Από την αναβάθμιση των προβλέψεων για το 2026 και τα σχέδια επέκτασης στην Αφρική, στη βουτιά της μετοχής και στην αγωνία για τη Ρωσία μέσα σε λιγότερο από ένα 24ωρο! Την Τετάρτη, ο διευθύνων σύμβουλος της Coca-Cola HBC κ. Ζόραν Μπογκντάνοβιτς και ο οικονομικός διευθυντής κ. Αναστάσης Σταμούλης παρουσίαζαν στους αναλυτές τις ισχυρές επιδόσεις του εννεαμήνου, με την προσοχή στραμμένη και στη συμφωνία για την απόκτηση του 75% της Coca-Cola Beverages Africa έναντι 2,6 δισ. δολαρίων. Μία ημέρα αργότερα, το ενδιαφέρον είχε μετατοπιστεί σε μια επιχειρηματική παρουσία 25 ετών στη ρωσική αγορά, η αξία της οποίας εκτιμάται σήμερα σε 2,6 δισ. ευρώ.
Η μετοχή της Coca-Cola HBC κατέγραψε την Πέμπτη απώλειες 14,12% στο Χρηματιστήριο Αθηνών, υποχωρώντας στα 50,50 ευρώ, καθώς η αγορά αντέδρασε στην απόφαση της Μόσχας να θέσει υπό προσωρινή διαχείριση ρωσικές συμμετοχές της Japan Tobacco International (JTI), αλλά και στις πληροφορίες ότι αντίστοιχο αίτημα έχει υποβληθεί για τις ρωσικές θυγατρικές της Coca-Cola HBC.
Πρόκειται για το δεύτερο επεισόδιο έντονης χρηματιστηριακής ανησυχίας για τη ρωσική δραστηριότητα του ομίλου μέσα σε λιγότερο από δύο μήνες. Στις 19 Σεπτεμβρίου, με αφορμή την υπαγωγή των ρωσικών δραστηριοτήτων της Nestlé σε προσωρινή διαχείριση, η μετοχή είχε καταγράψει απώλειες 5,77%, παρότι η Coca-Cola HBC δεν περιλαμβανόταν στη σχετική απόφαση. Αυτή τη φορά, η αναστάτωση συνδέεται με συγκεκριμένο αίτημα που αφορά τις ίδιες τις ρωσικές θυγατρικές της.
Η διοίκηση τοποθετήθηκε επισήμως το βράδυ της Πέμπτης. «Η Coca-Cola HBC δεν έχει λάβει καμία ειδοποίηση από τη ρωσική κυβέρνηση σχετικά με οποιαδήποτε αλλαγή στις δραστηριότητές της στη Ρωσία», ανέφερε στην ανακοίνωσή της, επισημαίνοντας ότι οι τοπικές δραστηριότητες λειτουργούν αυτοτελώς από το 2022. Παράλληλα, υπογράμμισε ότι δεν βασίζεται σε εισοδήματα ή κεφάλαια από τη ρωσική επιχείρηση για τη χρηματοδότηση των δραστηριοτήτων της εκτός Ρωσίας ή για την εξυπηρέτηση του δανεισμού της.
Το αίτημα για τη Multon
Σύμφωνα με δημοσίευμα της ρωσικής οικονομικής εφημερίδας Kommersant, η εταιρεία Bochkari έχει ζητήσει από τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν να θέσει υπό προσωρινή εξωτερική διαχείριση τις Multon AO και Multon Partners LLC, προτείνοντας να αναλάβει η ίδια τη διοίκησή τους.
Το αίτημα φέρεται να υποβλήθηκε στα μέσα Οκτωβρίου και να έχει διαβιβαστεί στη ρωσική κυβέρνηση, ενώ πηγές που επικαλείται η εφημερίδα υποστηρίζουν ότι έχει εξασφαλίσει μερική υποστήριξη αρμόδιων αντιπροέδρων της κυβέρνησης. Μέχρι στιγμής, πάντως, δεν έχει ανακοινωθεί σχετική απόφαση.
Οι δύο εταιρείες έχουν διαφορετικό ιδιοκτησιακό καθεστώς. Στη Multon AO, η Coca-Cola HBC και η αμερικανική The Coca-Cola Company κατέχουν από 50%. Ωστόσο, από τον Αύγουστο του 2022, όταν η αμερικανική εταιρεία παραιτήθηκε από συγκεκριμένα δικαιώματα εταιρικής διακυβέρνησης, η Coca-Cola HBC απέκτησε τον έλεγχο που της επιτρέπει να ενοποιεί τη Multon AO στις οικονομικές της καταστάσεις. Αντίθετα, η Multon Partners LLC ανήκει εξ ολοκλήρου στην Coca-Cola HBC.
Η προσωρινή εξωτερική διαχείριση δεν συνεπάγεται αυτομάτως μεταβίβαση της ιδιοκτησίας. Μπορεί, ωστόσο, να στερήσει από τους μετόχους τον ουσιαστικό έλεγχο μιας επιχείρησης, όπως έχει συμβεί και σε άλλες περιπτώσεις ξένων εταιρειών στη Ρωσία.
