Νέα έρευνα αποκαλύπτει ότι σχεδόν μία στις πέντε αποστολές τροφίμων με ετικέτα «Made in Israel» που εισέρχονται στην Ευρωπαϊκή Ένωση προέρχονται από παράνομους οικισμούς στη Δυτική Όχθη ή τα Υψίπεδα του Γκολάν. Όπως αναφέρει το Politico, χουρμάδες, πορτοκάλια και ταχίνι φτάνουν στην Ευρώπη με ψευδή επισήμανση, εκμεταλλευόμενα προνομιακή φορολόγηση και πιστοποιητικά που προορίζονται μόνο για προϊόντα από το Ισραήλ, παραπλανώντας τους καταναλωτές και παραβιάζοντας διεθνείς νόμους.
Η υπόθεση έρχεται την ώρα που η ΕΕ προσπαθεί να περιορίσει τη βία των εποίκων, αλλά οι εμπορικές ροές από τις κατεχόμενες περιοχές συνεχίζονται, ενώ ομάδες όπως το Global Echo Litigation Center και η Human Rights Watch ζητούν αυστηρότερους ελέγχους και νομικές ενέργειες.
Σύμφωνα με την έρευνα του Global Echo Litigation Center, σχεδόν το 17–19% των προϊόντων με ετικέτα «Made in Israel» που εισάγονται στην Ευρώπη προέρχονται από παράνομους οικισμούς στη Δυτική Όχθη ή από τα Υψίπεδα του Γκολάν.
Οι καταναλωτές στην Ευρώπη δεν μπορούν να γνωρίζουν την πραγματική προέλευση των προϊόντων, όπως επισημαίνει η οργάνωση, η οποία έχει υποβάλει προσφυγές στο Ηνωμένο Βασίλειο και στη Γαλλία για να υποχρεωθούν οι τελωνειακές και καταναλωτικές αρχές σε έλεγχο.
Οι ισραηλινοί οικισμοί στη Δυτική Όχθη και στην Ανατολική Ιερουσαλήμ θεωρούνται παράνομοι σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο. Το Διεθνές Δικαστήριο το 2024 επανέλαβε ότι τα κράτη πρέπει να αποτρέπουν εμπορικές σχέσεις που ενισχύουν την παρουσία του Ισραήλ στις κατεχόμενες περιοχές. Το Ισραήλ απορρίπτει την απόφαση και θεωρεί τα εδάφη «διαφιλονικούμενα».
Εκτός από τις ΗΠΑ, η διεθνής κοινότητα δεν αναγνωρίζει τον έλεγχο του Ισραήλ στα Υψίπεδα του Γκολάν, ορεινή περιοχή βόρεια της χώρας ανάμεσα σε Λίβανο και Συρία.
Η έκθεση του Global Echo εντοπίζει τρεις τρόπους με τους οποίους τα προϊόντα παραπλανούν:
-Χρήση πραγματικού κωδικού παραγωγής σε κατεχόμενο έδαφος με αναγραφή Ισραήλ ως χώρας προέλευσης.
-Χρήση ψευδούς διεύθυνσης εντός Ισραήλ.
-Μικτή συσκευασία προϊόντων από κατεχόμενα και από το Ισραήλ, με αποστολή ως ισραηλινά.
Όταν οι τελωνειακοί χρεώνουν δασμούς, το ισραηλινό κράτος επιστρέφει το ποσό στους εξαγωγείς, καθιστώντας ουσιαστικά άχρηστη τη φορολογική διαφορά για τα προϊόντα από τη Δυτική Όχθη και τα Υψίπεδα του Γκολάν. Τα ποσά από τις επιστροφές εκτιμώνται σε περίπου 63 εκατ. ευρώ.
Οι καταναλωτές εξαπατώνται, ενώ τα προϊόντα εμφανίζονται με σήμανση «Product of Israel». Παράδειγμα αποτελεί το ταχίνι της Achva, που παρασκευάζεται σε οικισμούς της Δυτικής Όχθης και φτάνει σε βάζα με ετικέτα Ισραήλ, παρά απόφαση του 2019 που όριζε ξεκάθαρη σήμανση για προϊόντα από οικισμούς.
Υπό το εμπορικό πλαίσιο της ΕΕ και του Ηνωμένου Βασιλείου, τα περισσότερα ισραηλινά αγροτικά προϊόντα εισάγονται χωρίς δασμούς, αλλά η προνομιακή αυτή μεταχείριση δεν ισχύει για τα κατεχόμενα εδάφη. Το σύστημα ελέγχου βασίζεται στις δηλώσεις των εξαγωγέων, γεγονός που συχνά αποτυγχάνει.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρότεινε τον Σεπτέμβριο του 2025 την αναστολή εμπορικών διατάξεων με το Ισραήλ, αλλά η πλήρης εφαρμογή δεν έχει συμφωνηθεί από τα κράτη-μέλη. Η Ισπανία προχώρησε σε εθνική απαγόρευση εισαγωγών από οικισμούς στις παλαιστινιακές περιοχές από το τέλος του 2025.
Διαβάστε ακόμη
Ενέργεια: Η δύσκολη επιστροφή στην κανονικότητα μετά το μπλόκο στα Στενά του Ορμούζ
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.