Το 20% του συνολικού επιχειρηματικού χρέους εξακολουθεί να βρίσκεται σε εταιρείες των οποίων τα κέρδη δεν επαρκούν για να καλύψουν τις πληρωμές τόκων. Aυτό επισημαίνει, μεταξύ άλλων, η έκθεση του ΔΝΤ επισημαίνοντας πως σημαντικό πλήθος επιχειρήσεων αποκλείονται από το δανεισμό.
Σύμφωνα με την έκθεση του ΔΝΤ για την Ελλάδα, η ελληνική οικονομία έχει διανύσει μια μακρά περίοδο προσαρμογής μετά την κρίση χρέους της προηγούμενης δεκαετίας, με επιχειρήσεις και νοικοκυριά να προσπαθούν σταδιακά να μειώσουν τον δανεισμό τους και να αποκαταστήσουν την οικονομική τους σταθερότητα.
Παρότι η εικόνα σήμερα είναι αισθητά βελτιωμένη σε σχέση με τα χρόνια της βαθιάς ύφεσης, εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικές ευπάθειες που συνδέονται κυρίως με τα παλαιά μη εξυπηρετούμενα δάνεια, το υψηλό κόστος ζωής και την αβεβαιότητα του διεθνούς οικονομικού περιβάλλοντος.
Οι επιχειρήσεις στην Ελλάδα και, ιδιαίτερα, οι μη χρηματοπιστωτικές επιχειρήσεις, έχουν ωφεληθεί σημαντικά από την ισχυρή ανάκαμψη της οικονομίας μετά την πανδημία. Η αύξηση της κατανάλωσης, η ενίσχυση του τουρισμού και η σταδιακή επαναφορά της οικονομικής δραστηριότητας συνέβαλαν στη βελτίωση της κερδοφορίας πολλών εταιρειών.
Ωστόσο, η ανάκαμψη αυτή δεν ήταν ομοιόμορφη για όλους. Ένα σημαντικό ποσοστό επιχειρήσεων, κυρίως μικρές και πολύ μικρές εταιρείες, εξακολουθεί να αντιμετωπίζει περιορισμένη πρόσβαση στη χρηματοδότηση λόγω των προβλημάτων που άφησε πίσω της η περίοδος της κρίσης.
Τα παλαιά μη εξυπηρετούμενα δάνεια συνεχίζουν να λειτουργούν ως βαρίδι για πολλές επιχειρήσεις, περιορίζοντας τη δυνατότητά τους να επενδύσουν, να επεκταθούν ή να χρηματοδοτήσουν την καθημερινή τους λειτουργία. Παρότι συνολικά ο ιδιωτικός τομέας έχει μειώσει το επίπεδο δανεισμού του, υπάρχουν ενδείξεις ότι ορισμένες επιχειρήσεις αρχίζουν ξανά να αυξάνουν τον δανεισμό τους, επιδιώκοντας να εκμεταλλευτούν τις ευκαιρίες ανάπτυξης. Παρ’ όλα αυτά, περίπου το 20% του συνολικού επιχειρηματικού χρέους εξακολουθεί να βρίσκεται σε εταιρείες των οποίων τα κέρδη δεν επαρκούν για να καλύψουν τις πληρωμές τόκων, γεγονός που καταδεικνύει ότι ένα σημαντικό τμήμα της αγοράς παραμένει οικονομικά ευάλωτο.
Πώς λειτουργεί ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή
Οι διεθνείς γεωπολιτικές εξελίξεις αποτελούν έναν επιπλέον παράγοντα κινδύνου αναφέρει το Ταμείο. Η συνεχιζόμενη αστάθεια στη Μέση Ανατολή θα μπορούσε να επηρεάσει αρνητικά την ελληνική οικονομία μέσω πολλαπλών διαύλων. Μια πιθανή επιβράδυνση της διεθνούς ή εγχώριας ζήτησης θα μπορούσε να μειώσει τα έσοδα των επιχειρήσεων, ενώ η άνοδος του κόστους δανεισμού και των τιμών ενέργειας και πρώτων υλών θα επιβάρυνε περαιτέρω τη λειτουργία τους. Για πολλές επιχειρήσεις, ιδιαίτερα όσες λειτουργούν με περιορισμένα περιθώρια κέρδους, μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να δημιουργήσει σοβαρές πιέσεις στη ρευστότητα και στη βιωσιμότητά τους.
