Το κόστος της ενεργειακής μετάβασης, η δυνατότητα χρηματοδότησης των επενδύσεων και η προστασία πλοίων και πληρωμάτων σε ένα περιβάλλον διαδοχικών συγκρούσεων κυριάρχησαν στο 25ο NAVIGATOR – The Shipping Decision Makers Forum. Η διοργάνωση, που συγκέντρωσε 600 στελέχη της ελληνικής και διεθνούς ναυτιλιακής κοινότητας την Τρίτη 13 Οκτωβρίου, στον Φάρο του Κέντρου Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος, κατέγραψε τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει ο κλάδος όταν καλείται να πάρει μακροχρόνιες επενδυτικές αποφάσεις μέσα σε συνθήκες τεχνολογικής και γεωπολιτικής αβεβαιότητας.
Από τις τοποθετήσεις προέκυψε ότι η πορεία προς τη μείωση των εκπομπών συνδέεται με μια σειρά από εκκρεμότητες: την επάρκεια των εναλλακτικών καυσίμων, την ανάπτυξη των υποδομών, την αξιοπιστία των τεχνολογιών και την κατανομή του κόστους. Ταυτόχρονα, η περιβαλλοντική επίδοση αποκτά μεγαλύτερο βάρος στις χρηματοδοτικές αποφάσεις, ενώ οι συγκρούσεις επηρεάζουν τις διαδρομές, τις ναυλώσεις, τα ασφάλιστρα και την καθημερινή λειτουργία των πλοίων.
Στην καρδιά αυτής της συζήτησης βρέθηκε η ανταγωνιστικότητα του ελληνόκτητου στόλου. Ο πρόεδρος του Ναυτικού Επιμελητηρίου Ελλάδος, Γιώργος Αλεξανδράτος, υπενθύμισε ότι αντιπροσωπεύει περίπου το 20% της παγκόσμιας και το 60% της ευρωπαϊκής μεταφορικής ικανότητας. Έθεσε ως προϋποθέσεις για τις μεγάλες επενδύσεις της μετάβασης την ύπαρξη κατάλληλων υποδομών, το ανταγωνιστικό κόστος και την τεχνολογική βεβαιότητα, ανοίγοντας παράλληλα το ζήτημα του ποιος θα αναλάβει τον σχετικό λογαριασμό.
Ο υπουργός Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, Βασίλης Κικίλιας, συνέδεσε τον διεθνή ρόλο της ελληνικής ναυτιλίας με τη στρατηγική θέση της χώρας. Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στη ναυτιλιακή συνεργασία Ελλάδας και Ηνωμένων Πολιτειών και στη θέση του κλάδου στις διμερείς σχέσεις, με αφορμή τις επαφές με τον Αμερικανό υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο. Από την πλευρά του, ο πρόεδρος του Εμπορικού και Βιομηχανικού Επιμελητηρίου Πειραιώς, Βασίλης Κορκίδης, έδωσε έμφαση στην ελευθερία της ναυσιπλοΐας, στην ασφάλεια των ναυτικών και στις επενδύσεις που συνδυάζουν ανταγωνιστικότητα και βιώσιμη ανάπτυξη. Στις προτεραιότητες συμπεριέλαβε τη συνεργασία με νέους επιχειρηματίες και την προσέλκυση νέων στα ναυτιλιακά επαγγέλματα.
Οι διαφορετικές αναγνώσεις της ενεργειακής μετάβασης αποτυπώθηκαν στη συζήτηση που συντόνισε ο Δημήτρης Ανάσης, Partner της Hill Dickinson. Ο Νίκος Αθανασούλης, Regional Advisory Lead της Lloyd’s Register, στάθηκε στον καθοδηγητικό ρόλο των κανονισμών, επισημαίνοντας ότι επιταχύνουν την απανθρακοποίηση και προσφέρουν σαφέστερη κατεύθυνση στις επενδυτικές αποφάσεις. Ως επόμενο κρίσιμο βήμα προσδιόρισε την ανάπτυξη και την επαρκή διαθεσιμότητα εναλλακτικών καυσίμων και υποδομών.
