Προειδοποίηση για τον κίνδυνο να δημιουργηθεί ένα παγκόσμιο ναυτιλιακό σύστημα δύο ταχυτήτων απευθύνουν οι αρμόδιες αρχές 18 σημαντικών ναυτιλιακών χωρών, καθώς οι γεωπολιτικές εντάσεις, οι κυρώσεις και οι επαναλαμβανόμενες διαταραχές στις θαλάσσιες μεταφορές εντείνουν τον κατακερματισμό του διεθνούς εμπορίου.
Στην κοινή ανακοίνωση που εξέδωσε την Τρίτη η Consultative Shipping Group (CSG), επισημαίνεται ότι πάνω από το 80% του παγκόσμιου εμπορίου πραγματοποιείται μέσω θαλάσσης. Όπως τονίζεται, χωρίς τη ναυτιλία οι εφοδιαστικές αλυσίδες θα διασπώνταν και η παγκόσμια οικονομία θα αντιμετώπιζε μια απότομη διακοπή της λειτουργίας της.
Η ομάδα, στην οποία συμμετέχουν οι αρμόδιες ναυτιλιακές αρχές χωρών όπως η Γερμανία, ο Καναδάς, η Ιαπωνία, η Βρετανία, η Δανία και η Νότια Κορέα, υποστηρίζει ότι οι πιέσεις που δέχεται σήμερα η ναυτιλία δεν αποτελούν μεμονωμένα περιστατικά, αλλά ένδειξη μιας ευρύτερης αλλαγής στο περιβάλλον μέσα στο οποίο λειτουργεί το παγκόσμιο εμπόριο.
Από την Ουκρανία έως το Ορμούζ
Τα τελευταία χρόνια οι θαλάσσιες εφοδιαστικές αλυσίδες έχουν βρεθεί αντιμέτωπες με διαδοχικές κρίσεις. Η πανδημία του Covid-19, ο πόλεμος στην Ουκρανία, η ξηρασία που περιόρισε τη διέλευση από τη Διώρυγα του Παναμά και πλέον ο πόλεμος μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν έχουν αυξήσει την αβεβαιότητα και το κόστος μεταφοράς.
Ιδιαίτερα έντονο είναι το πρόβλημα φέτος στη Μέση Ανατολή. Οι αποκλεισμοί και οι συγκρούσεις γύρω από τα Στενά του Ορμούζ, έναν από τους σημαντικότερους θαλάσσιους διαύλους του πλανήτη, έχουν δημιουργήσει σημαντικό bottleneck στις διεθνείς μεταφορές. Η αναστάτωση έχει ήδη περάσει στις τιμές του πετρελαίου και άλλων βασικών εμπορευμάτων, μεταξύ των οποίων και τα λιπάσματα.
Η CSG προειδοποιεί παράλληλα ότι τα «διακριτικά εμπορικά μέτρα», σε συνδυασμό με τις γεωπολιτικές εξελίξεις, ενισχύουν τις πιέσεις που δέχεται η διεθνής ναυσιπλοΐα.
«Η παγκόσμια ναυτιλία λειτουργεί καλύτερα όταν οι κανόνες είναι σαφείς και συνεπείς σε όλο τον κόσμο», σημειώνει η ομάδα. Η αβεβαιότητα σχετικά με τη μελλοντική πρόσβαση σε λιμάνια ή θαλάσσιες διαδρομές μπορεί να επηρεάσει τον μακροπρόθεσμο εμπορικό σχεδιασμό των επιχειρήσεων.
Ο κίνδυνος ενός συστήματος δύο ταχυτήτων
Στο επίκεντρο της προειδοποίησης βρίσκεται η αυξανόμενη διάσπαση των κανόνων που διέπουν τη ναυτιλία.
Σύμφωνα με τη CSG, όταν τα κράτη υιοθετούν διαφορετικές προσεγγίσεις, ενισχύονται οι περιφερειακές πρωτοβουλίες και αποδυναμώνονται οι πολυμερείς διαδικασίες, με αποτέλεσμα να χάνεται η συνοχή του διεθνούς συστήματος.