Ανθεκτικότερος έναντι του παρελθόντος ο τραπεζικός τομέας
Παρά τις προκλήσεις αυτές, τα stress tests που πραγματοποιήθηκαν για το τραπεζικό σύστημα δείχνουν ότι ο επιχειρηματικός τομέας εμφανίζεται σήμερα πιο ανθεκτικός σε σχέση με το παρελθόν. Ακόμη και σε δυσμενή σενάρια, όπου προβλέπονται ισχυροί οικονομικοί κραδασμοί, η αύξηση της πιθανότητας αθέτησης πληρωμών από τις επιχειρήσεις εκτιμάται ότι θα είναι προσωρινή και σχετικά ελεγχόμενη. Αν και σε ορισμένα σενάρια η πιθανότητα αδυναμίας αποπληρωμής δανείων υπερτριπλασιάζεται σε σχέση με τα επίπεδα του 2025, η κατάσταση παραμένει σημαντικά καλύτερη από ό,τι κατά τη διάρκεια της ελληνικής κρίσης χρέους. Αυτό οφείλεται κυρίως στη βελτίωση των ισολογισμών των επιχειρήσεων, στη μείωση του υπερβολικού δανεισμού και στη σταδιακή εξυγίανση του τραπεζικού συστήματος.
Μεγάλο μέρος του χρέους σε ευάλωτα νοικοκυριά
Ανάλογες προκλήσεις αντιμετωπίζουν και τα ελληνικά νοικοκυριά. Παρότι η συνολική εικόνα του ιδιωτικού χρέους των νοικοκυριών δεν διαφέρει σημαντικά από άλλες χώρες της Ευρωζώνης, ένα μεγάλο μέρος του χρέους εξακολουθεί να βρίσκεται συγκεντρωμένο σε οικονομικά ευάλωτα νοικοκυριά. Οι ελληνικές οικογένειες δαπανούν υψηλότερο ποσοστό του εισοδήματός τους για βασικές ανάγκες, όπως τρόφιμα, λογαριασμούς κοινής ωφέλειας και ενοίκια, σε σύγκριση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Αυτό σημαίνει ότι διαθέτουν μικρότερα περιθώρια αποταμίευσης ή αντιμετώπισης έκτακτων οικονομικών πιέσεων.
Επιπλέον, οι αυξήσεις των επιτοκίων επιβαρύνουν ιδιαίτερα τα ελληνικά νοικοκυριά, καθώς μεγάλο μέρος των στεγαστικών και καταναλωτικών δανείων έχει κυμαινόμενο επιτόκιο. Καθώς τα επιτόκια αυξάνονται, αυξάνεται αντίστοιχα και το κόστος εξυπηρέτησης των δανείων, μειώνοντας το διαθέσιμο εισόδημα των οικογενειών. Οι αναλύσεις δείχνουν ότι τα νοικοκυριά είναι ιδιαίτερα ευάλωτα σε ενδεχόμενες μειώσεις εισοδήματος, όπως αυτές που θα μπορούσαν να προκύψουν από μια οικονομική επιβράδυνση ή αύξηση της ανεργίας.
Μεγάλο τμήμα του εισοδήματος κατευθύνεται στα χρέη
Οι ειδικοί αξιολογούν την ευαλωτότητα των νοικοκυριών εξετάζοντας το ποσοστό του εισοδήματος που κατευθύνεται στην αποπληρωμή δανείων και στις βασικές δαπάνες διαβίωσης. Όταν οι συνολικές αυτές υποχρεώσεις απορροφούν το μεγαλύτερο μέρος του οικογενειακού εισοδήματος, αυξάνεται σημαντικά ο κίνδυνος οικονομικής δυσχέρειας. Στα δυσμενή σενάρια που εξετάστηκαν, το γεωπολιτικό σενάριο με υψηλότερα επιτόκια προκαλεί μεγαλύτερη επιβάρυνση στο κόστος δανεισμού, όμως το σενάριο ύφεσης θεωρείται τελικά πιο επικίνδυνο για τα νοικοκυριά, καθώς συνοδεύεται από απώλεια πραγματικού εισοδήματος και μείωση της αγοραστικής δύναμης.
Συνολικά, η ελληνική οικονομία εμφανίζεται σήμερα πιο θωρακισμένη σε σχέση με το παρελθόν, ωστόσο εξακολουθεί να αντιμετωπίζει σημαντικές προκλήσεις. Η ανθεκτικότητα επιχειρήσεων και νοικοκυριών θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από τη διατήρηση της οικονομικής ανάπτυξης, τη σταθερότητα του διεθνούς περιβάλλοντος και τη δυνατότητα περιορισμού των πιέσεων από τον πληθωρισμό και τα επιτόκια. Η συνέχιση των μεταρρυθμίσεων, η στήριξη της υγιούς επιχειρηματικότητας και η προστασία των πιο ευάλωτων κοινωνικών ομάδων θα αποτελέσουν κρίσιμους παράγοντες για τη διατήρηση της οικονομικής σταθερότητας τα επόμενα χρόνια.
Διαβάστε ακόμη
Αντώνης Κασσάνο (Pleiades): Πώς επιταχύνεται η μετάβαση σε πιο έξυπνα και ανθεκτικά αστικά μοντέλα
Ντιν Σπανός: Το μεγάλο σχέδιο για να έρθει το NFL στην Ελλάδα
Έρχονται μικροδάνεια μέχρι και 50.000 ευρώ – Στο τραπέζι διπλασιασμός στα όρια (πίνακας)
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.