Οι Έλληνες ταξιδεύουν, αλλά εκτός Ελλάδας

Μπορεί ο εσωτερικός τουρισμός να πηγαίνει τα τελευταία χρόνια… ασθμαίνοντας, αφού οι Έλληνες σταμάτησαν στα χρόνια της κρίσης να ταξιδεύουν εντός των τειχών, ωστόσο φαίνεται ότι, πλέον, όταν ταξιδεύουν προτιμούν περισσότερο το εξωτερικό, ταξίδια για τα οποία ξόδεψαν πέρυσι, βάσει εκτιμήσεων, πάνω από 2,5 δισ. ευρώ.

Το νούμερο -με εξαίρεση το 2017- είναι σταθερά πάνω από τα 2 δισ. ευρώ από το 2014 και μετά – μάλιστα το 2019 είναι το υψηλότερο της τελευταίας δεκαετίας, όπως προκύπτει από τα στοιχεία που συγκεντρώνει η Τράπεζα της Ελλάδος. Την ίδια στιγμή η δαπάνη των Ελλήνων στη χώρα μας δεν ξεπερνά το 1,5 δισ. ευρώ, όταν στο ξεκίνημα της κρίσης, το 2008, το αντίστοιχο νούμερο ήταν λίγο κάτω από τα 3,9 δισ. ευρώ.

Για το 2020 η τάση διατηρείται, με τα ταξίδια στο εξωτερικό να προηγούνται έναντι εκείνων εντός Ελλάδος: σύμφωνα με πρωτογενή έρευνα που πραγματοποίησε η εταιρεία τουριστικού μάρκετινγκ Mindhaus για τις ταξιδιωτικές τάσεις των Ελλήνων τη νέα χρονιά, 1 στους 2 δηλώνει ότι θα ταξιδέψει στο εξωτερικό, ένα 31% εντός Ελλάδος, ενώ το υπόλοιπο 19% δεν έχει αποφασίσει ακόμη.

Για τα ταξίδια στο εσωτερικό τα νούμερα των τελευταίων ετών δείχνουν μεν μικρή αύξηση, η οποία όμως δεν είναι ικανή να καλύψει τις απώλειες κατά τη διάρκεια της κρίσης, στην οποία ο εσωτερικός τουρισμός μειώθηκε δραματικά. Τα σταθερά χαμηλά μεγέθη του εσωτερικού τουρισμού, παρά τις όποιες αυξομειώσεις των τελευταίων ετών, φαίνεται ότι επαναφέρουν από πλευράς των τουριστικών φορέων προτάσεις για την τόνωση της εσωτερικής ζήτησης, όπως το… σταθερό αίτημα από πλευράς της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ξενοδόχων και του προέδρου της Γρηγόρη Τάσιου να μπει στο τραπέζι των συζητήσεων το θέμα της «Λευκής Εβδομάδας» που έχει καθιερωθεί σε σχολεία ανά την Ευρώπη στο μέσον της χειμερινής περιόδου.

Ο δρόμος, ωστόσο, για να υιοθετηθεί μια τέτοια πρόταση, όπως διαμηνύουν από το κυβερνητικό επιτελείο, είναι πολύ μακρύς, με πολλές και διαφορετικές παραμέτρους και πολλούς εμπλεκόμενους φορείς – από τα υπουργεία Τουρισμού και Παιδείας έως τους ξενοδόχους, την ΟΛΜΕ, τη ΔΟΕ κ.ά.

Σημειωτέον ότι ενώ το 2018 υπήρξε αύξηση της αεροπορικής κίνησης εσωτερικού κατά 4% -δείκτης που παραπέμπει και σε περισσότερα ταξίδια εντός Ελλάδος-, το 2019 καταγράφηκαν 8,1 εκατομμύρια αεροπορικές αφίξεις σε εσωτερικά δρομολόγια, παρουσιάζοντας οριακή μείωση 0,1% (κατά 10.000 επιβάτες).