Η διάσπαση των κανόνων οδηγεί τελικά σε διάσπαση των αγορών και, όπως προειδοποιούν οι ναυτιλιακές αρχές, σε υψηλότερο κόστος για τις επιχειρήσεις και τους καταναλωτές.
«Οι διαδρομές της ναυτιλίας μετατρέπονται ολοένα και περισσότερο σε εργαλεία επιρροής και κινδύνου», αναφέρει η CSG, υπογραμμίζοντας ότι η κυριαρχία, η ανθεκτικότητα και η ευημερία εξαρτώνται από συνεργασίες και πρακτικό συντονισμό για τη διατήρηση ενός ανοιχτού παγκόσμιου εμπορικού συστήματος.
Η ομάδα χαρακτηρίζει μάλιστα τις γεωπολιτικές πιέσεις στη ναυτιλία «όχι επεισοδιακά σοκ», αλλά «ενδείξεις μιας διαρθρωτικής αλλαγής» στο περιβάλλον λειτουργίας του παγκόσμιου εμπορίου.
Στο στόχαστρο ο «σκιώδης στόλος»
Ένα ακόμη πρόβλημα που επισημαίνουν οι 18 χώρες είναι η διεύρυνση του λεγόμενου «σκιώδους στόλου», δηλαδή πλοίων που πραγματοποιούν μεταφορές παρακάμπτοντας κυρώσεις και λειτουργώντας έξω από τα συνήθη πλαίσια ασφάλισης, ασφάλειας και διαφάνειας.
Η CSG κάνει λόγο για εκατοντάδες πλοία που δραστηριοποιούνται εκτός των καθιερωμένων προτύπων και υποστηρίζει ότι η πρακτική αυτή δημιουργεί ένα παράλληλο σύστημα μέσα στην παγκόσμια ναυτιλία.
Κατά την ομάδα, αυτό αυξάνει τους κινδύνους, παρακάμπτει περιβαλλοντικά και πρότυπα ασφαλείας και υπονομεύει την εμπιστοσύνη και την προβλεψιμότητα στις ναυτιλιακές αγορές.
«Το αποτέλεσμα είναι ένα σύστημα δύο ταχυτήτων: το ένα διέπεται από κανόνες και το άλλο από αδιαφάνεια, αποδυναμώνοντας τελικά και τα δύο», προειδοποιεί.
Έκκληση για διεθνείς κανόνες
Οι ναυτιλιακές αρχές καλούν τις χώρες να στηρίξουν ενεργά και να εφαρμόσουν τις βασικές αρχές που διέπουν τη διεθνή ναυτιλία, υποστηρίζοντας παράλληλα την εφαρμογή κοινών κανόνων σε όλες τις δικαιοδοσίες.
Όπως υπογραμμίζουν, η διεθνής συνεργασία δεν περιορίζει την εθνική κυριαρχία, αλλά αποτελεί προϋπόθεση για αποτελεσματική διακυβέρνηση σε έναν αλληλένδετο κόσμο.
Η προειδοποίηση αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα σε μια περίοδο κατά την οποία κρίσιμα θαλάσσια περάσματα μετατρέπονται σε πεδία γεωπολιτικής αντιπαράθεσης. Η κατάσταση στο Ορμούζ αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα του κινδύνου: όσο περισσότερο κατακερματίζονται οι θαλάσσιες εφοδιαστικές αλυσίδες, τόσο μεγαλύτερη γίνεται η πίεση στην παγκόσμια οικονομία.
«Όπως δείχνει το κλείσιμο του Στενού του Ορμούζ: όταν κατακερματίζονται οι εφοδιαστικές αλυσίδες της ναυτιλίας, κατακερματίζεται μαζί τους και η παγκόσμια οικονομία», καταλήγει η CSG.
Διαβάστε ακόμη
Ακίνητα: Σε ποιους επιβάλλεται ο φόρος μεταβίβασης 15% – Τι άλλαξε μετά τις αντιδράσεις
Νέα απειλή Τραμπ στον Καναδά: Στο στόχαστρο τα αεροσκάφη της Bombardier
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.