Πώς το τραπεζικό σύστημα αναδιανέμει τον διεθνή πλούτο (πίνακας)

Διαγκωνίζονται οι ευρωπαϊκές τράπεζες για τη διαχείριση ιδιωτικού πλούτου ξεκινώντας από την διεκδίκηση σημαντικών καταθέσεων. Δεν πρόκειται πλέον για την παλιά συζήτηση γύρω από το τραπεζικό απόρρητο ή τους φορολογικούς παραδείσους.

Το ερώτημα που απασχολεί τις διοικήσεις των τραπεζών είναι πού θα «εγκατασταθούν» τα κεφάλαια των εύπορων ιδιωτών , τα family offices, οι εταιρείες διαχείρισης περιουσίας, τα επενδυτικά κεφάλαια και οι επιχειρηματίες που αναζητούν ασφαλές θεσμικό περιβάλλον, πρόσβαση στις διεθνείς αγορές και εξειδικευμένες υπηρεσίες wealth management.

Τα νέα κέντρα

Στην Ευρώπη έχουν διαμορφωθεί ορισμένα ισχυρά κέντρα προσέλκυσης πλούτου. Η Ελβετία εξακολουθεί να αποτελεί την κορυφαία δύναμη στη διαχείριση ιδιωτικής περιουσίας, ενώ το Λουξεμβούργο έχει εξελιχθεί σε κέντρο επενδυτικών κεφαλαίων και διεθνών δομών διαχείρισης. Η Ιρλανδία αξιοποιεί τη θέση της ως διεθνής χρηματοοικονομικός κόμβος, ενώ η Μάλτα και η Κύπρος διατηρούν σημαντικό ρόλο στην εξυπηρέτηση διεθνών επενδυτών, εταιρειών και οικογενειακών γραφείων.

Η είσοδος της Βουλγαρίας στην Ευρωζώνη προσθέτει μία νέα διάσταση. Η χώρα αποκτά πλέον το πλεονέκτημα του ευρώ, ενώ συνδυάζει χαμηλότερο λειτουργικό κόστος και ισχυρούς δεσμούς με τις αγορές της Νοτιοανατολικής Ευρώπης. Για πολλούς τραπεζικούς ομίλους, η Βουλγαρία μπορεί να εξελιχθεί σε σημαντικό περιφερειακό κέντρο συγκέντρωσης καταθέσεων και παροχής επενδυτικών υπηρεσιών.

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, οι ελληνικές τράπεζες δείχνουν ότι αντιλαμβάνονται τη νέα πραγματικότητα και επιχειρούν να τοποθετηθούν δυναμικά. Δεν περιορίζονται πλέον στην εγχώρια αγορά καταθέσεων και δανείων, αλλά επιδιώκουν να αποκτήσουν παρουσία σε αγορές που σχετίζονται με τη διαχείριση πλούτου και τη διεθνή πελατεία.

Πραγματοποιούν για τον σκοπό αυτόν εξαγορές και συγχωνεύσεις και «κλικάρουν» τις ευκαιρίες στον παγκόσμιο χάρτη.

Οι ελληνικές τράπεζες

Η Eurobank πρωτοπόρος σε αυτό το κομμάτι είναι ίσως το χαρακτηριστικότερο παράδειγμα. Η στρατηγική της τα τελευταία χρόνια δείχνει σαφή στόχευση στη δημιουργία ενός ευρύτερου δικτύου που συνδέει την Ελλάδα με την Κύπρο και χώρες της Ανατολής, το Λουξεμβούργο παραδοσιακή αγορά της τράπεζας και πλέον τη Βουλγαρία. Το Λουξεμβούργο προσφέρει πρόσβαση σε διεθνείς επενδυτές και δομές διαχείρισης κεφαλαίων, ενώ η παρουσία στη Βουλγαρία αποκτά νέα σημασία μετά την ένταξη της χώρας στο ευρώ.

Η Eurobank φαίνεται να αντιλαμβάνεται ότι η επόμενη φάση ανάπτυξης δεν θα προέλθει μόνο από τα παραδοσιακά τραπεζικά προϊόντα αλλά και από τη διαχείριση περιουσίας πελατών με διεθνή δραστηριότητα.

Παράλληλα, η Alpha Bank έχει δημιουργήσει μια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα στρατηγική σχέση με την UniCredit. Η συνεργασία αυτή δεν αφορά μόνο τη χρηματοδότηση επιχειρήσεων ή τις τραπεζικές εργασίες. Δημιουργεί επίσης πρόσβαση σε ένα ευρύτερο ευρωπαϊκό δίκτυο private banking, επενδυτικών προϊόντων και υπηρεσιών wealth management. Η τράπεζα έχει προχωρήσει σε εξαγορές στο χώρο του wealth και είναι έτοιμη να δημιουργήσει ένα διεθνές αποτύπωμα. Σε μια εποχή όπου οι πελάτες υψηλής καθαρής θέσης ζητούν διεθνείς λύσεις και όχι μόνο τοπικές υπηρεσίες, τέτοιου είδους συνεργασίες αποκτούν ιδιαίτερη σημασία.

Ακόμη και μικρότεροι προς το παρόν, τραπεζικοί παίκτες επιχειρούν να τοποθετηθούν σε αυτόν τον χώρο. Η CrediaBank, με κινήσεις που συνδέονται με την εξαγορά της HSBC Μάλτα, αναζητεί πρόσβαση σε μία αγορά που εξακολουθεί να διαθέτει σημαντική τεχνογνωσία στην εξυπηρέτηση διεθνών πελατών και επενδυτικών δομών. Η Μάλτα μπορεί να μην έχει το μέγεθος του Λουξεμβούργου, παραμένει όμως σημαντικός κόμβος για συγκεκριμένες κατηγορίες επενδυτών και εταιρικών σχημάτων ενώ συγχρόνως η τράπεζα ενισχύει τη θέση της και στην εγχώρια αγορά με εξαγορές και συγχωνεύσεις.

Το σημαντικότερο στοιχείο είναι ότι όλες οι ελληνικές συστημικές τράπεζες φαίνεται να κινούνται προς την ίδια κατεύθυνση: την ενίσχυση των δραστηριοτήτων wealth management και private banking. Οι λόγοι είναι προφανείς. Η παραδοσιακή τραπεζική δραστηριότητα θα αντιμετωπίσει μεγαλύτερες προκλήσεις στο μέλλον ενώ οι προμήθειες μπορούν να διαφοροποιήσουν σημαντικά τα τραπεζικά έσοδα.

Η σημασία

Για την Ελλάδα, το διακύβευμα είναι ευρύτερο από τις ίδιες τις τράπεζες. Εάν οι ελληνικοί όμιλοι καταφέρουν να προσελκύσουν και να διαχειριστούν μεγαλύτερο μέρος του διεθνούς πλούτου που κινείται στην περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου και των Βαλκανίων, η χώρα μπορεί να ενισχύσει τη θέση της ως περιφερειακό χρηματοοικονομικό κέντρο.

Γι’ αυτό οι κινήσεις σε Μάλτα, Λουξεμβούργο, Κύπρο και Βουλγαρία δεν πρέπει να θεωρούνται μεμονωμένες επιχειρηματικές αποφάσεις. Αποτελούν μέρος μιας ευρύτερης στρατηγικής προσαρμογής των ελληνικών τραπεζών σε μια Ευρώπη όπου ο ανταγωνισμός για τον ιδιωτικό πλούτο και τις διεθνείς καταθέσεις γίνεται ολοένα πιο έντονος.