Τις δυσκολίες του μακροπρόθεσμου σχεδιασμού ανέδειξε ο Boy Sleddering, CEO της NAVARIS, εστιάζοντας στην απόσταση μεταξύ περιβαλλοντικών στόχων και πρακτικής εφαρμογής. Κατά την τοποθέτησή του, οι συνεχείς κανονιστικές μεταβολές προσθέτουν αβεβαιότητα σε αποφάσεις που απαιτούν σταθερό ορίζοντα. Ο Πάνος Ζαχαριάδης, Technical Director της Atlantic Bulk Carriers Management, εξέφρασε εντονότερες επιφυλάξεις για τη βιωσιμότητα ορισμένων εναλλακτικών καυσίμων, υποστηρίζοντας ότι η διαθέσιμη ανανεώσιμη ενέργεια και οι αναγκαίες υποδομές δεν επαρκούν ακόμη για μετάβαση μεγάλης κλίμακας.
Μέσα σε αυτή την αβεβαιότητα, οι τεχνολογίες εξοικονόμησης ενέργειας παρουσιάστηκαν ως πεδίο άμεσων παρεμβάσεων. Η Κάρολα Γιαννούλη, General Manager της OCEANKING, αναφέρθηκε σε έλικες υψηλής απόδοσης, στη βελτιστοποίηση της χρήσης ενέργειας επί του πλοίου και στην ηλεκτροδότηση από την ξηρά. Ο Philip Nielsen, συνιδρυτής της ORIANI, συνέδεσε την ψηφιοποίηση και τα έγκυρα δεδομένα με τη λειτουργική βελτίωση, υπογραμμίζοντας ότι η καταγραφή των εκπομπών πρέπει να οδηγεί σε πραγματική μείωσή τους.
Την πλευρά της αγοράς καυσίμων παρουσίασε, μέσω διαδικτυακής σύνδεσης, ο Γιάννης Τσόγκας, Head of Bunkering & Trading της SEKAVIN, με αναφορά στις αυξανόμενες τιμές και στις κανονιστικές πιέσεις. Οι παρεμβάσεις αυτές ανέδειξαν πόσο στενά συνδέεται η επιλογή τεχνολογίας με το κόστος και τη διαθεσιμότητα καυσίμου στην καθημερινή λειτουργία ενός πλοίου.
Η χρηματοδότηση αποτέλεσε τον επόμενο κρίκο της συζήτησης. Στο πάνελ που συντόνισε η Πηνελόπη Κασανή, Partner – Governance Risk and Assurance της Moore Greece, τραπεζικά και εταιρικά στελέχη εξέτασαν πώς η περιβαλλοντική επίδοση μεταφέρεται στην αξιολόγηση επιχειρηματικών σχεδίων και επενδύσεων.
Ο Κωνσταντίνος Οικονόμου, Head of Shipping Finance της CrediaBank, έθεσε ως βασικές προϋποθέσεις της μετάβασης ένα προβλέψιμο κανονιστικό πλαίσιο, επαρκείς υποδομές και διαθέσιμες τεχνολογίες. Παράλληλα, ζήτησε διαφάνεια ως προς την αξιοποίηση των εσόδων του ευρωπαϊκού συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών, EU ETS. Η παρέμβασή του έφερε στη χρηματοδοτική συζήτηση και το ερώτημα της χρήσης των πόρων που προκύπτουν από την περιβαλλοντική επιβάρυνση της ναυτιλίας.