Τα στοιχεία της ΤτΕ

Αντίθετα, από τα στοιχεία της Τραπέζης της Ελλάδος προκύπτει ότι το 2019 ήταν μία ακόμη χρονιά ανόδου όσον αφορά τις δαπάνες των Ελλήνων στο εξωτερικό. Οι Έλληνες μπορεί να έχουν μειώσει σημαντικά τη διάρκεια των ταξιδιών τους εντός και εκτός Ελλάδος, ωστόσο ακόμη και μέσα στην κρίση έχει διπλασιαστεί ο αριθμός αυτών που ταξιδεύουν στο εξωτερικό, λόγω και της αύξησης των αεροπορικών συνδέσεων τόσο από τους παραδοσιακούς αερομεταφορείς όσο και από τις αεροπορικές χαμηλού κόστους. Αρκεί να αναφερθεί ότι την περίοδο 2008-2009 η εξερχόμενη ταξιδιωτική κίνηση ήταν πέριξ των 3,8 εκατομμυρίων επιβατών κατ’ έτος, για να έχει φτάσει μία δεκαετία μετά κοντά στα 8 εκατομμύρια.

Την ίδια στιγμή έχει μειωθεί σχεδόν στο ήμισυ η διάρκεια των ταξιδιών: από τις 10 διανυκτερεύσεις που ήταν το 2008 έχει σταθεροποιηθεί κοντά στις 5,5 από το 2016 και μετά, όπως δείχνει ο δείκτης για τη μέση διάρκεια παραμονής των Ελλήνων στο εξωτερικό που υπολογίζει η ΤτΕ.

Ενδιαφέρον έχουν και τα στοιχεία για τη μέση δαπάνη των Ελλήνων ανά ταξίδι, η οποία έχει αυξηθεί μεν τη διετία 2018-2019, ωστόσο διατηρείται ακόμη σε πολύ χαμηλά επίπεδα σε σχέση με τα 712 ευρώ του 2008 και τα 718 ευρώ που είχε φτάσει στα ιστορικά υψηλά της τελευταίας 15ετίας, το 2006. Τώρα, με βάση τα επίσημα στοιχεία του εννεαμήνου του 2019 από την ΤτΕ, η δαπάνη του Έλληνα ανά ταξίδι στο εξωτερικό αντιστοιχεί στα 352 ευρώ, από τα 275 ευρώ του εννεαμήνου του 2018. Ας σημειωθεί εδώ ότι για το σύνολο του 2018 η μέση δαπάνη ήταν στα 275 ευρώ, έχοντας ήδη αυξηθεί από τα 248 ευρώ του 2017.

Η έρευνα της Mindhaus

Τις ταξιδιωτικές τάσεις των Ελλήνων για το 2020 αποτυπώνει η πρωτογενής έρευνα που πραγματοποίησε η Mindhaus μέσω της διαδικτυακής πλατφόρμας Pollfish σε ένα δείγμα 500 ατόμων (προϋπόθεση οι ερωτηθέντες να έχουν πραγματοποιήσει τουλάχιστον ένα ταξίδι στο εξωτερικό τους τελευταίους δώδεκα μήνες).

Όπως προκύπτει λοιπόν από την έρευνα, η οποία έχει τη δυνατότητα να πραγματοποιεί αλλά και να ερμηνεύει αντίστοιχα στοιχεία από όλες τις διεθνείς αγορές που αφορούν στον ελληνικό τουρισμό, τα ταξίδια στο εξωτερικό αποτελούν κυρίαρχη επιθυμία για όλες τις ηλικιακές ομάδες από 18 έως 54 και άνω, είτε έχουν εισοδήματα μέχρι 22.500 ευρώ είτε μέχρι 67.000 ευρώ.

Ενδεικτικά, σε όλες τις περιπτώσεις, τα ποσοστά όσων προτιμούν το εξωτερικό προσεγγίζει ή ακόμη και ξεπερνά το 50%, όταν τα ταξίδια στο εσωτερικό μέσα στο 2020 σε όλες τις ηλικίες και τα… βαλάντια είναι κοντά στο 30% (το υπόλοιπο 20% δεν έχει αποφασίσει πού θα ταξιδέψει το επόμενο δωδεκάμηνο), γεγονός που εξηγεί σε μεγάλο βαθμό και την καθήλωση του εσωτερικού τουρισμού τα τελευταία χρόνια σε χαμηλά επίπεδα, έστω και αν έχει αυξηθεί κατά τι τα τελευταία χρόνια.

