Τρεις σημαντικές παρεμβάσεις αλλάζουν το φορολογικό τοπίο για τους ελεύθερους επαγγελματίες, φέρνοντας χαμηλότερο φόρο εισοδήματος, «κούρεμα» του τεκμαρτού εισοδήματος και, σε δεύτερο χρόνο, μείωση της προκαταβολής φόρου. Οι αλλαγές αφορούν περισσότερους από 155.000 επαγγελματίες, ενώ το συνολικό δημοσιονομικό κόστος εκτιμάται κοντά στα 170 εκατ. ευρώ.
Η πρώτη αλλαγή θα γίνει αισθητή στα εισοδήματα του 2026, τα οποία θα δηλωθούν και θα φορολογηθούν το 2027. Τότε ενεργοποιείται η νέα φορολογική κλίμακα, ενώ παράλληλα περιορίζεται σημαντικά το τεκμαρτό εισόδημα για τους επαγγελματίες που πληρούν συγκεκριμένα κριτήρια φορολογικής συνέπειας.
Η τρίτη παρέμβαση αφορά την προκαταβολή φόρου, η οποία θα μειωθεί από το φορολογικό έτος 2027 και θα αποτυπωθεί στα εκκαθαριστικά του 2028.
Το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, μετά την επεξεργασία των διαθέσιμων στοιχείων, διαπίστωσε ότι οι προσαυξήσεις του τεκμαρτού εισοδήματος που συνδέονται με τον τζίρο και το κόστος μισθοδοσίας μπορούν να επιβαρύνουν δυσανάλογα επιχειρήσεις οι οποίες απασχολούν προσωπικό και είναι συνεπείς στις υποχρεώσεις τους.
Ποιοι κερδίζουν από τη νέα φορολογική κλίμακα
Από τα εισοδήματα του 2026 τίθεται σε εφαρμογή η νέα φορολογική κλίμακα, η οποία οδηγεί σε μικρότερο φόρο για ελεύθερους επαγγελματίες με καθαρά κέρδη άνω των 10.000 ευρώ. Οι μειώσεις θα εμφανιστούν στα εκκαθαριστικά που θα εκδοθούν το 2027.
Για εισόδημα έως 10.000 ευρώ, ο φορολογικός συντελεστής παραμένει στο 9%. Για το τμήμα του εισοδήματος από 10.000 έως 20.000 ευρώ, μειώνεται από 22% σε 20%, ενώ για το κλιμάκιο από 20.000 έως 30.000 ευρώ υποχωρεί από 28% σε 26%.
Στο τμήμα του εισοδήματος από 30.000 έως 40.000 ευρώ, ο συντελεστής μειώνεται από 36% σε 34%, ενώ για εισοδήματα από 40.000 έως 60.000 ευρώ περιορίζεται αισθητά, από 44% σε 39%. Για το ποσό πάνω από τις 60.000 ευρώ παραμένει στο 44%.
Ιδιαίτερα ευνοϊκές προβλέψεις υπάρχουν για νέους επαγγελματίες, φορολογούμενους με παιδιά και όσους εμφανίζουν υψηλότερα εισοδήματα.
Για αυτοαπασχολούμενους άνω των 30 ετών, χωρίς παιδιά ή με έως τρία εξαρτώμενα τέκνα, η ετήσια ελάφρυνση εκτιμάται ότι θα κυμαίνεται από 20 έως 3.300 ευρώ, υπό την προϋπόθεση ότι το εισόδημά τους υπερβαίνει τις 10.000 ευρώ.
Για τρίτεκνους και πολύτεκνους της ίδιας ηλικιακής κατηγορίας, η μείωση του ετήσιου φόρου υπολογίζεται από 240 έως 5.300 ευρώ. Παράλληλα, οι συντελεστές περιορίζονται επιπλέον κατά 2 ή 4 ποσοστιαίες μονάδες για όσους έχουν ένα ή δύο παιδιά, ενώ ακόμη μεγαλύτερες μειώσεις προβλέπονται για τρίτεκνους και πολύτεκνους.