Ο Βάιος Παπαγρηγοράκης, Senior Relationship Manager της Eurobank, υπογράμμισε την αξία της έγκαιρης προετοιμασίας και μιας αξιόπιστης στρατηγικής μετάβασης με συγκεκριμένους, μετρήσιμους στόχους. Ο Αναστάσιος Ζούπας, Partner – Audit της EY, εστίασε στην ακρίβεια των περιβαλλοντικών δεδομένων και στην ανάγκη επιχειρηματικών σχεδίων που μπορούν να προσαρμόζονται στις εξελίξεις. Διευκρίνισε, πάντως, ότι η παραδοσιακή χρηματοδότηση εξακολουθεί να διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στον κλάδο.
Από την πλευρά της ναυτιλιακής επιχείρησης, ο Νίκος Μελαχρινός, CFO της Forth Shipping, προσέγγισε τη βιωσιμότητα με εμπορικούς όρους. Έδωσε έμφαση στις επενδύσεις σε σύγχρονα πλοία χαμηλότερης κατανάλωσης και στον ρόλο τόσο των πλοιοκτητών όσο και των ναυλωτών στις επενδυτικές επιλογές. Η συζήτηση συνέδεσε έτσι τους περιβαλλοντικούς στόχους με την οικονομική απόδοση των πλοίων και την ποιότητα των στοιχείων που υποστηρίζουν ένα αίτημα χρηματοδότησης.
Στο γεωπολιτικό πεδίο, οι τοποθετήσεις ανέδειξαν ένα κόστος που υπερβαίνει τις αυξήσεις των ασφαλίστρων και τις αλλαγές διαδρομών. Ο καθηγητής Αθανάσιος Πλατιάς του Πανεπιστημίου Πειραιώς, ο οποίος πραγματοποίησε ειδική παρουσίαση και συντόνισε το σχετικό πάνελ, έθεσε το πλαίσιο των μεταβολών στις διεθνείς ισορροπίες ισχύος. Εστίασε στον ανταγωνισμό ΗΠΑ και Κίνας και στη στρατηγική σημασία των θαλάσσιων οδών και των διεθνών περασμάτων.
Ο Γιάννης Κοτζιάς, πρόεδρος της Ένωσης Ελλήνων Ναυλομεσιτών, αναφέρθηκε στις συνέπειες των συγκρούσεων στην Ερυθρά Θάλασσα, στη Μαύρη Θάλασσα και στον Περσικό Κόλπο, θέτοντας ως προτεραιότητα την προστασία της ανθρώπινης ζωής. Ο Θεόφιλος Χαλδέζος, της Eastern Mediterranean Maritime, περιέγραψε τις πιέσεις από το αυξημένο ασφαλιστικό κόστος, τις δυσκολίες στις ναυλώσεις και την έκθεση των πληρωμάτων σε περιοχές υψηλού κινδύνου.
Ο Στέλιος Δημουλέας, CEO της ALMI Tankers, εστίασε στη διαμόρφωση νέων εμπορικών διαδρομών και παράλληλων αγορών, καθώς και στην επίδραση κυρώσεων και συγκρούσεων στο λειτουργικό κόστος. Ο Άγγελος Λαζαρίδης, Chief Commercial Officer της Diaplous Group, ανέλυσε το εύρος των σύγχρονων απειλών: μη επανδρωμένα συστήματα, βαλλιστικούς πυραύλους και ηλεκτρονικό πόλεμο. Έδωσε έμφαση στη συνεχή αναπροσαρμογή της αξιολόγησης κινδύνου, στην εκπαίδευση των πληρωμάτων και στον συντονισμό με τις αρμόδιες αρχές.
Η γεωπολιτική συζήτηση επεκτάθηκε και στην παραγωγική βάση της Ευρώπης. Ο Μιλτιάδης Βαρβιτσιώτης, CEO των Ναυπηγείων Σκαραμαγκά, συνέδεσε τη στρατηγική σημασία της ναυπηγικής βιομηχανίας με τη μεταφορά μεγάλου μέρους της παραγωγής στην Ασία. Υπογράμμισε την ανάγκη επανεξέτασης της ευρωπαϊκής βιομηχανικής στρατηγικής, αναδεικνύοντας τη ναυπήγηση και ως ζήτημα στρατηγικών δυνατοτήτων.
