ευρώπη, όμως η ιδέα ανοίγει τη συζήτηση για ένα νέο μοντέλο συνεργασίας.
Ο Κάρνεϊ υποδέχθηκε θετικά την πρόταση, υπογραμμίζοντας ότι ο στόχος δεν είναι η δημιουργία ενός νέου γεωπολιτικού μπλοκ, αλλά η ενίσχυση της ανθεκτικότητας χωρών που μοιράζονται κοινές αξίες και αντιμετωπίζουν παρόμοιες προκλήσεις.
«Δεν επιδιώκουμε τη δύναμη για να κυριαρχήσουμε στους άλλους», ανέφερε ο Καναδός πρωθυπουργός μιλώντας στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, τονίζοντας ότι η συνεργασία με την Ευρώπη μπορεί να προστατεύσει τις ανοιχτές αγορές, την κυριαρχία και τη δημοκρατική λειτουργία των κρατών. Με αυτή η φράση είναι φανερό ότι απευθυνόταν στον Ντόναλντ Τραμπ, προσπαθώντας με κάποιον τρόπο να καθησυχάσει τον Πρόεδρο των ΗΠΑ, των οποίων οι σχέσεις είναι ιδιαιτέρως τεταμένες το τελευταίο διάστημα.
Από το εμπόριο στην άμυνα και την τεχνολογία
Η επίσκεψη Κάρνεϊ στην Ευρώπη έφερε στο προσκήνιο μια διεύρυνση της ήδη στενής οικονομικής σχέσης Καναδά – ΕΕ. Οι δύο πλευρές διαθέτουν ήδη τη συμφωνία ελεύθερου εμπορίου CETA, η οποία έχει αυξήσει σημαντικά τις εμπορικές ροές, με το διμερές εμπόριο να έχει φτάσει περίπου τα 130 δισ. ευρώ την περασμένη χρονιά.
Το νέο κεφάλαιο που επιχειρείται να ανοίξει αφορά σε τομείς στρατηγικής σημασίας: ενέργεια, κρίσιμες πρώτες ύλες, τεχνολογία, τεχνητή νοημοσύνη, ψηφιακό εμπόριο, χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες και άμυνα.
Ιδιαίτερη σημασία έχει η συνεργασία στον τομέα των πρώτων υλών, καθώς τόσο η Ευρώπη όσο και ο Καναδάς επιδιώκουν να μειώσουν την εξάρτησή τους από την Κίνα για κρίσιμα ορυκτά που είναι απαραίτητα για την πράσινη μετάβαση και τη βιομηχανία υψηλής τεχνολογίας.
Παράλληλα, η άμυνα αποτέλεσε έναν από τους βασικούς άξονες των συνομιλιών, καθώς Καναδάς και Ευρώπη επανεξετάζουν τη στρατηγική τους θέση σε ένα περιβάλλον αυξημένης αβεβαιότητας.
Η σκιά των ΗΠΑ και η ανάγκη διαφοροποίησης
Πίσω από την προσέγγιση Καναδά – ΕΕ βρίσκεται η αλλαγή του διεθνούς περιβάλλοντος και η αυξανόμενη ανησυχία για τη σταθερότητα των παραδοσιακών συμμαχιών.
Η κυβέρνηση του Καναδά βρίσκεται σε εμπορική αντιπαράθεση με την Ουάσινγκτον, μετά την επιβολή νέων δασμών από τον Πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ, ενώ αντίστοιχες εντάσεις έχουν δημιουργηθεί και στις σχέσεις ΗΠΑ – Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Ο Τραμπ έχει ήδη αντιδράσει αρνητικά στην προοπτική στενότερης σύνδεσης Καναδά και ΕΕ, προειδοποιώντας ότι θα μπορούσε να επιβάλει νέους υψηλούς δασμούς εάν θεωρήσει μια τέτοια συμφωνία επιζήμια για τα αμερικανικά συμφέροντα.
Η στάση αυτή, σύμφωνα με αναλυτές, λειτουργεί ως καταλύτης για την προσέγγιση μεταξύ χωρών που παραδοσιακά στηρίζονταν στην αμερικανική οικονομική και αμυντική ομπρέλα.
Ο Καναδάς επιχειρεί πλέον να διαφοροποιήσει τις εμπορικές του σχέσεις, μειώνοντας την υπερβολική εξάρτηση από την αμερικανική αγορά, ενώ η ΕΕ επιδιώκει να διευρύνει τις διεθνείς συνεργασίες της με χώρες όπως η Ινδία, η Ιαπωνία και η Ινδονησία.
Ένα νέο μοντέλο συνεργασίας με ανοιχτά ερωτήματα
Παρά το πολιτικό μήνυμα της επίσκεψης, η υλοποίηση της ιδέας για καθεστώς «συνδεδεμένου μέλους» δεν είναι δεδομένη.
Δεν υπάρχει προηγούμενο αντίστοιχης μορφής σχέσης, ενώ οποιαδήποτε συμφωνία θα πρέπει να εγκριθεί και από τα 27 κράτη-μέλη της ΕΕ. Παράλληλα, υπάρχουν ζητήματα που θα χρειαστούν διαπραγμάτευση, από τις εμπορικές πολιτικές έως τη βιομηχανική προστασία και τους δασμούς.
Ανάλογη συζήτηση είχε ανοίξει και για την Ουκρανία, με την πρόταση για μια ειδική μορφή σύνδεσης να συναντά επιφυλάξεις από ορισμένες ευρωπαϊκές κυβερνήσεις που φοβούνται ότι θα δημιουργούσε ένα «ενδιάμεσο» καθεστώς χωρίς σαφείς κανόνες.
Σε κάθε περίπτωση, το βασικό αποτέλεσμα της επίσκεψης Κάρνεϊ είναι η πολιτική σύγκλιση Καναδά και Ευρώπης γύρω από την ανάγκη μεγαλύτερης αυτονομίας σε έναν κόσμο όπου οι σχέσεις με τις ΗΠΑ και την Κίνα γίνονται πιο σύνθετες.
Η «συνδεδεμένη συμμετοχή» μπορεί να παραμένει μια ιδέα υπό διαμόρφωση, όμως η επίσκεψη του Καναδού πρωθυπουργού έδειξε ότι η ΕΕ αναζητεί νέους τρόπους συνεργασίας με εταίρους που βρίσκονται εκτός των παραδοσιακών της ορίων.
Διαβάστε ακόμη
Ενέργεια: Γιατί το Μαξίμου έφερε μπροστά τα μέτρα – Τα 2 ευρώ που άλλαξαν το χρονοδιάγραμμα
Interamerican: Πώς αύξησε τα κέρδη με χαμηλότερο ασφαλιστικό αποτέλεσμα
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.