Αφορολόγητο έως 20.000 ευρώ για τους νεότερους
Ξεχωριστή φορολογική μεταχείριση προβλέπεται για τους νέους αυτοαπασχολούμενους. Οι επαγγελματίες ηλικίας έως 25 ετών θα έχουν αφορολόγητο εισόδημα έως 20.000 ευρώ.
Για όσους βρίσκονται στην ηλικιακή ομάδα 26 έως 30 ετών, το τμήμα του εισοδήματος από 10.000,01 έως 20.000 ευρώ θα φορολογείται με συντελεστή 9%, ενώ για τα υψηλότερα εισοδήματα θα εφαρμόζεται η βασική φορολογική κλίμακα.
Βγαίνουν τζίρος και μισθοδοσία από το τεκμαρτό
Η δεύτερη μεγάλη παρέμβαση αφορά τον μηχανισμό προσδιορισμού του ελάχιστου τεκμαρτού εισοδήματος. Από το φορολογικό έτος 2026 καταργείται το μεγαλύτερο μέρος των προσαυξήσεων του τεκμηρίου για τους συνεπείς ελεύθερους επαγγελματίες.
Συγκεκριμένα, καταργείται η προσαύξηση που αντιστοιχεί στο 10% του ετήσιου κόστους μισθοδοσίας, όπως και εκείνη που ισούται με το 5% της διαφοράς μεταξύ του τζίρου της επιχείρησης και του μέσου τζίρου του αντίστοιχου ΚΑΔ.
Με τον τρόπο αυτό, η απασχόληση εργαζομένων και ένας υψηλότερος από τον μέσο όρο τζίρος παύουν να λειτουργούν ως παράγοντες που αυξάνουν αυτομάτως το τεκμαρτό εισόδημα των συνεπών επαγγελματιών.
Οι τρεις προϋποθέσεις για το «κούρεμα»
Η ευνοϊκότερη μεταχείριση δεν θα εφαρμόζεται χωρίς προϋποθέσεις. Για να επωφεληθεί ένας επαγγελματίας από τον περιορισμό των τεκμηρίων θα πρέπει να έχει διαβιβάσει τα απαιτούμενα στοιχεία στο myDATA, να τηρεί πλήρως τη διασύνδεση των ταμειακών μηχανών με τα POS και να μην έχει διαπράξει φορολογική ή εργατική παράβαση κατά την προηγούμενη πενταετία.
Σύμφωνα με το υπουργείο, τις συγκεκριμένες προϋποθέσεις πληροί πάνω από το 90% των ελεύθερων επαγγελματιών.
Η αλλαγή εκτιμάται ότι μπορεί να αφορά έως 155.000 φυσικά πρόσωπα και προσωπικές εταιρείες, από περίπου 390.000 επιτηδευματίες που υπάγονται στο σύστημα του τεκμαρτού εισοδήματος.
Τι παραμένει ως ελάχιστη βάση φορολόγησης
Το τεκμαρτό σύστημα, πάντως, δεν καταργείται. Ως ελάχιστη βάση υπολογισμού εξακολουθεί να χρησιμοποιείται ο κατώτατος μισθός μαζί με τις προσαυξήσεις των τριετιών.
Κατά συνέπεια, το ύψος της ελάχιστης βάσης θα ακολουθεί και τις μελλοντικές αυξήσεις του κατώτατου μισθού, ο οποίος, σύμφωνα με τις εξαγγελίες, αναμένεται να φτάσει τα 1.000 ευρώ το 2028.
Στελέχη του ΥΠΕΘΟ επισημαίνουν ότι η συγκεκριμένη βάση στηρίζεται στη λογική ότι ένας επαγγελματίας δεν μπορεί να εμφανίζει ως ελάχιστο εισόδημα ποσό χαμηλότερο από τις αποδοχές ενός εργαζομένου που αμείβεται με τον κατώτατο μισθό.
Η βασική διαφοροποίηση είναι ότι πλέον η ύπαρξη προσωπικού και ο υψηλότερος τζίρος δεν θα «φουσκώνουν» το τεκμήριο, εφόσον ο επαγγελματίας είναι φορολογικά συνεπής.