Οι προοπτικές των ελληνικών ναυπηγείων εξετάστηκαν αυτοτελώς στη συζήτηση της Δανάης Μπεζαντάκου με τον Πάνο Ξενοκώστα, ιδρυτή, πρόεδρο και διευθύνοντα σύμβουλο της ONEX Shipyards & Technologies Group και πρόεδρο της Ένωσης Ελληνικών Ναυπηγείων. Στο επίκεντρο βρέθηκε η μετάβαση από τη μακρά περίοδο αβεβαιότητας σε μια φάση επενδύσεων, τεχνολογικής αναβάθμισης και διεθνών συνεργασιών.
Η ανάπτυξη ενός ανταγωνιστικού ναυπηγικού οικοσυστήματος συνδέθηκε με συγκεκριμένες απαιτήσεις: αξιοπιστία, τήρηση χρόνων παράδοσης, ανταγωνιστικό κόστος και σύγχρονη τεχνογνωσία. Αναφορά έγινε στις συνεργασίες με τις Ηνωμένες Πολιτείες, τη Νότια Κορέα και το Βέλγιο, καθώς και στην ανάγκη σταθερού θεσμικού πλαισίου και μακροπρόθεσμου σχεδιασμού. Στη συζήτηση αναδείχθηκαν επίσης η απασχόληση, η περιφερειακή ανάπτυξη και η διατήρηση της ελληνικής ναυπηγικής τεχνογνωσίας.
Στην τεχνολογία, η συζήτηση επικεντρώθηκε στη χρησιμότητα των συστημάτων για τους ανθρώπους που καλούνται να τα λειτουργήσουν. Ο Michele De Iudicibus, Senior Vice President – Head of Sales and Business Development της Fincantieri NexTech, παρουσίασε την προοπτική ενός περισσότερο διασυνδεδεμένου και ευφυούς ναυτιλιακού οικοσυστήματος. Συνέδεσε τις προηγμένες τεχνολογίες με την επιχειρησιακή αποτελεσματικότητα, την ασφάλεια και τη συνεργασία μεταξύ των διαφορετικών μερών της ναυτιλιακής αλυσίδας.
Στο πάνελ που συντόνισε ο δρ Μάνθος Μαχαίρας, CIO της Metrostar Management Corp. και πρόεδρος της AMMITEC, η Δέσποινα Παναγιώτου Θεοδοσίου, co-CEO της Tototheo Global, εξήγησε ότι η συνδεσιμότητα και τα δεδομένα πραγματικού χρόνου μπορούν να υποστηρίξουν καλύτερες αποφάσεις, με διατήρηση της αρμοδιότητας του πλοιάρχου. Ο Στέφανος Χαρτοματζίδης, Chief Commercial Officer της Prisma Electronics, ανέδειξε τη σημασία της αξιοπιστίας και της διαφάνειας των δεδομένων, διακρίνοντας την πρόσβαση στην πληροφορία από την ιδιοκτησία της.
Ο Πέτρος Αχτύπης, CEO της Prevention at Sea, έθεσε ως μέτρο επιτυχίας των τεχνολογικών συστημάτων την απλούστευση των διαδικασιών και τη μείωση του φόρτου εργασίας. Υπογράμμισε, ταυτόχρονα, ότι η εκπαίδευση των χρηστών αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση. Ο Άκης Κωνσταντινίδης, HR Manager της Technomar Shipping, αναφέρθηκε στις δυσκολίες προσαρμογής των πληρωμάτων στις συνεχείς αλλαγές, ζητώντας σταδιακή εκπαίδευση και προσεκτική αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης.