Η Bochkari είναι παραγωγός μπίρας και αναψυκτικών με έδρα την περιοχή Αλτάι και βασικό μέτοχο τον κ. Βαντίμ Σμάγκιν. Το 2025 εμφάνισε κύκλο εργασιών 8,64 δισ. ρουβλίων, μέγεθος πολύ μικρότερο από εκείνο της Multon Partners, η οποία, σύμφωνα με στοιχεία της ρωσικής βάσης SPARK που επικαλείται η Kommersant, είχε έσοδα 77,32 δισ. ρουβλίων και καθαρά κέρδη 10,25 δισ. ρουβλίων.
Στο αίτημά της, η Bochkari υποστηρίζει ότι οι ιδιοκτήτες της Multon έχουν αναστείλει τις επενδύσεις τους στη Ρωσία, με αρνητικές επιπτώσεις στα φορολογικά έσοδα και στην τοπική οικονομία. Από την άλλη πλευρά, το ρωσικό πρακτορείο Interfax είχε μεταδώσει ότι τον Φεβρουάριο του 2026 η Multon Partners έλαβε θετική αξιολόγηση για σχέδιο κατασκευής νέας αποθήκης τελικών προϊόντων στην περιοχή της Μόσχας. Δεν είναι γνωστό, ωστόσο, εάν η επένδυση έχει προχωρήσει.
Το αίτημα της Bochkari έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία πληθαίνουν οι παρεμβάσεις του Κρεμλίνου σε επιχειρήσεις ξένων συμφερόντων. Πιο πρόσφατη είναι η απόφαση του Ρώσου προέδρου για τις συμμετοχές της JTI σε τέσσερις ρωσικές εταιρείες, οι οποίες τέθηκαν υπό προσωρινή διαχείριση. Αντίστοιχες κινήσεις έχουν προηγηθεί στις δραστηριότητες μεγάλων ομίλων, όπως η Danone και η Carlsberg, ενώ υπήρξαν και περιπτώσεις ανατροπής προηγούμενων αποφάσεων, όπως εκείνη της ιταλικής Ariston.
Ακόμη πιο κοντινό στην περίπτωση της Coca-Cola HBC είναι το προηγούμενο της Nestlé, καθώς τον Αύγουστο είχε επίσης προηγηθεί αίτημα ρωσικής εταιρείας για την ανάληψη της διαχείρισης των δραστηριοτήτων της. Τον Σεπτέμβριο, η Nestlé έχασε τον έλεγχο της διοίκησής τους, διατηρώντας τη νομική ιδιοκτησία τους.
Μια επένδυση 25 ετών
Η παρουσία της Coca-Cola HBC στη Ρωσία έχει ιστορία 25 ετών και συνδέεται στενά με τη διεθνή ανάπτυξη του ομίλου, αλλά και με την επιχειρηματική διαδρομή της οικογένειας Δαυίδ – Λεβέντη και τη μετεξέλιξη της ελληνικής 3Ε σε έναν από τους μεγαλύτερους εμφιαλωτικούς ομίλους της Coca-Cola παγκοσμίως.
Η είσοδος στη ρωσική αγορά πραγματοποιήθηκε το 2001, με την απόκτηση των εμφιαλωτικών δραστηριοτήτων της The Coca-Cola Company, ενώ το 2005 ακολούθησε η εξαγορά της Multon από την Coca-Cola HBC και την αμερικανική The Coca-Cola Company έναντι 501 εκατ. δολαρίων, ενισχύοντας σημαντικά την παρουσία τους στην αγορά των χυμών.
Η βαρύτητα που απέδιδε τότε η διοίκηση στη Ρωσία αποτυπώθηκε και τον Σεπτέμβριο του 2011, όταν ο κ. Γιώργος Δαυίδ βρέθηκε στο Ροστόφ επί του Ντον, μαζί με τον τότε επικεφαλής της The Coca-Cola Company κ. Μουχτάρ Κεντ, για τα εγκαίνια μιας νέας παραγωγικής μονάδας, επένδυσης άνω των 120 εκατ. δολαρίων. Την ίδια ημέρα ανακοινώθηκε επενδυτικό πρόγραμμα ύψους 3 δισ. δολαρίων για την επόμενη πενταετία.
Η εισβολή στην Ουκρανία το 2022 ανέτρεψε τις συνθήκες λειτουργίας. Η The Coca-Cola Company ανέστειλε τις δραστηριότητές της στη Ρωσία και η Coca-Cola HBC σταμάτησε την παραγωγή των διεθνών σημάτων της Coca-Cola, διατηρώντας ωστόσο την τοπική δραστηριότητα μέσω της Multon Partners. Στη θέση των διεθνών σημάτων αναπτύχθηκαν τοπικά προϊόντα, όπως τα Dobry και Rich, με τη ρωσική επιχείρηση να συνεχίζει να λειτουργεί αυτοτελώς.
