Όταν ο Ντεβ Σανιάλ εισήλθε στον κλάδο του πετρελαίου στα τέλη της δεκαετίας του 1980, το Τείχος του Βερολίνου ήταν ακόμα όρθιο και η Nintendo κυκλοφόρησε το Game Boy. Το αργό Brent κόστιζε περίπου 15 δολάρια το βαρέλι.
Από τότε, η διαδικασία παραγωγής καυσίμων υπήρξε, στην καλύτερη περίπτωση, δευτερεύουσα προτεραιότητα για τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής στην Ευρώπη, οι οποίοι άφησαν τα διυλιστήρια πετρελαίου να κλείσουν και να αναθέσουν σε τρίτους την προμήθεια καυσίμων όπως το ντίζελ και η βενζίνη. Ακόμη και στις ΗΠΑ, που σήμερα είναι ο μεγαλύτερος παραγωγός πετρελαίου στον κόσμο, έχουν κλείσει μονάδες επεξεργασίας, αυξάνοντας το κόστος των καυσίμων σε ορισμένες περιοχές της χώρας περισσότερο από ό,τι σε άλλες.
Αυτή η περιορισμένη παραγωγική ικανότητα έχει πλέον αντιπαρατεθεί με τις γεωπολιτικές αναταραχές. Τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης για το ντίζελ στην Ευρώπη κυμαίνονται κοντά στα 200 δολάρια το βαρέλι, ενώ οι τιμές λιανικής στις ΗΠΑ έφτασαν σε ιστορικό υψηλό, ξεπερνώντας τα 6,50 δολάρια το γαλόνι. Το Brent κυμαίνεται πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι. Η ραγδαία άνοδος των τιμών, που προκλήθηκε από τον πόλεμο με το Ιράν και επιδεινώθηκε από τις επιθέσεις της Ουκρανίας σε ρωσικά διυλιστήρια, φέρνει την παραγωγή καυσίμων στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος των κυβερνήσεων, δήλωσε ο Σανιάλ, ο οποίος είναι πια διευθυντής της ευρωπαϊκής εταιρείας παραγωγής καυσίμων VaroPreem.
Η παγκόσμια ανάγκη για παραγωγή καυσίμων σπάνια είχε μεγαλύτερη πολιτική και οικονομική σημασία. Ο Ντόναλντ Τραμπ απείλησε πρόσφατα με απαγόρευση των εξαγωγών. Οι κεντρικές τράπεζες ανησυχούν ότι η ραγδαία άνοδος των τιμών του ντίζελ θα οδηγήσει σε διαρκείς πληθωριστικές πιέσεις και στην ανάγκη για περαιτέρω αυξήσεις των επιτοκίων, καθώς το καύσιμο αυτό είναι απαραίτητο για τα πάντα. Οι αυξήσεις στις τιμές της ενέργειας έχουν επίσης τροφοδοτήσει ένα παγκόσμιο sell-off ομολόγων.
Οι εταιρείες διύλισης, από την πλευρά τους, κάνουν ό,τι μπορούν για να αυξήσουν την παραγωγή, ιδίως του ντίζελ. Η μεγαλύτερη εταιρεία διύλισης πετρελαίου της Ευρώπης, η TotalEnergies SE, δήλωσε ότι έχει αναβάλει τις εργασίες συντήρησης σε ένα από τα εργοστάσιά της, οι οποίες επρόκειτο να ξεκινήσουν σε λίγες ημέρες, προκειμένου να συνεχίσει να προμηθεύει βαρέλια στις αγορές.
Παρόμοια είναι η εικόνα από την Ισπανία έως την Πολωνία και την Ελλάδα, όπου οι εταιρείες διύλισης έχουν ήδη αναβάλει προγραμματισμένες εργασίες, καθώς οι τιμές των καυσίμων ξεπερνούν κατά πολύ τις αυξήσεις στην τιμή του αργού.
Το μεγαλύτερο διυλιστήριο στις Ηνωμένες Πολιτείες ανέβαλε κατά ένα έτος τις εργασίες που είχαν προγραμματιστεί για το φθινόπωρο.
Το λεγόμενο «crack spread» — τα περιθώρια κέρδους που αποκομίζουν οι διυλιστές όταν μετατρέπουν το αργό πετρέλαιο σε καταναλώσιμα προϊόντα — έχει εισχωρήσει ακόμη και στο λεξιλόγιο των επικεφαλής των κεντρικών τραπεζών.