Χαρακτηριστικό είναι το γεγονός ότι με βάση τα στοιχεία της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής, στις αρχές της κρίσης η ταξιδιωτική δαπάνη του εγχώριου τουρισμού ήταν σε επίπεδα λίγο κάτω από τα 3,9 δισ. ευρώ και πλέον κυμαίνεται πέριξ του 1,4-1,5 δισ. ευρώ.
Τα τελευταία επίσημα στοιχεία, με βάση τις εκτιμήσεις του Ινστιτούτου του Συνδέσμου Ελληνικών Τουριστικών Επιχειρήσεων (ΣΕΤΕ), για το 2018, λαμβάνοντας υπόψη και την αύξηση της αεροπορικής κίνησης εσωτερικού κατά 4%, υπολογίζουν την ταξιδιωτική δαπάνη των Ελλήνων στη χώρα μας στο 1,45 δισ. ευρώ.

Όπως προκύπτει από την έρευνα της Mindhaus, το κόστος είναι από τα βασικότερα κριτήρια που λαμβάνουν υπόψη οι Έλληνες όταν επιλέγουν έναν ταξιδιωτικό προορισμό: 2 στους 10 θέτουν ως πρώτο κριτήριο τις τιμές των αεροπορικών εισιτηρίων και των καταλυμάτων και ακολουθούν με μικρότερα ποσοστά από 10% ως 14% ο καιρός και το κλίμα, το επίπεδο ασφάλειας, η κουλτούρα των κατοίκων, ο πολιτισμός και η ποιότητα του φυσικού περιβάλλοντος.

Όσον αφορά στον τύπο διακοπών που επιλέγουν συχνότερα όταν ταξιδεύουν, «ποσοστό κοντά στο 33% επιλέγει προορισμούς που έχουν ως στοιχείο τους τον ήλιο και τη θάλασσα (σ.σ.: προϊόν που είναι και το δημοφιλέστερο για τους ξένους που επισκέπτονται την Ελλάδα), ενώ ένα 22% προτιμά προορισμούς με ιστορικά – πολιτιστικά μνημεία και αξιοθέατα», σχολιάζει στο «business stories» ο κ. Θεόφιλος Κυρατσούλης, γενικός διευθυντής της Mindhaus. Ακολουθούν με ποσοστό κοντά στο 19% αυτοί που επιλέγουν περισσότερο προορισμούς με κριτήριο τη φύση και ακολουθούν με μικρότερα ποσοστά -κάτω του 10%- η ευεξία, οι προορισμοί του Σαββατοκύριακου και οι extreme δραστηριότητες.

Όσον αφορά τα ερεθίσματα από τα οποία εμπνέονται κατά την επιλογή προορισμού, οι τρεις τοπ απαντήσεις είναι και εδώ οι προσφορές και οι ειδικές τιμές (σε ποσοστό 29%), τα αφιερώματα στο Διαδίκτυο (23%) και οι φωτογραφίες προορισμών και ξενοδοχείων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης (21,3%).

Τα υψηλότερα εισοδήματα (από 45.000 έως 67.000 ευρώ) είναι αυτά που επιλέγουν πιο φανατικά τα ταξίδια στο εξωτερικό, με ποσοστό σχεδόν 57% των ερωτηθέντων να δηλώνει ότι μέσα στο 2020 σκοπεύει να ταξιδέψει εκτός Ελλάδος και ένα 32% εντός, ενώ στα εισοδήματα έως 22.500 ευρώ το ποσοστό για το εξωτερικό πέφτει στο 45% και το 32% διατηρείται για τις αποδράσεις του εσωτερικού. Αντίστοιχα και στα εισοδήματα μεταξύ 22.500 και 45.000 ευρώ, ένας στους δύο δηλώνει ότι σκοπεύει να ταξιδέψει εκτός Ελλάδος και 33% εντός.