Τα Στενά του Ορμούζ ταράζουν το παγκόσμιο θαλάσσιο εμπόριο, αλλά αυτή η θαλάσσια οδός αποτελεί απλώς ένα παράδειγμα ζωτικού θαλάσσιου διαδρόμου που μετατρέπεται σε ανοιχτό μέτωπο, σε μια νέα εποχή όπου τα drones και οι πύραυλοι στοχεύουν τις οικονομικές αρτηρίες.
Από τα Στενά του Ορμούζ και την Ερυθρά Θάλασσα έως τη Μαύρη Θάλασσα, οι επιθέσεις εναντίον εμπορικών πλοίων έχουν διαταράξει το εμπόριο, έχουν αυξήσει τα ασφάλιστρα και τα έξοδα μεταφοράς, και έχουν αναγκάσει τις ναυτιλιακές εταιρείες να επανεξετάσουν διαδρομές που κάποτε θεωρούνταν αξιόπιστες.
Τα διακυβεύματα είναι μεγάλα: περίπου το 80% των εμπορευμάτων, σε όγκο, μεταφέρεται δια θαλάσσης. Η διακοπή ακόμη και μιας μόνο σημαντικής διαδρομής μπορεί να προκαλέσει καθυστερήσεις στα φορτία, να περιορίσει τις προμήθειες και να οδηγήσει σε αύξηση των τιμών της ενέργειας, των τροφίμων και των καταναλωτικών αγαθών σε απόσταση χιλιάδων μιλίων.
«Έχουμε ένα νέο στρατηγικό σημείο και έναν νέο πόλεμο», έγραψε ο Ντέιβιντ Ροτς, πρόεδρος και παγκόσμιος στρατηγικός αναλυτής της Quantum Strategy, σε πρόσφατη έκθεση, αναφερόμενος στη Θάλασσα του Αζόφ, όπου ουκρανικά drones επιτίθενται σε ρωσικά δεξαμενόπλοια, και στη Μαύρη Θάλασσα.
Ο Ροτς περιέγραψε αυτές τις μάχες ως την πρώτη ναυτική επίθεση που διεξάγεται σχεδόν εξ ολοκλήρου με drones, συμπληρωμένη από πυραύλους. Τέτοια όπλα παρέχουν στις μικρότερες στρατιωτικές δυνάμεις ένα φθηνότερο μέσο για να απειλούν πλοία, λιμάνια και άλλες υποδομές, η διακοπή της λειτουργίας των οποίων συνεπάγεται τεράστιο οικονομικό κόστος.
Η Quantum εκτιμά ότι περίπου το 25% των εξαγωγών σιτηρών της Ρωσίας και το 25% έως 30% των εξαγωγών πετρελαίου της από τη Μαύρη Θάλασσα ενδέχεται να διακοπούν. Η Ρωσία παράγει περισσότερο από το ένα πέμπτο του σιταριού που διακινείται διεθνώς, γεγονός που μεγεθύνει τις πιθανές συνέπειες για τις παγκόσμιες τιμές των τροφίμων.
Η Γεβγκένια Γκάμπερ, ανώτερη ερευνήτρια στο think tank Atlantic Council, δήλωσε ότι η κίνηση της Ρωσίας νωρίτερα αυτό το μήνα να αναστείλει τη ναυτιλία μέσω του Στενού του Κερτς, το οποίο συνδέει τη Θάλασσα του Αζόφ με τη Μαύρη Θάλασσα, έχει ουσιαστικά κλείσει έναν ζωτικό θαλάσσιο διάδρομο.
Η Γκάμπερ ανέφερε ότι οι προσπάθειες της Ουκρανίας να εκμεταλλευτεί τις ναυτιλιακές και οικονομικές αδυναμίες της Ρωσίας αποτελούν «ένα από τα σημαντικότερα πλήγματα για τους στρατιωτικούς και εμπορικούς στόλους» από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Πράγματι, η Ουκρανία ισχυρίζεται ότι έχει εξουδετερώσει περίπου το ένα τρίτο του ρωσικού στόλου της Μαύρης Θάλασσας από το 2022.
Οι επόμενες απειλές ήδη αναδύονται. «Αν μιλάμε για το επόμενο σημείο ανάφλεξης, δεν θα έδινα προσοχή στα Στενά του Ορμούζ», δήλωσε ο Λαρς Γένσεν, διευθύνων σύμβουλος της Vespucci Maritime. «Θα έδινα προσοχή στη Διώρυγα του Παναμά».
Το στρατηγικό πέρασμα, το οποίο για περισσότερο από έναν αιώνα προσφέρει μια συντομότερη διαδρομή για τα πλοία που διακινούνται μεταξύ του Ειρηνικού και του Βόρειου Ατλαντικού, βρίσκεται ήδη στο επίκεντρο μιας γεωπολιτικής διαμάχης μεταξύ των ΗΠΑ, της Κίνας και του Παναμά για την επιρροή στην περιοχή. Πιθανές περιοριστικές ρυθμίσεις λόγω καιρικών συνθηκών προς το τέλος του τρέχοντος έτους και στις αρχές του επόμενου θα μπορούσαν να επιδεινώσουν αυτές τις εντάσεις, μειώνοντας τη χωρητικότητα, προσέθεσε ο Γένσεν.
Ο Κέβιν Ο’Μάρα, συνιδρυτής και διευθυντής έρευνας της εταιρείας ανάλυσης εφοδιαστικής αλυσίδας Zero100, δήλωσε στο CNBC ότι τα Στενά του Ορμούζ κατέστησαν τα πιο κρίσιμα σημεία του πολέμου μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, αφού το Ιράν ανακάλυψε ότι αρκούσε η απλή απειλή κατά της ναυτιλιακής κίνησης στην περιοχή για να την σταματήσει.
