Μια νέα και ιδιαίτερα ευαίσθητη ισορροπία διαμορφώνεται στις θαλάσσιες εξαγωγές πετρελαίου της Σαουδικής Αραβίας. Το Ριάντ κατάφερε να περιορίσει σημαντικά την εξάρτησή του από τα Στενά του Ορμούζ, ενισχύοντας θεαματικά τις ροές αργού μέσω του Yanbu στην Ερυθρά Θάλασσα. Τώρα, όμως, η κλιμάκωση των απειλών των Χούθι δημιουργεί έναν νέο κίνδυνο ακριβώς πάνω στη διαδρομή που εξελίχθηκε σε βασική εναλλακτική πύλη των σαουδαραβικών εξαγωγών.
Οι αναλυτές της Xclusiv Shipbrokers επισημαίνουν ότι «το γεωπολιτικό risk premium μετατοπίστηκε αντί να εξαφανιστεί», περιγράφοντας ουσιαστικά τη νέα πραγματικότητα για την αγορά πετρελαίου και τη ναυτιλία.
Σύμφωνα με στοιχεία της Signal Ocean που επικαλείται ο ναυλομεσιτικός οίκος, από τις αρχές του 2026 έως τις 23 Ιουλίου φορτώθηκαν από το Yanbu περισσότερα από 80 εκατ. μετρικοί τόνοι αργού, ποσότητα που αντιστοιχεί σε σχεδόν 588 εκατ. βαρέλια. Πρόκειται για όγκο σχεδόν τετραπλάσιο σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο πριν από την κρίση στη Μέση Ανατολή.
Η μεγάλη αλλαγή καταγράφηκε τον Μάρτιο, όταν οι μηνιαίες εξαγωγές ξεπέρασαν τα 13 εκατ. τόνους, ενώ σε ολόκληρο το δεύτερο τρίμηνο διατηρήθηκαν πάνω από τα 16 εκατ. τόνους τον μήνα.
Πίσω από αυτή τη στροφή βρίσκεται η αυξημένη αξιοποίηση του αγωγού East-West Pipeline, μέσω του οποίου το σαουδαραβικό αργό μεταφέρεται από τις πετρελαιοπαραγωγικές περιοχές στα ανατολικά της χώρας προς το Yanbu. Με αυτόν τον τρόπο, η Σαουδική Αραβία μπορεί να διοχετεύει σημαντικές ποσότητες στις διεθνείς αγορές χωρίς τα δεξαμενόπλοια να χρειάζεται να περάσουν από το Ορμούζ.
Η αλλαγή αποτυπώνεται και στους προορισμούς. Σχεδόν το 70% των εξαγωγών αργού μέσω Yanbu κατευθύνεται πλέον προς την Κίνα, την Ινδία και την Ανατολική Ασία. Αντίθετα, το 2025 η Αίγυπτος απορροφούσε το 52,8% των συνολικών φορτίων, ενώ το μερίδιο της Ανατολικής Ασίας ήταν χαμηλότερο του 25%.
«Η Σαουδική Αραβία χρησιμοποιεί ολοένα περισσότερο τον East-West Pipeline για να παρακάμπτει τα Στενά του Ορμούζ και να διατηρεί αδιάλειπτες τις προμήθειες προς τους Ασιάτες πελάτες της», σημειώνουν οι αναλυτές της Xclusiv.
Η επιτυχία αυτής της στρατηγικής, ωστόσο, έχει δημιουργήσει μια νέα εξάρτηση. Όσο αυξάνεται ο ρόλος του Yanbu τόσο μεγαλύτερη γίνεται η σημασία της ασφαλούς ναυσιπλοΐας στην Ερυθρά Θάλασσα και, κυρίως, στο Μπαμπ ελ Μαντέμπ.
Η τελευταία δήλωση των Χούθι ότι πλοία που προσεγγίζουν σαουδαραβικά λιμάνια ενδέχεται να θεωρηθούν νόμιμοι στόχοι αλλάζει, σύμφωνα με την Xclusiv, τα δεδομένα ασφαλείας στην περιοχή. Η απειλή δεν περιορίζεται πλέον στη ναυτιλία που συνδέεται με το Ισραήλ, αλλά αγγίζει άμεσα τις θαλάσσιες υποδομές και τις εμπορικές ροές ενός από τους μεγαλύτερους εξαγωγείς πετρελαίου παγκοσμίως.
Ήδη οι πρώτες αντιδράσεις είναι ορατές. Η Xclusiv αναφέρει ότι οι διελεύσεις από το Μπαμπ ελ Μαντέμπ μειώθηκαν σχεδόν κατά 30% μέσα σε μία ημέρα, ενώ δεξαμενόπλοια άλλαξαν πορεία αμέσως μετά την ανακοίνωση των Χούθι.
«Οι Χούθι δεν χρειάζεται να επιβάλουν έναν πλήρη αποκλεισμό. Αρκεί να δημιουργήσουν αρκετή αβεβαιότητα ώστε operators, ασφαλιστές και ναυλωτές να επανεξετάσουν τις αποφάσεις τους για τις διαδρομές των πλοίων», υπογραμμίζουν οι αναλυτές του οίκου.
Και αυτή η αβεβαιότητα μεταφράζεται άμεσα σε κόστος. Κάθε νέο περιστατικό ασφαλείας μπορεί να ανεβάσει τα ασφάλιστρα πολεμικού κινδύνου, να αυξήσει την κατανάλωση καυσίμων και να επιμηκύνει τα ταξίδια. Σύμφωνα με την ανάλυση, ο περίπλους του Ακρωτηρίου της Καλής Ελπίδας μπορεί να προσθέσει 10 έως 14 ημέρες σε ένα ταξίδι και περίπου 1 εκατ. δολάρια πρόσθετου κόστους ανά διέλευση.
Η Xclusiv καταλήγει ότι η Σαουδική Αραβία πέτυχε να μειώσει την έκθεσή της στον κίνδυνο του Ορμούζ, αλλά μετέφερε μεγαλύτερο μέρος της ενεργειακής της ασφάλειας σε μια άλλη γεωπολιτικά ευάλωτη θαλάσσια αρτηρία.
«Η ελευθερία της ναυσιπλοΐας στην Ερυθρά Θάλασσα έχει επιστρέψει ως μία από τις στρατηγικές μεταβλητές που παρακολουθεί στενότερα η ναυτιλιακή βιομηχανία», σημειώνουν οι αναλυτές της Xclusiv Shipbrokers.
Για τις αγορές, επομένως, το ερώτημα δεν αφορά πλέον μόνο το εάν θα παραμείνει ανοικτό το Ορμούζ. Η προσοχή στρέφεται παράλληλα στο Μπαμπ ελ Μαντέμπ, καθώς μια σοβαρή διαταραχή στην περιοχή θα μπορούσε να επηρεάσει ταυτόχρονα τις σαουδαραβικές εξαγωγές, τους ναύλους των δεξαμενόπλοιων, το κόστος μεταφοράς και, τελικά, τις διεθνείς τιμές ενέργειας.
Διαβάστε ακόμη
Η σύγκρουση στη Σούδα ξαναφέρνει στο τραπέζι την ασφάλεια στις ελληνικές θάλασσες
10 συντάκτες προτείνουν τα βιβλία του καλοκαιριού
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.