Αρκετοί έμπειροι επενδυτές εμπορευμάτων αναφέρουν ότι διακρίνουν ενδείξεις ότι οι εταιρείες διύλισης στην Ευρώπη και τις ΗΠΑ λειτουργούν στο μέγιστο των δυνατοτήτων τους για να προσπαθήσουν να καλύψουν τη ζήτηση. Η αναβολή των εργασιών συντήρησης συμβάλλει στη διατήρηση της παραγωγής καυσίμων σε αγορές που την χρειάζονται, αλλά αυτό ενέχει επίσης τον κίνδυνο βλαβών ή μεγαλύτερων διακοπών λειτουργίας των διυλιστηρίων το επόμενο έτος.
Καθώς η διύλιση αποκτά όλο και πιο πολιτικό χαρακτήρα, οι κυβερνήσεις αναζητούν τρόπους τόσο για την αύξηση της παραγωγής όσο και για τον έλεγχο των τιμών. Ο Εμανουέλ Μακρόν ζήτησε από την Ευρωπαϊκή Ένωση να εξετάσει το ενδεχόμενο χαλάρωσης των προδιαγραφών των καυσίμων, ενώ η ιταλική κυβέρνηση κάλεσε τις εταιρείες διύλισης της χώρας σε συνομιλίες. Οι ευρωπαϊκές εταιρείες διύλισης αντιμετωπίζουν επίσης περιορισμούς ως προς το πόσο μπορούν να αναβάλουν τις εργασίες συντήρησης. «Η καθυστέρηση της συντήρησης πέραν των τεχνικά δικαιολογημένων ορίων ενδέχεται να αυξήσει τον κίνδυνο προβλημάτων αξιοπιστίας ή μη προγραμματισμένων διακοπών λειτουργίας», δήλωσε η πολωνική εταιρεία διύλισης Orlen.
Παρομοίως, οι πολιτικοί ηγέτες των ΗΠΑ αξιοποιούν εγχώριους μηχανισμούς για να προσπαθήσουν να μειώσουν τις τιμές, συμπεριλαμβανομένης της ουσιαστικής κατάργησης των ομοσπονδιακών φόρων.
Ο κίνδυνος, ωστόσο, είναι ότι καθώς ο κόσμος αγωνίζεται να εξασφαλίσει κάθε βαρέλι που μπορεί να βρει, οι υψηλές τιμές στη Δύση οδηγούν σε ακόμη μεγαλύτερες κρίσεις στις φτωχότερες χώρες. Η Νιγηρία, για παράδειγμα, ανέφερε την περασμένη εβδομάδα ότι η ζήτηση βενζίνης της μειώθηκε κατά σχεδόν 15% σε σύγκριση με πέρυσι.
Εν τω μεταξύ, όπως αναφέρει το Bloomberg, ενώ η Δύση έχει περιορίσει την παραγωγή καυσίμων, τα διυλιστήρια πετρελαίου στην Ασία φαίνονται σε κάποιο βαθμό προστατευμένα από την ίδια κρίση που πλήττει την Ευρώπη. Θα μπορούσαν μάλιστα να προσφέρουν κάποια ανακούφιση.
Σε ολόκληρη την Ασία, τα εργοστάσια έχουν καταφέρει να εξασφαλίσουν μεγάλο μέρος της πρώτης ύλης τους σε αργό πετρέλαιο για τους επόμενους μήνες, οπότε θα μπορούν να συνεχίσουν να παράγουν καύσιμα ακόμη και αν συνεχιστούν οι διαταραχές στη ναυτιλία στον Περσικό Κόλπο. Μεταξύ των παραγωγών, η Ινδία έχει δηλώσει ότι προτίθεται να συνεχίσει να τηρεί τις συμβάσεις με το εξωτερικό για το ντίζελ, ενώ η Κίνα — που συνήθως αποτελεί σημαντικό εξαγωγέα — έχει χαλαρώσει τους περιορισμούς στις ροές που είχαν παρατηρηθεί νωρίτερα κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης. Αλλού, οι εξαγωγές της Ιαπωνίας ενδέχεται επίσης να ανακάμψουν.
Διαβάστε ακόμη
Πάνος Γερμανός: Από το ρίσκο της Entersoft στο χρυσό deal του 1 δισ. ευρώ
Η ισπανική «συνταγή» για βενζίνη κάτω από 2 ευρώ που στοίχισε πάνω από 1 δισ. ευρώ
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.