Αν και κανένας από τους πελάτες της Zero100 δεν είχε δεχτεί επίθεση στα Στενά, ο O’Μάρα ανέφερε ότι ορισμένοι είχαν αποφασίσει να αποφύγουν αυτόν τον κίνδυνο διαχειριζόμενοι ενεργά τα αποθέματά τους και αναδρομολογώντας τις αποστολές.
Οι στρατηγικές περιορισμού του κινδύνου περιλαμβάνουν την αλλαγή διαδρομής μέσω της Αραβικής Χερσονήσου με αγωγό για το πετρέλαιο, χερσαία μεταφορά προς την Τουρκία για ορισμένα είδη εμπορευμάτων και την πλήρη αποφυγή της περιοχής στο μέτρο του δυνατού, ανέφερε ο O’Μάρα.
Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή «δεν φαίνεται ως μια κλιμακούμενη σύγκρουση στα μάτια των περισσότερων ηγετών της εφοδιαστικής αλυσίδας, αλλά φαίνεται πιθανό να αποτελέσει μακροπρόθεσμο πρόβλημα όσον αφορά την ελευθερία κίνησης μέσω των Στενών του Ορμούζ», προσέθεσε.
«Προετοιμαζόμαστε για μια σταθερή κατάσταση αβεβαιότητας στις μεταφορές και για τα κόστη που συνδέονται με τις αλλαγές διαδρομών, τη δημιουργία αποθεμάτων ασφαλείας και τις επιπλέον χρεώσεις στις μεταφορές».
Εκπρόσωπος της ασφαλιστικής μεσιτικής εταιρείας Gallagher δήλωσε στο CNBC ότι η ασφάλιση κινδύνου πολέμου — ένα πρόσθετο κόστος που καλύπτει οικονομικές απώλειες που προκαλούνται από πόλεμο, τρομοκρατία και πολιτικές αναταραχές — εξακολουθεί να είναι διαθέσιμη. Ωστόσο, σημείωσαν ότι «ορισμένοι, αλλά όχι πολλοί» πλοιοκτήτες ή ναυλωτές επιλέγουν να διέρχονται από τα Στενά του Ορμούζ.
«Δεδομένου του δύσκολου περιβάλλοντος θαλάσσιας ασφάλειας, τα ασφάλιστρα έχουν αυξηθεί σε σχέση με τα επίπεδα στα οποία έχουν συνηθίσει οι πλοιοκτήτες και οι ναυλωτές. Το κόστος θα ποικίλλει ανάλογα με τον τύπο του πλοίου, το φορτίο και τη διαδρομή, ωστόσο οι ναυτιλιακοί ασφαλιστές συνεχίζουν να παρέχουν κάλυψη και να συμβάλλουν στη διασφάλιση της συνέχισης του θαλάσσιου εμπορίου με την κατάλληλη κάλυψη», προσέθεσαν.
Ο επενδυτής και επιχειρηματίας Αλέν Μπεγιάνι δήλωσε στο CNBC ότι οι διαρθρωτικές συνέπειες του ναυτικού πολέμου «είναι μεγαλύτερες από ό,τι συνειδητοποιούν οι περισσότεροι».
«Ο Περσικός Κόλπος περικλείεται από δύο στενά, όχι ένα, και η περιοχή σχεδιάζει πλέον τις κινήσεις της γύρω από το Ορμούζ και το Μπαμπ ελ-Μαντέμπ στο μέγιστο δυνατό βαθμό», είπε.
«Αυτό είναι κάτι καινούργιο. Οι προηγούμενες κρίσεις οδήγησαν σε μέτρα αντιστάθμισης κινδύνου. Αυτή η κρίση δημιουργεί μια αρχιτεκτονική: χερσαίους διαδρόμους, αγωγούς παράκαμψης, αποθήκες προώθησης κοντά στις αγορές που έχουν τη μεγαλύτερη σημασία. Θα κοστίσει ακριβά, θα διαρκέσει μια δεκαετία και οι επιπτώσεις της θα συνεχίζονται για πολλές ακόμη δεκαετίες. Αναμένω ότι θα ακολουθήσουν και άλλες περιοχές που εξαρτώνται από στενά, αν και λίγες θα έχουν την ίδια επείγουσα ανάγκη ή τους ίδιους πόρους».
Προειδοποίησε ότι, αν και η ναυτιλία θα διατηρήσει το πλεονέκτημά της όσον αφορά τους όγκους, είναι πιθανό να «χάσει το μονοπώλιο της εμπιστοσύνης» στον επιχειρηματικό κόσμο.
«Άλλοι τρόποι μεταφοράς θα ενισχυθούν σημαντικά όπου η βεβαιότητα έχει τη μεγαλύτερη σημασία, και η εφεδρεία θα γίνει ένα μόνιμο, κοστολογημένο χαρακτηριστικό της εφοδιαστικής», είπε.
«Το στενό θα ξανανοίξει. Η υπόθεση ότι θα παραμείνει ανοιχτό δωρεάν δεν θα επανέλθει», συμπλήρωσε χαρακτηριστικά.
Διαβάστε ακόμη
Top Ships: Αναδιατάσσει το χαρτοφυλάκιό της και επενδύει δυναμικά στα δεξαμενόπλοια
ΔΥΠΑ: Συνεχίζονται οι αιτήσεις για τις ΠΕΠΑΣ Μαθητείας – Οι ειδικότητες, οι αμοιβές και τα επιδόματα
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.