Τις επιμέρους προκλήσεις συνέδεσε η συζήτηση της Δανάης Μπεζαντάκου με τον Γιώργο Μάγκο, Principal της Interunity Group. Ο ίδιος επισήμανε ότι η πολυδιάσπαση των κανονιστικών πλαισίων προκαλεί στρεβλώσεις και δυσκολεύει τον μακροπρόθεσμο σχεδιασμό. Ανέφερε ότι η ενεργειακή αποδοτικότητα και η απανθρακοποίηση μπορούν να λειτουργούν συμπληρωματικά, με την ανταγωνιστικότητα και τον έλεγχο του κόστους να παραμένουν βασικές παράμετροι της ναυτιλιακής δραστηριότητας.
Στάθηκε επίσης στην επανεκπαίδευση ναυτικών και στελεχών και στη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης για την υποστήριξη της ασφάλειας και της ναυσιπλοΐας. Η γεωπολιτική, όπως προέκυψε από τη συζήτηση, παραμένει παράγοντας ικανός να αλλάξει αιφνιδιαστικά τις συνθήκες της αγοράς και να ανατρέψει εταιρικούς σχεδιασμούς.
Η διοργάνωση συνέπεσε με δύο επετείους: τα 25 χρόνια του NAVIGATOR Forum και τα 35 χρόνια της NAVIGATOR Shipping Consultants. Ανοίγοντας τις εργασίες, η CEO της εταιρείας, Δανάη Μπεζαντάκου, αναφέρθηκε στη διαδρομή του θεσμού, από τη ναυτική ασφάλεια και την πειρατεία έως την απανθρακοποίηση, την τεχνητή νοημοσύνη και τη ναυτιλιακή εκπαίδευση. Έκανε ιδιαίτερη μνεία στον καπετάν Δημήτρη Μπεζαντάκο, ιδρυτή της εταιρείας, και στην Ιωάννα Μπεζαντάκου, ιδρύτρια του Forum, συνδέοντας την πορεία της διοργάνωσης με την προσωπική επικοινωνία και τις σχέσεις εμπιστοσύνης.
Η Όλγα Μπεζαντάκου, Chief Legal Counsel και COO της NAVIGATOR Shipping Consultants, η οποία παρουσίασε το συνέδριο, αναφέρθηκε στην οικογενειακή παρουσία άνω των 50 ετών στη ναυτιλία και στη δραστηριότητα της εταιρείας στις ρυμουλκήσεις και στη ναυτική πρακτόρευση. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε, το δίκτυο συνεργατών της καλύπτει περισσότερα από 1.500 λιμάνια παγκοσμίως, με πρόσβαση σε πάνω από 1.000 ρυμουλκά. Η διαθεσιμότητα κατάλληλων μέσων, οι ανταγωνιστικές τιμές και η αξιοπιστία των υπηρεσιών συνδέθηκαν με την ασφάλεια και τις καθημερινές επιχειρησιακές ανάγκες των Ελλήνων πλοιοκτητών.
Κλείνοντας το Forum, η Δανάη Μπεζαντάκου υπογράμμισε τη σημασία της διεθνούς συνεργασίας σε περιόδους αντιπαραθέσεων και έκτακτων κρίσεων, με αναφορά και στην εμπειρία της πανδημίας. Έθεσε ως ζητούμενο ο διάλογος να μεταφράζεται σε πρωτοβουλίες και δράσεις και ανανέωσε το ραντεβού της διοργάνωσης για το 2027.
Διαβάστε ακόμη
Καταναλωτικά δάνεια: Το νέο πλαφόν αλλάζει τους κανόνες (πίνακες)
Οι Έλληνες εφοπλιστές πρωταγωνιστούν στα tankers με 98 αγορές και 133 πωλήσεις πλοίων σε έναν χρόνο
Airbnb: Οι πλατφόρμες «μαρτυρούν» τα αδήλωτα ενοίκια στην εφορία
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.