Παρά τις αυξήσεις των τελευταίων ετών, οι συντάξεις στην Ελλάδα εξακολουθούν να κινούνται σε σχετικά χαμηλά επίπεδα, καθώς το τελικό ποσό επηρεάζεται από τις αποδοχές κατά τη διάρκεια του εργασιακού βίου, τα χρόνια ασφάλισης, τις ασφαλιστικές εισφορές και τις κρατήσεις.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του συστήματος «Ήλιος», η μέση σύνταξη των παλαιών συνταξιούχων διαμορφώνεται στα 977,96 ευρώ μεικτά, ενώ για την πλειονότητα όσων προέρχονται από το πρώην ΙΚΑ περιορίζεται στα 850,7 ευρώ. Για αρκετούς νέους συνταξιούχους, καθώς ωριμάζει η εφαρμογή του νόμου Κατρούγκαλου, οι αποδοχές μετά τη συνταξιοδότηση εκτιμάται ότι θα κινούνται λίγο πάνω από τα 750 ευρώ.
Καθοριστικό ρόλο έχει η ανταποδοτική σύνταξη. Το υφιστάμενο σύστημα δεν προσφέρει πάντοτε ισχυρό κίνητρο για υψηλότερες δηλωμένες αποδοχές ή, στην περίπτωση των ελεύθερων επαγγελματιών, για επιλογή μεγαλύτερης ασφαλιστικής κατηγορίας. Παράλληλα, οι κρατήσεις και η εισφορά αλληλεγγύης περιορίζουν το τελικό καθαρό όφελος.
Ενδεικτικά, μισθωτός με 40 χρόνια εργασίας και συντάξιμες αποδοχές 1.060 ευρώ μπορεί να λάβει κύρια σύνταξη περίπου 977 ευρώ μεικτά ή 891 ευρώ καθαρά μετά τις κρατήσεις για υγεία και φόρο. Το ποσοστό αναπλήρωσης στην περίπτωση αυτή προσεγγίζει το 92%, καθώς στο συνολικό ποσό περιλαμβάνεται η εθνική σύνταξη των 446,86 ευρώ.
Όσο αυξάνονται, όμως, οι συντάξιμες αποδοχές τόσο μικρότερη γίνεται αναλογικά η συμβολή της εθνικής σύνταξης. Έτσι, ένας υψηλόμισθος, παρά τις σημαντικά μεγαλύτερες εισφορές που έχει καταβάλει, μπορεί να καταλήξει με ποσοστό αναπλήρωσης της τάξης του 60%-65%.
Τα «κλειδιά» για μεγαλύτερη σύνταξη
Μία από τις σημαντικότερες παραμέτρους είναι η αποφυγή της πρόωρης εξόδου. Σήμερα περίπου ένας στους τρεις μισθωτούς συνταξιοδοτείται πρόωρα με μειωμένη σύνταξη, με την περικοπή να μπορεί να φτάσει έως το 30%. Η επιλογή πλήρους αντί μειωμένης σύνταξης μπορεί να σημαίνει όφελος περίπου 145 ευρώ τον μήνα.
Εξίσου κρίσιμη είναι η συμπλήρωση 40 ετών ασφάλισης. Όσοι βρίσκονται κοντά στο συγκεκριμένο όριο μπορούν, εφόσον έχουν τη δυνατότητα, να αξιοποιήσουν πλασματικά έτη, προκειμένου να συμπληρώσουν την απαιτούμενη 40ετία. Τα μεγαλύτερα οφέλη στα ποσοστά αναπλήρωσης εντοπίζονται κυρίως μεταξύ 36 και 40 ετών ασφάλισης, ενώ μετά τη 40ετία η πρόσθετη απόδοση κάθε επιπλέον έτους περιορίζεται αισθητά.
Ωστόσο, τα πολλά χρόνια ασφάλισης δεν αρκούν όταν οι αποδοχές είναι χαμηλές. Εργαζόμενος με μέσο μισθό περίπου 1.000 ευρώ δύσκολα θα ξεπεράσει σύνταξη 900 ευρώ, ακόμη και με 40 χρόνια ασφάλισης. Συνεπώς, η εξέλιξη των μισθών αποτελεί καθοριστικό παράγοντα για τις μελλοντικές συντάξεις.
Τι ισχύει για τους ελεύθερους επαγγελματίες
Για τους μη μισθωτούς, σημαντικό ρόλο παίζει η ασφαλιστική κατηγορία που επιλέγουν. Η πολυετής καταβολή των χαμηλότερων εισφορών οδηγεί αντίστοιχα σε χαμηλές συντάξεις, ενώ η μετάβαση σε υψηλότερη κατηγορία λίγα χρόνια πριν από τη συνταξιοδότηση δεν αρκεί για να αλλάξει ουσιαστικά το αποτέλεσμα.
Για αισθητή βελτίωση απαιτείται παραμονή σε υψηλότερες ασφαλιστικές κατηγορίες για τουλάχιστον 15 χρόνια. Με τα σημερινά δεδομένα, ελεύθερος επαγγελματίας με 40 χρόνια ασφάλισης, ο οποίος έχει παραμείνει για το μεγαλύτερο διάστημα στην πρώτη κατηγορία, αναμένεται να λάβει σύνταξη έως περίπου 860 ευρώ.
Αντίθετα, η επιλογή της τρίτης ή της τέταρτης ασφαλιστικής κατηγορίας για σημαντικό διάστημα μπορεί να δημιουργήσει προϋποθέσεις για σύνταξη άνω των 1.100 ευρώ. Έτσι, αποδοχές, διάρκεια ασφάλισης και ύψος εισφορών αποτελούν τα τρία βασικά «κλειδιά» που καθορίζουν το τελικό ποσό.
Διαβάστε ακόμη
METLEN: Συστήνει holding υποδομών που θα εισαχθεί στο Χρηματιστήριο
Στεγαστικό πακέτο 2027: Φθηνά δάνεια, ανοιχτά σπίτια και ακριβότερη «πόρτα» για τους ξένους
Αφορολόγητο κληρονομιάς: Το αόρατο πλεονέκτημα
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.