Παράδειγμα: Από 4.783 σε 2.249 ευρώ ο φόρος
Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα επιχείρησης καφέ που λειτουργεί εδώ και 15 χρόνια, απασχολεί πέντε εργαζόμενους και έχει ετήσιο κόστος μισθοδοσίας 105.000 ευρώ.
Με το προηγούμενο καθεστώς, το τεκμαρτό εισόδημα της επιχείρησης ανερχόταν σε 27.244 ευρώ, με τον φόρο να διαμορφώνεται στα 4.783 ευρώ.
Με το νέο σύστημα, η βάση υπολογισμού μειώνεται στα 16.744 ευρώ και ο φόρος περιορίζεται στα 2.249 ευρώ. Το συνολικό όφελος φτάνει έτσι τα 2.534 ευρώ, δηλαδή περίπου 53%.
Μισό τεκμήριο σε περισσότερους μικρούς οικισμούς
Πρόσθετες ελαφρύνσεις προβλέπονται για επαγγελματίες που δραστηριοποιούνται σε μικρές περιοχές της χώρας. Το τεκμήριο θα μειώνεται κατά 50% για όσους έχουν έδρα σε οικισμούς με πληθυσμό κάτω των 2.000 κατοίκων.
Ειδικά για τη Δυτική Μακεδονία, το όριο αυξάνεται στους 2.200 κατοίκους.
Η νέα ρύθμιση διευρύνει το σημερινό καθεστώς, στο οποίο η έκπτωση αφορά οικισμούς έως 1.500 κατοίκους, επιτρέποντας σε περισσότερους επαγγελματίες της περιφέρειας να επωφεληθούν από τη μείωση.
Αλλαγή στο τεκμήριο για τους ιδιοκτήτες ταξί
Ειδική διόρθωση εισάγεται και για τους εκμεταλλευτές ταξί, ώστε το τεκμήριο να υπολογίζεται πλέον με βάση το πραγματικό ποσοστό ιδιοκτησίας του οχήματος.
Έτσι, ένας επαγγελματίας που κατέχει, για παράδειγμα, το 50% ενός ταξί θα επιβαρύνεται με το 50% του αντίστοιχου τεκμηρίου, αντί να αντιμετωπίζεται φορολογικά σαν να εκμεταλλεύεται ολόκληρο το όχημα.
Με αυτόν τον τρόπο διορθώνεται η στρέβλωση που οδηγούσε σε πλήρη τεκμαρτή επιβάρυνση ακόμη και όταν ο επαγγελματίας κατείχε μόνο μέρος της άδειας ή του ταξί.
Παράλληλα, εξαιρούνται από το τεκμήριο ανήλικα τέκνα έως 18 ετών που έχουν στην κατοχή τους άδεια ταξί λόγω κληρονομικής διαδοχής μετά τον θάνατο γονέα.
Στο 50% η προκαταβολή φόρου
Η τρίτη παρέμβαση έρχεται ένα χρόνο αργότερα και αφορά την προκαταβολή φόρου των ατομικών επιχειρήσεων.
Για το φορολογικό έτος 2027, η προκαταβολή θα μειωθεί από 55% σε 50%. Αυτό σημαίνει ότι η αλλαγή θα αφορά τα εισοδήματα που θα αποκτηθούν μέσα στο 2027 και θα αποτυπωθεί στα εκκαθαριστικά του 2028.
Για τα εισοδήματα του 2026, η προκαταβολή θα παραμείνει στο 55%. Η μείωσή της κατά πέντε ποσοστιαίες μονάδες από το επόμενο φορολογικό έτος αναμένεται να περιορίσει την άμεση φορολογική επιβάρυνση και να αφήσει περισσότερη ρευστότητα στους ελεύθερους επαγγελματίες.
Διαβάστε ακόμη
FT: Ας απολαύσουμε την ιδιαίτερη στιγμή όπου η Ελλάδα μπορεί και συμβουλεύει τη Γερμανία
Τράπεζες: Ανοίγει η βεντάλια των χορηγήσεων – Νέοι παίκτες θα διεκδικήσουν μερίδιο αγοράς
Γιατί είναι δύσκολο να πάρουμε αποφάσεις
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.