Σήμερα, η αξία της ρωσικής δραστηριότητας εκτιμάται σε περίπου 245 δισ. ρούβλια, ή 2,6 δισ. ευρώ, σύμφωνα με τον επικεφαλής της Infoline-Analytics κ. Μιχαήλ Μπουρμίστροφ. Από αυτά, περίπου 150 δισ. ρούβλια αφορούν την επιχειρηματική δραστηριότητα και 95 δισ. ρούβλια τα εκτιμώμενα διαθέσιμα κεφάλαιά της. Πρόκειται για εκτίμηση αναλυτή και όχι για επίσημη αποτίμηση του ομίλου.
Την ίδια ώρα, ο πόλεμος εξακολουθεί να δοκιμάζει και τις δραστηριότητες της Coca-Cola HBC στην Ουκρανία. Μετά το πλήγμα που δέχθηκε παραγωγική εγκατάστασή της στις αρχές Σεπτεμβρίου, ο όμιλος αντιμετωπίζει ακόμη προβλήματα στην παραγωγή και στην εφοδιαστική αλυσίδα, καλύπτοντας μέρος των αναγκών της ουκρανικής αγοράς με εισαγωγές από άλλες χώρες.
Στην τηλεδιάσκεψη της Τετάρτης, ο κ. Μπογκντάνοβιτς ανέφερε ότι η αποκατάσταση των δραστηριοτήτων μπορεί να χρειαστεί ακόμη εβδομάδες ή και μήνες, καθώς οι συνεχιζόμενες αεροπορικές επιδρομές δυσκολεύουν τις προσπάθειες ομαλοποίησης. Οι επιπτώσεις έχουν ήδη συνυπολογιστεί στις προβλέψεις του ομίλου για τη φετινή κερδοφορία.
Τα οικονομικά μεγέθη
Το 2025 ο κύκλος εργασιών της ρωσικής δραστηριότητας ανήλθε σε περίπου 1,61 δισ. ευρώ, αντιπροσωπεύοντας σχεδόν το 14% των συνολικών εσόδων του ομίλου. Οι πωλήσεις σε όγκο διαμορφώθηκαν σε 413,7 εκατ. κιβώτια, αυξημένες κατά 2,6%, ενώ η εταιρεία διαθέτει δέκα παραγωγικές εγκαταστάσεις στη χώρα, συνολικής ετήσιας δυναμικότητας περίπου 2,2 δισ. λίτρων.
Ακόμη μεγαλύτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η ρευστότητα που έχει συσσωρευτεί στη Ρωσία. Στο τέλος του 2022 τα ταμειακά διαθέσιμα των ρωσικών δραστηριοτήτων ανέρχονταν σε 155,3 εκατ. ευρώ. Στο τέλος του 2025 είχαν φθάσει τα 850,2 εκατ. ευρώ και στις 3 Ιουλίου 2026 ξεπερνούσαν πλέον το 1 δισ. ευρώ, φθάνοντας τα 1,04 δισ. ευρώ.
Τα κεφάλαια αυτά υπόκεινται σε περιορισμούς ως προς τη μεταφορά τους εκτός Ρωσίας. Όπως είχε εξηγήσει ο οικονομικός διευθυντής κ. Αναστάσης Σταμούλης στην τηλεδιάσκεψη αποτελεσμάτων του περασμένου Αυγούστου, περίπου το 85% των διαθεσίμων βρίσκεται σε ρούβλια, με αποτέλεσμα οι συναλλαγματικές μεταβολές να επηρεάζουν την αποτίμησή τους σε ευρώ.
Τι βλέπουν οι αναλυτές
Σύμφωνα με τον αναλυτή της JPMorgan κ. Edward Hockin, η Ρωσία αντιπροσωπεύει περίπου το 14% των πωλήσεων σε όγκο και ποσοστό μεταξύ 20% και 25% των λειτουργικών κερδών EBIT του ομίλου. Η συμμετοχή της στα κέρδη ανά μετοχή εκτιμά ότι πλησιάζει το 30%.
Μια διαφορετική παράμετρο θέτει ο αναλυτής της Jefferies κ. Edward Mundy. Σε περίπτωση που η ρωσική δραστηριότητα οδηγηθεί σε μεταβίβαση, δεν αποκλείει, με βάση προηγούμενες αντίστοιχες περιπτώσεις, να καταβληθεί τίμημα της τάξης του 1 δισ. ευρώ. Ένα τέτοιο ενδεχόμενο, σύμφωνα με την εκτίμησή του, θα μπορούσε να επιτρέψει στην Coca-Cola HBC να ανακτήσει κεφάλαια τα οποία σήμερα δεν μπορεί να μεταφέρει εκτός Ρωσίας. Πρόκειται, πάντως, για υποθετικό σενάριο, καθώς δεν έχει ανακοινωθεί οποιαδήποτε απόφαση για τη Multon.
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.